Δίκτυο Πράσινων Αυτοδιοικητικών: Οι Υπηρεσίες Δόμησης έχουν γίνει «εργαλείο» διαφθοράς και περιβαλλοντικής υποβάθμισης
Με αφορμή τις πρόσφατες αποκαλύψεις, το Δίκτυο προτείνει ριζικό ψηφιακό μετασχηματισμό των ΥΔΟΜ και αυστηρούς μηχανισμούς λογοδοσίας για την πάταξη των αυθαιρεσιών.
Οι Υπηρεσίες Δόμησης (ΥΔΟΜ) βρίσκονται στο επίκεντρο της επικαιρότητας, καθώς οι πρόσφατες αποκαλύψεις για κυκλώματα διαφθοράς έρχονται να επιβεβαιώσουν τη βαθιά κρίση στον τομέα του πολεοδομικού ελέγχου. Το Δίκτυο Πράσινων Αυτοδιοικητικών παρεμβαίνει δυναμικά, καταγγέλλοντας ότι οι εν λόγω υπηρεσίες έχουν μετατραπεί σε «εργαλείο» που υπονομεύει το δημόσιο συμφέρον και προκαλεί ανεπανόρθωτη περιβαλλοντική ζημιά.
Όπως επισημαίνει το Δίκτυο, το πρόβλημα δεν περιορίζεται σε μεμονωμένα περιστατικά χρηματισμού, αλλά αποτελεί μία οριζόντια μέθοδο παραβίασης των συνταγματικών διατάξεων για την προστασία του περιβάλλοντος. Οι αναχρονιστικές διαδικασίες, σε συνδυασμό με τις πελατειακές σχέσεις και την έλλειψη ανεξάρτητων ελεγκτικών μηχανισμών, δημιουργούν ένα νοσηρό πλαίσιο όπου οι αυθαιρεσίες ευδοκιμούν. Χαρακτηριστικό της κατάστασης είναι το γεγονός ότι ορισμένοι Δήμοι φτάνουν στο σημείο να καταθέτουν ενστάσεις κατά αποφάσεων του ΣΥΠΟΘΑ, προστατεύοντας ιδιοκτήτες που παρανομούν.
Για την αντιμετώπιση αυτών των παθογενειών, το Δίκτυο Πράσινων Αυτοδιοικητικών προτείνει μια σειρά δραστικών μέτρων:
* Πλήρη ψηφιοποίηση του συνόλου των αρχείων και των διαδικασιών, με υποχρεωτική ηλεκτρονική υποβολή και παρακολούθηση όλων των αιτήσεων.
* Κατάργηση της φυσικής επαφής μεταξύ πολιτών, εργολάβων και δημοτικών αρχών για την αποτροπή αθέμιτων παρεμβάσεων.
* Ίδρυση μίας επαρκώς στελεχωμένης Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Πολεοδομικών Ελέγχων.
* Θεσμοθέτηση συστήματος ανοικτών δεδομένων για απόλυτη διαφάνεια στις άδειες και τις διοικητικές πράξεις.
Παρά τις προτάσεις για εκσυγχρονισμό, το Δίκτυο τονίζει ότι ο χωροταξικός και πολεοδομικός σχεδιασμός οφείλει να παραμείνει αρμοδιότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των τοπικών κοινωνιών, προκειμένου οι αποφάσεις για την ποιότητα ζωής και τη χρήση γης να μην λαμβάνονται ερήμην των πολιτών. Η προστασία του δημόσιου χώρου απαιτεί θεσμούς με πραγματική λογοδοσία και ισχυρή κοινωνική συμμετοχή.