Νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης: Όλες οι αλλαγές σε φόρους και απαλλαγές από το 2027
Πώς αναμορφώνεται το τοπίο των δημοτικών εσόδων, τι ισχύει για τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και οι ανησυχίες των Δήμων για το μέλλον.
Ριζικές αλλαγές στον τρόπο φορολόγησης των ακινήτων και στη λειτουργία των δημοτικών εσόδων φέρνει ο Ν. 5314/2026, θέτοντας ως κεντρικό ορόσημο την 1η Ιανουαρίου 2027. Από τη συγκεκριμένη ημερομηνία, ο Φόρος Ηλεκτροδοτούμενων Χώρων (ΦΗΧ) και το Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ) καταργούνται και αντικαθίστανται από το νέο Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης (ΤΤΑ). Το κεντρικό θέμα του άρθρου που απασχολεί χιλιάδες νοικοκυριά αφορά τις αλλαγές στα δημοτικά τέλη και τις κοινωνικές απαλλαγές που εφαρμόζονται σε πολλούς Δήμους της χώρας.
Σύμφωνα με τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, το Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης θα υπολογίζεται επί της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου, με συντελεστές που θα κυμαίνονται από 0,30‰ έως 0,70‰, ανάλογα με την απόφαση του εκάστοτε Δημοτικού Συμβουλίου. Παράλληλα, διατηρείται η αρχή της ανταποδοτικότητας για τα τέλη καθαριότητας και φωτισμού, τα οποία παραμένουν δεσμευμένα αποκλειστικά για τις αντίστοιχες υπηρεσίες.
Σημαντική ανάσα για τα ευάλωτα νοικοκυριά αποτελούν οι κοινωνικές απαλλαγές. Δήμοι όπως η Ελασσόνα, η Αθήνα, το Ηράκλειο και η Ζίτσα έχουν ήδη θεσπίσει προστατευτικά μέτρα, προβλέποντας πλήρη απαλλαγή ή σημαντικές μειώσεις (έως και 100%) για τρίτεκνες, πολύτεκνες και μονογονεϊκές οικογένειες, άτομα με αναπηρία και οικονομικά αδύναμους δημότες. Ενδεικτικά, στον Δήμο Ελασσόνας ισχύει απαλλαγή για οικογένειες με εισόδημα έως 35.000 ευρώ, ενώ ο Δήμος Αθηναίων επεκτείνει τις ελαφρύνσεις και σε όσους απέκτησαν παιδί μέσα στο 2026.
Ωστόσο, το νέο σύστημα προκαλεί ανησυχία στην ΚΕΔΕ. Εκτιμάται ότι το 60%–70% των Δήμων ενδέχεται να παρουσιάσει μείωση εσόδων, ιδιαίτερα όσοι φιλοξενούν μεγάλες εγκαταστάσεις (όπως διυλιστήρια ή αεροδρόμια), καθώς η κατάργηση των «πλασματικών τετραγωνικών» του παλιού ΦΗΧ περιορίζει τα έσοδα. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα Δήμου της Αττικής που υπολογίζει απώλεια 6,5 εκατ. ευρώ ετησίως. Για τον λόγο αυτό, έχει διατυπωθεί το αίτημα για μια ολοκληρωμένη οικονομική μελέτη από την ΕΕΤΑΑ, ώστε να διασφαλιστεί η οικονομική βιωσιμότητα των Δήμων χωρίς να επιβαρυνθούν υπέρμετρα οι πολίτες.