Νέο εργαλείο 115 εκατ. ευρώ για ταχεία ανάπτυξη αμυντικών τεχνολογιών

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε τη δημιουργία ενός νέου χρηματοδοτικού εργαλείου, ύψους 115 εκατομμυρίων ευρώ, με την ονομασία «AGILE», το οποίο αποσκοπεί στην ταχύτατη ανάπτυξη καινοτόμων αμυντικών τεχνολογιών αιχμής. Το πιλοτικό αυτό μέσο έχει σχεδιαστεί ειδικά για να υποστηρίξει μικρομεσαίες επιχειρήσεις, νεοφυείς επιχειρήσεις (start-ups) και ταχέως αναπτυσσόμενες εταιρείες (scale-ups) στον τομέα της «νέας άμυνας», εστιάζοντας σε τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η κβαντική τεχνολογία και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Η ανάγκη για ταχύτερους κύκλους καινοτομίας, ιδίως στον αμυντικό τομέα, αναδείχθηκε εμφατικά από τις εξελίξεις στην Ουκρανία. Σύμφωνα με την Επιτροπή, είναι πλέον απαραίτητο οι νέες τεχνολογίες να αναπτύσσονται, να δοκιμάζονται και να αξιοποιούνται επιχειρησιακά σε διάστημα εβδομάδων ή μηνών, αντί για τα πολυετή χρονοδιαγράμματα που ίσχυαν μέχρι σήμερα.

Η Αντιπρόεδρος της Επιτροπής, αρμόδια για θέματα τεχνολογίας, Χένα Βιρκούνεν, τόνισε: «Ο πόλεμος στην Ουκρανία μας δίδαξε ότι, για να γίνει πιο ανταγωνιστική η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, πρέπει να γίνουμε ταχύτεροι στην καινοτομία. Το AGILE είναι το νέο χρηματοδοτικό μας εργαλείο ύψους 115 εκατ. ευρώ, με στόχο να προωθήσει τις αμυντικές τεχνολογίες αιχμής από το εργαστήριο και να τις φέρει στο πεδίο με ταχύτητα ρεκόρ».

Το πρόγραμμα AGILE προβλέπει ευέλικτη και ταχεία χρηματοδότηση, με χρονικό ορίζοντα από την υποβολή της αίτησης έως την έγκριση της επιχορήγησης που δεν θα ξεπερνά τους τέσσερις μήνες. Επιπλέον, στοχεύει στην επιτάχυνση της διαδικασίας από τη χρηματοδότηση μιας νέας τεχνολογίας μέχρι την ανάπτυξη, δοκιμή και τελική χρήση της από τις ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις, σε διάστημα ενός έως τριών ετών.

Το AGILE αναμένεται να υποστηρίξει 20 έως 30 έργα, καλύπτοντας έως και το 100% των επιλέξιμων δαπανών. Επίσης, θα παρέχει αναδρομική κάλυψη δαπανών, επιτρέποντας στις εταιρείες να συμπεριλάβουν έξοδα που πραγματοποιήθηκαν έως και τρεις μήνες πριν από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων.

Ο Επίτροπος Άμυνας, Άντριους Κουμπίλιους, επισήμανε ότι επί του παρόντος, περίπου το 70%-80% των αμυντικών προμηθειών στην ΕΕ κατευθύνεται στους δέκα μεγαλύτερους αναδόχους του κλάδου. «Χρειαζόμαστε περισσότερες ανατρεπτικές και χαμηλού κόστους λύσεις για τις ένοπλες δυνάμεις μας», υπογράμμισε, τονίζοντας την ανάγκη για λύσεις που οδηγούν σε μαζική παραγωγή, όχι μόνο «υψηλής τεχνολογίας» έργα. Το πρόγραμμα AGILE, όπως ανέφερε, θα επιτρέπει στην Επιτροπή να εγκρίνει επιχορηγήσεις ύψους 1 έως 5 εκατομμυρίων ευρώ εντός τεσσάρων μηνών, επιτυγχάνοντας ταχύτητα «σχεδόν αδιανόητη για τη γραφειοκρατία της ΕΕ».

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στην ευρύτερη στρατηγική της ΕΕ για την ενίσχυση της αμυντικής ετοιμότητας, συμπληρώνοντας υφιστάμενα εργαλεία όπως το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας (EDF) και προγράμματα καινοτομίας όπως το EUDIS και το HEDI. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα υποβάλει σύντομα πρόταση κανονισμού στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, με στόχο το AGILE να τεθεί σε λειτουργία στις αρχές του 2027.