Το νέο κύμα ανατιμήσεων χτυπά την αγορά με ταχύτητα και ένταση
Οι καταστροφές σε παραγωγικές υποδομές στη Μέση Ανατολή προκαλούν ελλείψεις πρώτων υλών, οδηγώντας σε απότομη άνοδο των τιμών στα ράφια των καταστημάτων.
Η παγκόσμια αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα νέο, ισχυρό κύμα ανατιμήσεων, το οποίο αναμένεται να επηρεάσει άμεσα τον τελικό καταναλωτή. Από τα απορρυπαντικά και τα καλλυντικά μέχρι τα υλικά κατασκευής και τη συσκευασία, οι επιχειρήσεις έρχονται αντιμέτωπες με μια απότομη αύξηση του κόστους παραγωγής, με τις πιέσεις αυτές να μετακυλίονται στις τελικές τιμές μέσα στο επόμενο δίμηνο.
Ο Γιάννης Μπούρας, CEO του Ομίλου Σαράντη, προειδοποίησε πρόσφατα ότι η βιομηχανία αντιμετωπίζει πρωτοφανή προβλήματα επάρκειας πρώτων υλών, λόγω των σοβαρών καταστροφών σε κρίσιμες παραγωγικές υποδομές στη Μέση Ανατολή. «Νομίζω ότι τους επόμενους έναν-δύο μήνες θα δούμε αναγκαστικά μια κατακόρυφη αναπροσαρμογή στην αγορά», τόνισε χαρακτηριστικά.
Η διαταραχή ξεκινά από τον πυρήνα της βιομηχανικής παραγωγής. Η Μέση Ανατολή καλύπτει πάνω από το 40% των παγκόσμιων εξαγωγών βασικών πολυμερών, ενώ από την περιοχή διέρχεται περίπου το 1/5 της παγκόσμιας ροής πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η απώλεια παραγωγής δεν είναι περιθωριακή, καθώς σε ορισμένα συστατικά οι πληγείσες μονάδες εκπροσωπούσαν έως και το 30% της παγκόσμιας παραγωγής. Ως αποτέλεσμα, υλικά όπως τα πλαστικά, τα χημικά, οι ρητίνες και η νάφθα καταγράφουν εκρηκτικές αυξήσεις, που σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνουν ή και ξεπερνούν το 70%.
Η κρίση επεκτείνεται και στον αγροτικό τομέα, όπου οι τιμές των λιπασμάτων έχουν αυξηθεί κατά 30%-40%, ενώ στην αγορά μετάλλων το αλουμίνιο κινείται σε υψηλά ετών. Η κατάσταση επιδεινώνεται από την ενεργοποίηση ρητρών ανωτέρας βίας (force majeure) από πολλές βιομηχανικές μονάδες, οι οποίες αδυνατούν να τηρήσουν τα συμβόλαιά τους λόγω έλλειψης διαθεσιμότητας.
Σε αυτό το περιβάλλον αβεβαιότητας, η στρατηγική των επιχειρήσεων αλλάζει. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του Γιάννη Γιαννίδη από τη Vitex, ο οποίος προχώρησε στην εξαγορά της Microfill για να διασφαλίσει την πρόσβαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες. Για τον καταναλωτή, η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε ευρείες αυξήσεις, που σε αντίθεση με την περίοδο 2022-2023, θα εμφανιστούν με πολύ πιο απότομο ρυθμό εντός των επόμενων μηνών.