Πολεοδομική ασφυξία στους δήμους: Η προειδοποίηση των Δανιηλίδη και Γιαλιτάκη στην ΚΕΔΕ

Μια νέα, ασφυκτική πραγματικότητα για την Τοπική Αυτοδιοίκηση περιέγραψαν με τις παρεμβάσεις τους στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ ο δήμαρχος Νεάπολης-Συκεών, Σίμος Δανιηλίδης, και ο δήμαρχος Ηρακλείου Κρήτης, Νίκος Γιαλιτάκης. Οι δύο αυτοδιοικητικοί ανέδειξαν την έντονη πολεοδομική και οικονομική πίεση που δέχονται οι δήμοι, υποστηρίζοντας ότι το ισχύον θεσμικό πλαίσιο μεταφέρει δυσανάλογα βάρη στους τοπικούς φορείς, θέτοντας σε κίνδυνο τόσο τον πολεοδομικό σχεδιασμό όσο και την οικονομική τους επιβίωση.

Ο κ. Δανιηλίδης χαρακτήρισε τη νομοθετική αλλαγή του 2020 για τις αναγκαστικές απαλλοτριώσεις ως «θηλιά στον λαιμό της αυτοδιοίκησης». Εξηγώντας το πρόβλημα, τόνισε ότι με το νέο καθεστώς, εάν οι παρόδιοι ιδιοκτήτες δεν καταβάλουν τις εισφορές τους εντός 18 μηνών, ο χαρακτηρισμός των κοινόχρηστων χώρων αίρεται. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι δρόμοι, πλατείες και πάρκα που είχαν προβλεφθεί στον πολεοδομικό σχεδιασμό κινδυνεύουν να αποχαρακτηριστούν και να οικοδομηθούν. Για να αποφευχθεί αυτή η κατάρρευση, οι δήμοι αναγκάζονται να καλύπτουν οι ίδιοι τις υποχρεώσεις των ιδιωτών, μετατρεπόμενοι σε φοροεισπρακτικούς μηχανισμούς. Ο δήμαρχος πρότεινε τη χρήση του Πράσινου Ταμείου ως ενδιάμεσο φορέα για την προκαταβολή των χρημάτων, ώστε το κράτος να αναλαμβάνει την είσπραξη.

Από την πλευρά του, ο Νίκος Γιαλιτάκης εστίασε στην οικονομική ανασφάλεια που προκαλεί η ασυμμετρία στις απαιτήσεις αποζημίωσης. Ενώ οι αξιώσεις των δήμων από εισφορά σε χρήμα παραγράφονται σε πενταετία, δεν υφίσταται αντίστοιχο χρονικό όριο για τις απαιτήσεις των ιδιωτών κατά των δήμων για ρυμοτομικές αποζημιώσεις. Όπως υπογράμμισε, η εμφάνιση αιφνιδιαστικών δικαστικών αποφάσεων και διαταγών πληρωμής για υποθέσεις παλαιότερων δεκαετιών ανατρέπει τον οικονομικό προγραμματισμό των δήμων. Ο κ. Γιαλιτάκης ζήτησε τη θέσπιση προθεσμίας παραγραφής και για τις αποζημιωτικές αξιώσεις των ιδιωτών, προκειμένου να αποκατασταθεί η ισορροπία υποχρεώσεων και δικαιωμάτων.