Αμίλκαρε Τσιπριάνι: Ο επαναστάτης που πολέμησε στην Κρήτη και καταδικάστηκε δύο φορές σε θάνατο
Από την Αθήνα και τον Γκαριμπάλντι μέχρι τις Βερσαλλίες, η πολυτάραχη ζωή του Ιταλού που αρνήθηκε να ορκιστεί πίστη στον βασιλιά.
Η ζωή του Αμίλκαρε Τσιπριάνι μοιάζει με σενάριο που θα ζήλευε κάθε μεγάλη κινηματογραφική παραγωγή. Πρόκειται για μια από τις πιο εκρηκτικές προσωπικότητες του 19ου αιώνα, έναν άνδρα που πολέμησε σε διαφορετικές χώρες, συγκρούστηκε με πανίσχυρα καθεστώτα και έφτασε στο σημείο να αρνηθεί έδρα στο ιταλικό κοινοβούλιο, καθώς δεν ήταν διατεθειμένος να ορκιστεί πίστη στον βασιλιά.
Γεννημένος στις 18 Οκτωβρίου 1844 στην παραθαλάσσια πόλη Άντσιο της Ιταλίας, ο Τσιπριάνι μεγάλωσε στο Ρίμινι. Σύμφωνα με το treccani.it, η ανατροφή του σε ένα περιβάλλον έντονης αμφισβήτησης της παπικής εξουσίας καθόρισε την ανυπότακτη φύση του. Σε ηλικία μόλις 15 ετών, το 1859, κατατάχθηκε εθελοντικά στον στρατό του Πεδεμοντίου, διακρινόμενος στη μάχη του Σαν Μαρτίνο. Ωστόσο, η προσήλωσή του στα επαναστατικά ιδανικά τον οδήγησε το 1860 να λιποτακτήσει για να ακολουθήσει τον Τζουζέπε Γκαριμπάλντι στην ιστορική «Εκστρατεία των Χιλίων».
Η δράση του τον έφερε σύντομα στην Ελλάδα. Μετά το Ασπρομόντε το 1862, κατέφυγε στην Αθήνα εν μέσω των μεγάλων πολιτικών αναταραχών που οδήγησαν στην ανατροπή του βασιλιά Όθωνα. Ο Τσιπριάνι δεν έμεινε αδρανής, καθώς συμμετείχε ενεργά στις συγκρούσεις που συγκλόνισαν την ελληνική πρωτεύουσα το 1863.
Η διαδρομή του συνεχίστηκε με καταιγιστικούς ρυθμούς. Από το Λονδίνο, όπου συμμετείχε στην ίδρυση της Α’ Διεθνούς το 1864, βρέθηκε στην Αίγυπτο για μια επιστημονική αποστολή στον Νείλο. Το 1866 επέστρεψε στην Ιταλία για να πολεμήσει ξανά υπό τις διαταγές του Γκαριμπάλντι, ενώ αμέσως μετά τον συναντάμε στην Κρήτη, να στηρίζει την εξέγερση ενάντια στους Οθωμανούς. Στο νησί συνδέθηκε με τον Γάλλο επαναστάτη Γκουστάβ Φλουράνς, με τον οποίο θα βρισκόταν ξανά αργότερα στα χαρακώματα της Παρισινής Κομμούνας.
Η ζωή του σημαδεύτηκε από σκοτεινά περιστατικά, όπως ο φόνος του Φ. Σαλτίνι στην Αλεξάνδρεια στις 14 Σεπτεμβρίου 1867, μια υπόθεση που θα τον κυνηγούσε δικαστικά για χρόνια. Ωστόσο, η κορύφωση του δράματος ήρθε στη Γαλλία. Συμμετέχοντας στα γεγονότα του 1871, συνελήφθη από τις δυνάμεις των Βερσαλλιών και καταδικάστηκε σε θάνατο. Αν και η εκτέλεση απετράπη μετά από παρέμβαση του Αδόλφου Θιέρσου, ο Τσιπριάνι καταδικάστηκε για δεύτερη φορά σε θάνατο μετά την πτώση της Παρισινής Κομμούνας, ποινή που τελικά μετατράπηκε σε ισόβια κάθειρξη.