Συνήγορος του Πολίτη: Σοβαρά κενά στην προσβασιμότητα και αποκλεισμοί ΑμεΑ στους δήμους
Η ειδική έκθεση για το 2025 αναδεικνύει τις αποτυχίες στη διαχείριση δημόσιων χώρων, τη λειτουργία των κοινωνικών δομών και την ψηφιακή εξυπηρέτηση των πολιτών.
Σημαντικές ελλείψεις στις υποδομές, αποκλεισμούς ατόμων με σοβαρές αναπηρίες από δομές φροντίδας και εμπόδια στην καθημερινή εξυπηρέτηση καταγράφει ο Συνήγορος του Πολίτη στην Ειδική Έκθεση 2025 για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες. Η έκθεση, που δημοσιεύθηκε το 2026, αποκαλύπτει το χάσμα μεταξύ των θεσμικών διακηρύξεων και της πραγματικότητας που βιώνουν καθημερινά οι πολίτες.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται η Τοπική Αυτοδιοίκηση. Ο Συνήγορος διαπιστώνει ότι πολλές πεζοδρομήσεις πραγματοποιούνται χωρίς πρόβλεψη για την κίνηση των εμποδιζόμενων ατόμων, ενώ ο δημόσιος χώρος συχνά καταλαμβάνεται από τραπεζοκαθίσματα, εμποδίζοντας τη διέλευση. Χαρακτηριστική περίπτωση αποτέλεσε η παρέμβαση στο Ναύπλιο, όπου μετά από αυτοψία και καταγγελίες, επιβλήθηκαν πρόστιμα για κατασκευές που απέκλειαν τις οδεύσεις τυφλών. Αντίστοιχα, εντοπίζονται σοβαρά προβλήματα στη χωροθέτηση θέσεων στάθμευσης ΑμεΑ, οι οποίες συχνά δεν συνδέονται με προσβάσιμα πεζοδρόμια.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι πρακτικές των Κέντρων Δημιουργικής Απασχόλησης (ΚΔΑΠ ΑμεΑ) και των Κέντρων Διημέρευσης (ΚΔΗΦ). Η έκθεση επισημαίνει ότι ορισμένες δομές αποπέμπουν άτομα με σοβαρές αναπηρίες ή διαταραχές αυτιστικού φάσματος, επιλέγοντας ωφελούμενους που απαιτούν λιγότερη υποστήριξη, παρά τη δημόσια χρηματοδότηση που λαμβάνουν. Παράλληλα, ο Συνήγορος προτείνει τη δημιουργία θυρίδων ψηφιακής εξυπηρέτησης στα ΚΕΠ, ως αντίβαρο στον ψηφιακό αποκλεισμό, τονίζοντας ότι η τεχνολογία δεν πρέπει να δημιουργεί νέα εμπόδια.
Τέλος, η έκθεση αναδεικνύει την ανάγκη για προστασία των εργασιακών δικαιωμάτων των ΑμεΑ και των φροντιστών τους, παραθέτοντας δικαστικές νίκες για τη μονιμοποίηση εργαζομένων σε δημοτικές επιχειρήσεις, αλλά και την ανάγκη για καθολική προσβασιμότητα σε πολιτιστικούς χώρους, όπως επιτεύχθηκε μέσω της παρέμβασης στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος.