Στενά του Ορμούζ: Γιατί η παγκόσμια αγορά πετρελαίου δεν έχει καταρρεύσει ακόμα

Η παγκόσμια οικονομία βιώνει μία από τις μεγαλύτερες διαταραχές εφοδιασμού στη σύγχρονη ιστορία, με τα Στενά του Ορμούζ να παραμένουν ουσιαστικά παράλυτα εδώ και τρεις μήνες λόγω του πολέμου. Παρά το γεγονός ότι οι ροές μέσω του σημαντικότερου ενεργειακού διαδρόμου του πλανήτη έχουν περιοριστεί μόλις στο 15% των προπολεμικών επιπέδων, σύμφωνα με εκτιμήσεις της JP Morgan, η αγορά πετρελαίου αποφεύγει τον πανικό. Το Brent κινείται κοντά στα 93 δολάρια το βαρέλι, επίπεδα που, αν και αυξημένα σε σχέση με τα 70 δολάρια προ κρίσης, απέχουν σημαντικά από το πρόσφατο peak των 114 δολαρίων.

Το παράδοξο αυτό εξηγείται από μια σειρά «αόρατων» μηχανισμών. Τα «φαντάσματα» των Στενών, γνωστά και ως ghost transits, αποτελούν την πρώτη γραμμή άμυνας. Δεξαμενόπλοια απενεργοποιούν τους αναμεταδότες τους και κινούνται «στο σκοτάδι» για να διαπεράσουν τον αποκλεισμό. Η Piper Sandler εκτιμά ότι τον Μάιο περίπου 2,9 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως εξήλθαν από τα Στενά, εκ των οποίων τα 900.000 βαρέλια αφορούσαν αυτές τις «σκοτεινές» διελεύσεις. Επιπλέον, το Ιράν φαίνεται να διατηρεί έναν έμμεσο έλεγχο, μετατρέποντας το Ορμούζ σε εργαλείο διαπραγμάτευσης.

Παράλληλα, η Σαουδική Αραβία διοχετεύει περίπου 4,5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως μέσω του East-West Pipeline, παρακάμπτοντας τα Στενά και κατευθυνόμενη στο λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα. Καταλυτικό ρόλο παίζει και η Κίνα, η οποία έχει περιορίσει τις εισαγωγές αργού, καλύπτοντας τις ανάγκες της από τα αποθέματά της. Αυτή η στρατηγική στάση του Πεκίνου λειτουργεί ως αθέατος σταθεροποιητής, απορροφώντας το σοκ και συγκρατώντας τις τιμές σε μια αγορά που παραμένει, ωστόσο, εξαιρετικά εύθραυστη.