Το κρυμμένο απόθεμα ουρανίου στο Ιράν: Γιατί η στρατιωτική λύση έχει πλέον τα όριά της
Πέρα από τις βομβαρδισμένες εγκαταστάσεις στο Ισφαχάν και τη Νατάνζ, η αναζήτηση του εμπλουτισμένου υλικού αποτελεί το πιο κρίσιμο διπλωματικό διακύβευμα ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη.
Το ερώτημα για το πού βρίσκεται σήμερα το ιρανικό εμπλουτισμένο ουράνιο δεν είναι πλέον μια απλή τεχνική λεπτομέρεια, αλλά ένας περίπλοκος γεωπολιτικός γρίφος. Η απάντηση σε αυτό κρίνει όχι μόνο την πιθανότητα μιας νέας συμφωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, αλλά και την ίδια την ισορροπία της Μέσης Ανατολής, η οποία ισορροπεί ανάμεσα σε μια εύθραυστη αποκλιμάκωση και τον κίνδυνο μιας ανεξέλεγκτης σύγκρουσης.
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει διαμηνύσει πως δεν πρόκειται να ανεχθεί την απόκτηση πυρηνικού όπλου από το Ιράν. Ωστόσο, το μεγάλο εμπόδιο παραμένει το απόθεμα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού που έχει συγκεντρώσει η χώρα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας, τον Ιούνιο του 2025 το Ιράν διέθετε περίπου 970 λίβρες ουρανίου εμπλουτισμένου στο 60% — μια ποσότητα που μπορεί να μετατραπεί σε πυρηνικό οπλισμό μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Το βασικό κομμάτι του γρίφου φαίνεται να εντοπίζεται στο Ισφαχάν, όπου, σύμφωνα με αναφορές του Ραφαέλ Γκρόσι, είναι αποθηκευμένο το μεγαλύτερο μέρος του υλικού. Παρά τις αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις κατά τη διάρκεια του πολέμου των 12 ημερών, που προκάλεσαν σημαντικές ζημιές στις εισόδους των υπογείων εγκαταστάσεων, το Ιράν έσπευσε να ενισχύσει τις οχυρώσεις του, καλύπτοντας τα σημεία με χώμα.
Αυτό αποδεικνύει το όριο της στρατιωτικής ισχύος: ενώ οι ΗΠΑ και το Ισραήλ μπορούν να πλήξουν κρίσιμες υποδομές, η ανάκτηση του ίδιου του υλικού παραμένει σχεδόν αδύνατη. Το ουράνιο δεν είναι πλέον ένας στατικός στόχος, αλλά ένα κινητό στρατηγικό περιουσιακό στοιχείο που η Τεχεράνη διασπείρει για να διασφαλίσει την επιβίωσή της.
Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, αναγνωρίζοντας αυτή την πραγματικότητα, στρέφεται πλέον προς τη διπλωματία. Όπως υπογράμμισε ο Μάρκο Ρούμπιο, η ανακούφιση από τις κυρώσεις θα συνδεθεί άμεσα με την παράδοση ή την απομάκρυνση του εμπλουτισμένου υλικού. Για το Ιράν, όμως, το ουράνιο αποτελεί το «τελευταίο χαρτί» του, λειτουργώντας ως ασπίδα προστασίας και διαπραγματευτικό όπλο.
Με εγκαταστάσεις όπως η Νατάνζ και η Φορντό να έχουν υποστεί πλήγματα, η πιθανότητα ύπαρξης άγνωστων τοποθεσιών καθιστά το μέλλον εξαιρετικά αβέβαιο. Μια επιχείρηση ανάκτησης από ειδικές δυνάμεις θα αποτελούσε έναν εφιάλτη, καθώς μια ενδεχόμενη διαρροή θα καθιστούσε το υλικό εξαιρετικά τοξικό, ενώ μια τέτοια κίνηση θα πυροδοτούσε ολοκληρωτικό πόλεμο σε ολόκληρη την περιοχή, από τα Στενά του Ορμούζ έως τη Συρία και τον Λίβανο.