Αλλαγές στον Ειδικό Φόρο Ακινήτων: Ποιους αφορά και πώς θα ζητηθεί απαλλαγή
Νέα εγκύκλιος καθορίζει τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία για τους Δήμους και τα νομικά τους πρόσωπα.
Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) μέσω της Απόφασης Α.1014/2026, που εκδόθηκε από τον Διοικητή της, θέτει σε νέα βάση την εφαρμογή του άρθρου 18 του ν. 5219/2025 (Κώδικας Φορολογίας Περιουσίας) σχετικά με τον Ειδικό Φόρο επί των Ακινήτων. Η απόφαση επικεντρώνεται στον καθορισμό των απαιτούμενων δικαιολογητικών και της διαδικασίας για τη χορήγηση απαλλαγών, με άμεσο και ουσιαστικό αντίκτυπο για τους Δήμους, τις δημοτικές επιχειρήσεις και τα λοιπά νομικά πρόσωπα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
**Ποια δημοτικά νομικά πρόσωπα μπορούν να ζητήσουν απαλλαγή**
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, από τον Ειδικό Φόρο επί των Ακινήτων απαλλάσσονται, μεταξύ άλλων, οι Δήμοι, τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου αυτών, οι δημοτικές και κοινοτικές επιχειρήσεις, καθώς και νομικά πρόσωπα κοινωφελούς σκοπού που εποπτεύονται από δημόσια αρχή. Επίσης, απαλλαγή μπορούν να διεκδικήσουν ημεδαπά ταμεία, οργανισμοί κοινωνικής ασφάλισης, ιδρύματα, σωματεία, μουσεία και Οργανώσεις Κοινωνίας Πολιτών (Ο.Κοι.Π.) που είναι εγγεγραμμένες στο σχετικό μητρώο του Υπουργείου Εσωτερικών. Η απαλλαγή αφορά ακίνητα που ανήκουν κατά κυριότητα ή χρήση στα παραπάνω νομικά πρόσωπα, εφόσον η χρήση τους εξυπηρετεί τον θεσμικό ή κοινωφελή τους σκοπό.
**Απαραίτητα δικαιολογητικά για Δήμους και δημοτικές επιχειρήσεις**
Για τα δημοτικά νομικά πρόσωπα και τις δημοτικές επιχειρήσεις, η απόφαση ορίζει ως βασικό δικαιολογητικό την υποβολή επικυρωμένου αντιγράφου του καταστατικού, οργανισμού ή συστατικού εγγράφου, μαζί με όλες τις τροποποιήσεις. Όπου απαιτείται, θα πρέπει να προσκομιστεί απόδειξη νόμιμης δημοσίευσης σε ΦΕΚ. Για κοινωφελή ιδρύματα, απαιτείται βεβαίωση εποπτείας από δημόσια αρχή ή Αποκεντρωμένη Διοίκηση, ενώ για τις Ο.Κοι.Π. χρειάζεται βεβαίωση εγγραφής στο Ειδικό Μητρώο ή στη Δημόσια Βάση Δεδομένων Ο.Κοι.Π. Όλα τα δικαιολογητικά θα πρέπει να αποδεικνύουν ότι το νομικό πρόσωπο υφίσταται νόμιμα και λειτουργεί με σκοπό που καλύπτεται ρητά από τον νόμο.
**Διαδικασία χορήγησης απαλλαγής: Τι πρέπει να κάνουν οι Δήμοι**
Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η απαλλαγή δεν χορηγείται αυτόματα, αλλά απαιτείται συγκεκριμένη διοικητική διαδικασία. Οι ενδιαφερόμενοι Δήμοι και νομικά πρόσωπα πρέπει να υποβάλουν αίτηση απαλλαγής έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του Ιανουαρίου κάθε έτους. Η υποβολή θα γίνεται είτε μέσω της πλατφόρμας myAADE – «Τα Αιτήματά μου», είτε με φυσικό φάκελο στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. ή ΚΕΦΟΚ, με ξεχωριστή αίτηση για κάθε ακίνητο. Ακολουθεί μερικός φορολογικός έλεγχος από την αρμόδια Δ.Ο.Υ. ή ΕΛ.ΚΕ., όπου γίνεται έλεγχος των δικαιολογητικών και του σκοπού χρήσης του ακινήτου. Εντός τριών (3) μηνών από την υποβολή της αίτησης, εκδίδεται πράξη χορήγησης ή απόρριψης απαλλαγής, η οποία κοινοποιείται υποχρεωτικά στον αιτούντα.
**Μεταβατικές διατάξεις για το 2026**
Για το φορολογικό έτος 2026, προβλέπεται ειδική μεταβατική ρύθμιση. Συγκεκριμένα, οι αιτήσεις απαλλαγής για ορισμένες κατηγορίες νομικών προσώπων, όπως οι κοινωφελείς φορείς, μπορούν να υποβληθούν εντός 30 ημερών από τη δημοσίευση της απόφασης. Επίσης, απορριφθείσες αιτήσεις πριν από τη δημοσίευση, μπορούν να επανυποβληθούν εμπρόθεσμα.
**Πρακτικές συνέπειες για την Τοπική Αυτοδιοίκηση**
Η νέα απόφαση θέτει ένα σαφές και τυποποιημένο πλαίσιο για τις απαλλαγές, μεταφέροντας την ευθύνη στους Δήμους να οργανώσουν εγκαίρως τα δικαιολογητικά τους. Επίσης, καθιστά κρίσιμη τη συνεργασία των οικονομικών υπηρεσιών, των νομικών προσώπων και των Δ.Ο.Υ., ενώ αποτρέπει μελλοντικές φορολογικές επιβαρύνσεις και δημοσιονομικούς κινδύνους για τη δημοτική περιουσία.
Δείτε εδώ την απόφαση