Περού: Η πολιτική αστάθεια συνεχίζεται με την καθαίρεση και έβδομου προέδρου από το 2016
Ο Χοσέ Χερί έγινε ο τελευταίος της σειράς που ανατράπηκε από το κοινοβούλιο, επιβεβαιώνοντας την εγγενή δυσλειτουργία του περουβιανού πολιτικού συστήματος.
Η συνεχιζόμενη πολιτική αναταραχή στο Περού επιβεβαιώθηκε χθες Τρίτη με την καθαίρεση του υπηρεσιακού προέδρου Χοσέ Χερί, μορφής της δεξιάς, από το κοινοβούλιο της χώρας, μόλις λίγους μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του. Το γεγονός αυτό εντάσσεται σε μια μακρά περίοδο αστάθειας στη χώρα των Άνδεων, όπου από το 2016 έχουν διαδεχθεί ο ένας τον άλλο επτά αρχηγοί του κράτους. Από αυτούς, τέσσερις αποπέμφθηκαν από το Κογκρέσο, δύο παραιτήθηκαν για να αποφύγουν την ίδια τύχη, ενώ μόλις ένας κατάφερε να ολοκληρώσει τη θητεία του.
Η πολιτική αστάθεια στο Περού μπορεί εν μέρει να αποδοθεί στον ασυνήθιστο αλλά παγιωμένο συσχετισμό δυνάμεων – ένα ισχυρό κοινοβούλιο έναντι μιας συγκριτικά αδύναμης εκτελεστικής εξουσίας – αλλά και στην έλλειψη πολιτικής συναίνεσης.
Ακολουθεί μια σύντομη επισκόπηση των προέδρων που κυβέρνησαν τη χώρα από το 2016:
* **Κουτσίνσκι, εξαναγκασθείς σε παραίτηση:** Ο Πέδρο Πάμπλο Κουτσίνσκι, πρώην οικονομολόγος της Παγκόσμιας Τράπεζας, εκλεγμένος το 2016, άσκησε την εξουσία για 20 μήνες (2016-2018). Παραιτήθηκε τον Μάρτιο του 2018, λίγο πριν την ψηφοφορία για την καθαίρεσή του λόγω του σκανδάλου της Οντεμπρέχτ.
* **Βισκάρα, καθαιρεθείς:** Ο αντιπρόεδρός του, Μαρτίν Βισκάρα, διαδέχθηκε τον Κουτσίνσκι, αλλά η θητεία του (2018-2020) διήρκεσε λίγο πάνω από δύο χρόνια. Ανατράπηκε τον Νοέμβριο του 2020 από το κοινοβούλιο με την επίκληση της «μόνιμης ηθικής ακαταλληλότητας».
* **Μερίνο, πρόεδρος για πέντε μέρες:** Ο Μανουέλ Μερίνο, πρόεδρος του Κογκρέσου, ανέλαβε τη θέση μετά τον Βισκάρα. Η προεδρία του ήταν η συντομότερη της δεκαετίας, καθώς παραιτήθηκε έπειτα από πέντε ημέρες, αντιμέτωπος με μαζικές διαδηλώσεις και βίαια επεισόδια που άφησαν πίσω τους δύο νεκρούς.
* **Σαγάστι, η εξαίρεση:** Μετά την παραίτηση του Μερίνο, ο κεντρώος Φρανσίσκο Σαγάστι (2020-2021) ανέλαβε υπηρεσιακός πρόεδρος και οδήγησε τη χώρα στις εκλογές του 2021. Είναι ο μοναδικός αρχηγός κράτους που ολοκλήρωσε τη μεταβατική του θητεία την τελευταία δεκαετία.
* **Καστίγιο, καθαιρεθείς:** Ο Πέδρο Καστίγιο, άλλοτε εκπαιδευτικός και συνδικαλιστής, εκλεγμένος το 2021 με κόμμα της ριζοσπαστικής αριστεράς, καθαιρέθηκε τον Δεκέμβριο του 2022. Η απόπειρά του να διαλύσει το Κογκρέσο και να προκηρύξει εκλογές, κυβερνώντας παράλληλα με διατάγματα, οδήγησε στην ανατροπή του, πυροδοτώντας διαδηλώσεις και δεκάδες θανάτους.
* **Μπολουάρτε, καθαιρεθείσα:** Η αντιπρόεδρός του, η δικηγόρος Ντίνα Μπολουάρτε (2022-2025), τον διαδέχθηκε, αντιμετωπίζοντας από την αρχή σφοδρή αμφισβήτηση και αύξηση της ανασφάλειας. Η Μπολουάρτε, η πρώτη γυναίκα πρόεδρος του Περού, καθαιρέθηκε τον Οκτώβριο από το Κογκρέσο με διαδικασία-εξπρές.
* **Χερί, καθαιρεθείς:** Ο Χοσέ Χερί, μέχρι τότε πρόεδρος του κοινοβουλίου, ανέλαβε υπηρεσιακός πρόεδρος για να εγγυηθεί τη μετάβαση μέχρι τον Ιούλιο του 2026. Η καθαίρεσή του υπογραμμίζει την ευθραυστότητα της εκτελεστικής εξουσίας στο Περού, όπου το κατακερματισμένο πολιτικό σύστημα χαρακτηρίζεται από κομματικές σκοπιμότητες και συχνές διαδικασίες αποπομπής προέδρων.