Η διεθνής αγορά αγροτικών προϊόντων σε πτώση για δεύτερη συνεχή χρονιά
Απώλειες 12,08% το προηγούμενο έτος, με αβεβαιότητες στην εμπορική πολιτική των ΗΠΑ και την κλιματική αστάθεια να επηρεάζουν τις τιμές.
Η διεθνής αγορά αγροτικών προϊόντων κατέγραψε αρνητική πορεία για δεύτερη συνεχή χρονιά, με τις απώλειες να ανέρχονται στο 12,08% πέρυσι, σε σύγκριση με 4,63% το 2024. Σύμφωνα με το Δελτίο Τιμών Αγροτικών Προϊόντων της Τράπεζας Πειραιώς, η πτωτική τάση αποδίδεται σε συνδυασμό θεμελιωδών και μακροοικονομικών παραγόντων, αλλά και στη δημιουργία πλεονασματικού περιβάλλοντος που άσκησε πίεση στις τιμές. Η αύξηση των αποθεμάτων βασικών προϊόντων και η συγκρατημένη ζήτηση συνέβαλαν στη συνολική αποδυνάμωση της αγοράς.
Σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση αυτής της αρνητικής δυναμικής έπαιξε και η αυξανόμενη αβεβαιότητα γύρω από την εμπορική πολιτική των ΗΠΑ. Συνολικά, η πτώση του δείκτη αντικατοπτρίζει μια ευρεία αναπροσαρμογή των τιμών σε ένα περιβάλλον υπερπροσφοράς, ασθενέστερου νομίσματος και αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας. Σε αυτό το πλαίσιο, η ευελιξία παραμένει κρίσιμη στρατηγική επιλογή και για το 2026.
Επιμέρους, οι μεγαλύτερες απώλειες για το 2025 σημείωσαν οι τιμές σε χυμό πορτοκαλιού (-58,75%), ρύζι (-31,59%) και ζάχαρη (-22,07%). Ακολούθησαν το σιτάρι (-8,07%), το βαμβάκι (-6,04%) και το καλαμπόκι (-3,98%). Αντίθετα, οι τιμές της σόγιας (+3,23%) και των βοοειδών (+21,09%) κινήθηκαν θετικά, με τα τελευταία να διευρύνουν τα κέρδη τους στην τριετία.
Για το 2026, οι παγκόσμιες αγορές αγροτικών προϊόντων αναμένεται να συνεχίσουν να χαρακτηρίζονται από υψηλή μεταβλητότητα. Αυτή η μεταβλητότητα πηγάζει από την αβεβαιότητα στην παγκόσμια προσφορά, τις διαφοροποιήσεις στη ζήτηση ανά περιοχή, τις κλιματικές μεταβολές και τους συνεχιζόμενους γεωπολιτικούς κινδύνους. Η μετάβαση από το φαινόμενο La Niña σε El Niño αναμένεται να διατηρήσει την κλιματική αστάθεια ως παράγοντα διακύμανσης των τιμών. Επιπλέον, η πιθανή περαιτέρω υποτίμηση του δολαρίου θεωρείται θετικός παράγοντας για τις τιμές των αγροτικών προϊόντων.
Όσον αφορά τις επιμέρους αγορές, τα σιτηρά (καλαμπόκι και σιτάρι) εισέρχονται το 2026 με επιβαρυμένη εικόνα προσφοράς, με την προοπτική ανοδικών κινήσεων να εξαρτάται κυρίως από εξωγενείς παράγοντες. Αντίθετα, η αγορά της σόγιας εμφανίζει πιο ισορροπημένο προφίλ, χάρη σε διατηρήσιμη και σταθερή ζήτηση, παρά την αυξημένη παραγωγή στη Λατινική Αμερική.
Μελλοντικά, η διαμόρφωση των τιμών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις αμερικανικές πολιτικές βιοκαυσίμων, καθώς και από τη δυναμική της κινεζικής ζήτησης. Η αγορά ζάχαρης ενδέχεται να παρουσιάσει ενδείξεις σταθεροποίησης ή και πιθανής ενίσχυσης, καθώς τα πλεονάσματα φαίνεται να έχουν κορυφωθεί και οι πιέσεις στις τιμές αναμένονται να υποχωρήσουν. Η αυξανόμενη διοχέτευση ζαχαροκάλαμου προς την παραγωγή αιθανόλης, σε συνδυασμό με τη βελτίωση των τιμών του πετρελαίου, ενισχύει το κίνητρο μετατόπισης της παραγωγής προς βιοκαύσιμα, υποστηρίζοντας μια ήπια ανοδική τάση.
Τέλος, η αγορά βοοειδών αναμένεται να παραμείνει σφιχτή, καθώς η αναπλήρωση των κοπαδιών εξελίσσεται αργά, παρά τη βελτιωμένη κερδοφορία λόγω χαμηλότερου κόστους ζωοτροφών. Η αυξημένη διακράτηση ζώων από τους παραγωγούς, σε συνδυασμό με τη διατηρούμενη ισχυρή ζήτηση, δημιουργούν συνθήκες που εκτιμάται ότι θα συνεχίσουν να στηρίζουν την ανοδική πορεία των τιμών των βοοειδών.
Συνοψίζοντας, η διολίσθηση του δολαρίου, σε συνδυασμό με τις ευνοϊκές προοπτικές της παγκόσμιας οικονομικής δραστηριότητας, μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά στις τιμές των αγροτικών προϊόντων. Παράλληλα, η συνέχιση των δασμών και οι στρεβλώσεις στο διεθνές εμπόριο αναμένεται μακροπρόθεσμα να ασκήσουν επιπρόσθετες ανοδικές πιέσεις.
Σημειώνεται ότι ο δείκτης των αγροτικών προϊόντων υποχώρησε τον Ιανουάριο κατά 0,90%, ενώ ο δείκτης των εμπορευμάτων ενισχύθηκε κατά 3,82%. Αυτή η διαφοροποίηση οφείλεται στην επίδραση ευνοϊκότερων μακροοικονομικών και εμπορικών συνθηκών στα εμπορεύματα, όπως η υποχώρηση του δολαρίου και η σταθεροποίηση των σχέσεων ΗΠΑ-Κίνας, που ενίσχυσαν τη ζήτηση και στήριξαν τις τιμές.