Ιράν-ΗΠΑ: Κρίσιμες διαπραγματεύσεις στη Γενεύη για πυρηνικά και οικονομικά οφέλη
Διπλωμάτες από την Τεχεράνη τονίζουν την ανάγκη για αμοιβαία οικονομικά οφέλη ως προϋπόθεση για τη βιωσιμότητα οποιασδήποτε συμφωνίας, ενώ ΗΠΑ και Ιράν επανεκκινούν τον διάλογο.
Λίγες ημέρες πριν από την έναρξη της δεύτερης φάσης των διαπραγματεύσεων μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον στη Γενεύη, η ιρανική διπλωματία ξεκαθαρίζει τη θέση της. Ενώ προηγήθηκαν δηλώσεις του Ιρανού υφυπουργού Εξωτερικών περί διάθεσης της Τεχεράνης για συμβιβασμούς, ένας άλλος Ιρανός αξιωματούχος τόνισε την καίρια σημασία της εξασφάλισης οικονομικών οφελών και για τις δύο πλευρές, προκειμένου μια ενδεχόμενη συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα να έχει διαρκή εφαρμογή.
Οι συνομιλίες που έχουν επανεκκινήσει νωρίτερα αυτόν τον μήνα, στοχεύουν στην επίλυση της δεκαετούς διαφωνίας για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και στην αποτροπή μιας νέας στρατιωτικής σύγκρουσης. Ο υποδιευθυντής του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών για την οικονομική διπλωματία, Χαμίτ Γκανμπάρι, δήλωσε στην ημιεπίσημη ιρανική ειδησεογραφική υπηρεσία Fars ότι “Για την επιτυχία της συμφωνίας, είναι κρίσιμο να ωφεληθούν και οι ΗΠΑ σε τομείς με υψηλούς και γρήγορους οικονομικούς ρυθμούς”.
Η ιρανική κυβέρνηση, αν και έχει προειδοποιήσει για πιθανά αντίποινα σε περίπτωση επίθεσης από τις ΗΠΑ, υιοθετεί μια πιο διαλλακτική στάση στις διαπραγματεύσεις. Σύμφωνα με τον Γκανμπάρι, “κοινά συμφέροντα στους τομείς του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, επενδύσεις στον τομέα της εξόρυξης, ακόμη και αγορές αεροσκαφών περιλαμβάνονται στις διαπραγματεύσεις”. Ωστόσο, επεσήμανε ότι η συμφωνία του 2015 με τις παγκόσμιες δυνάμεις δεν είχε εξασφαλίσει επαρκώς τα οικονομικά συμφέροντα των ΗΠΑ.
Το 2018, ο τότε Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ είχε αποχωρήσει μονομερώς από την συμφωνία, η οποία είχε οδηγήσει στην άρση διεθνών κυρώσεων εις βάρος του Ιράν σε αντάλλαγμα για περιορισμούς στο πυρηνικό του πρόγραμμα. Η αποχώρηση αυτή οδήγησε στην επανεισαγωγή αυστηρών οικονομικών κυρώσεων κατά της Τεχεράνης.
Σύμφωνα με πληροφορίες που διέρρευσαν στο Reuters την Παρασκευή, μια αντιπροσωπεία των ΗΠΑ, η οποία περιλάμβανε τους απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, επρόκειτο να συναντηθεί με Ιρανούς αξιωματούχους στη Γενεύη την Τρίτη. Η συνάντηση αυτή επιβεβαιώθηκε την Κυριακή από ανώτατο Ιρανό αξιωματούχο. Σε αντίθεση με τις πολυμερείς διαπραγματεύσεις που οδήγησαν στη συμφωνία του 2015, οι τρέχουσες συνομιλίες επικεντρώνονται αποκλειστικά στο Ιράν και τις ΗΠΑ, με το Ομάν να διαδραματίζει τον ρόλο του μεσολαβητή.