Νέος Κώδικας Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών: Όλες οι αλλαγές για Δήμους και Περιφέρειες έως τις 24 Σεπτεμβρίου
Υποχρεωτική προδικασία, αναμόρφωση της διαιτησίας και νέα όρια στις δημόσιες συμβάσεις περιλαμβάνει το εκτενές σχέδιο νόμου του Υπουργείου Δικαιοσύνης.
Σε δημόσια διαβούλευση έως τις 24 Σεπτεμβρίου 2026 βρίσκεται το φιλόδοξο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Δικαιοσύνης για τον «Κώδικα Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών». Με ένα εκτενές κείμενο 204 άρθρων, η κυβέρνηση επιχειρεί να συγκεντρώσει σε ένα ενιαίο θεσμικό πλαίσιο τη διαιτησία, τη διαμεσολάβηση και τη δικαστική μεσολάβηση, με στόχο την ουσιαστική αποσυμφόρηση των δικαστηρίων και την ταχύτερη απονομή της δικαιοσύνης.
Η μεταρρύθμιση εισάγει ένα νέο σύστημα υποχρεωτικής προδικαστικής προσφυγής, καθιστώντας τη διαμεσολάβηση απαραίτητο στάδιο πριν την εκδίκαση πολλών υποθέσεων. Ειδικότερα για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, το άρθρο 76 φέρνει κομβικές αλλαγές. Οι Δήμοι και οι Περιφέρειες καλούνται πλέον να διαχειριστούν με νέα δεδομένα τις κτηματολογικές διαφορές, τις αξιώσεις αποζημιώσεων, καθώς και τις συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις δημόσιες συμβάσεις έργων και μελετών, όπου το όριο για τη διαιτησία μειώνεται δραστικά: από τα 10 εκατομμύρια ευρώ πέφτει στο 1 εκατομμύριο, ενώ το όριο του 1 εκατομμυρίου υποχωρεί στις 100.000 ευρώ. Επιπλέον, εισάγονται εξειδικευμένες μορφές διαμεσολάβησης, όπως η σχολική και η πανεπιστημιακή, που θα απαιτήσουν την προσαρμογή των τοπικών φορέων.
Σε περίπτωση υποχρεωτικής προδικαστικής συνεδρίας, η μη προσέλευση ενδέχεται να επιφέρει χρηματικές κυρώσεις από 100 έως 1.000 ευρώ, ενώ το κείμενο ορίζει συγκεκριμένους τρόπους εκπροσώπησης των ΟΤΑ από νομικούς συμβούλους. Οι νέες διατάξεις αναμένεται να τεθούν σε πλήρη εφαρμογή σταδιακά, ξεκινώντας από την 1η Ιανουαρίου 2027.