Νέο Χωροταξικό για τον Τουρισμό: Αντιδράσεις για το όριο προστασίας των 25 μέτρων από τον αιγιαλό
Η σύγκριση με το Πρωτόκολλο της Βαρκελώνης και τα αυστηρά μοντέλα της Γαλλίας και της Ισπανίας επαναφέρουν τη συζήτηση για την ανάγκη αδόμητης ζώνης 100 μέτρων στις ελληνικές ακτές.
Σε μια κρίσιμη περίοδο όπου η κλιματική αλλαγή, η διάβρωση και η άνοδος της στάθμης της θάλασσας απειλούν τις ελληνικές ακτές, το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό προκαλεί έντονες αντιδράσεις. Με την Κοινή Υπουργική Απόφαση ΥΠΕΝ/ΔΝΕΠ/89997/3071/2026, η οποία δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Δ’ 658/7.8.2026, θεσπίζεται ως οριζόντια ζώνη απόλυτης προστασίας η απόσταση των 25 μέτρων από την ακτογραμμή, εντός της οποίας απαγορεύονται νέες κατασκευές και διαμορφώσεις.
Το ζήτημα της παράκτιας προστασίας αποτελεί κεντρικό σημείο αντιπαράθεσης, καθώς η απόσταση των 25 μέτρων υπολείπεται σημαντικά από το Πρωτόκολλο για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση της Παράκτιας Ζώνης στη Μεσόγειο, στο πλαίσιο της Σύμβασης της Βαρκελώνης. Το διεθνές αυτό πλαίσιο προτείνει μια αδόμητη ζώνη τουλάχιστον 100 μέτρων από την υψηλότερη χειμερινή ίσαλο γραμμή.
Ο Σύλλογος Ελλήνων Πολεοδόμων και Χωροτακτών (ΣΕΠΟΧ), αλλά και περιβαλλοντικές οργανώσεις όπως η Greenpeace, η Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης, η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, η Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών, η Καλλιστώ, το MEDASSET και το WWF, υπογραμμίζουν ότι η ακτή είναι μια δυναμική ζώνη που μεταβάλλεται λόγω των ακραίων καιρικών φαινομένων. Ενδεικτικά, η Γαλλία μέσω του Loi Littoral και η Ισπανία με τη Ley de Costas εφαρμόζουν πολύ αυστηρότερα μέτρα, με τη ζώνη προστασίας να φτάνει συχνά τα 100 ή και τα 200 μέτρα.
Παρά τις διευκρινίσεις του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ότι πέρα από τα 25 μέτρα εξακολουθούν να ισχύουν οι πολεοδομικοί κανόνες και οι περιορισμοί Natura, πολλοί ειδικοί θεωρούν πως το εθνικό χωροταξικό πλαίσιο επιλέγει μια οριζόντια ζώνη προστασίας τετραπλάσια μικρότερη από τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές. Η επιλογή αυτή αναμένεται να καθορίσει το μέλλον της δόμησης στα νησιά και τις τουριστικές περιοχές της χώρας για τις επόμενες δεκαετίες.