CycleRight: Οι ευρωπαϊκές προδιαγραφές για ασφαλείς ποδηλατόδρομους που πρέπει να γνωρίζουν οι Δήμοι
Το ευρωπαϊκό πρόγραμμα αναδεικνύει την ανάγκη για υποδομές που αντέχουν στην κλιματική αλλαγή και εξασφαλίζουν την καθολική προσβασιμότητα, θέτοντας νέα δεδομένα για τον σχεδιασμό των πόλεων.
Το ευρωπαϊκό πρόγραμμα CycleRight – Interreg Europe φέρνει στο προσκήνιο την επιτακτική ανάγκη αναθεώρησης του τρόπου σχεδιασμού και κατασκευής των ποδηλατικών υποδομών, εστιάζοντας στην ασφάλεια, την προσβασιμότητα και την ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική αλλαγή. Με συνολικό προϋπολογισμό 2,1 εκατ. ευρώ και διάρκεια έως τον Ιούνιο του 2028, το πρόγραμμα στοχεύει στη βελτίωση των δημόσιων πολιτικών, ξεφεύγοντας από την αποσπασματική κατασκευή ποδηλατοδρόμων.
Υπό τον συντονισμό του οργανισμού West Pannon στην Ουγγαρία και με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Ποδηλατών (European Cyclists’ Federation – ECF), το πρόγραμμα προωθεί την ανταλλαγή τεχνογνωσίας για τη δημιουργία δικτύων που εξυπηρετούν όλες τις κοινωνικές ομάδες, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών και των ατόμων με αναπηρία.
Ιδιαίτερη σημασία για την ελληνική Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει η πρώτη τεχνική έκθεση με τίτλο «Climate Resilient and Inclusive Cycling – Surface», που παρουσιάστηκε στις 4 Σεπτεμβρίου 2026. Η έκθεση αποκαλύπτει ότι η επιλογή των υλικών επηρεάζει καθοριστικά τη χρήση της υποδομής:
– Οι κυβόλιθοι μπορούν να αυξήσουν έως και 40% την απαιτούμενη ενέργεια του ποδηλάτη.
– Οι επιφάνειες από χαλίκι αυξάνουν την απαιτούμενη ενέργεια έως και 100%.
Οι ειδικοί της ECF τονίζουν ότι η άσφαλτος παραμένει η ενδεδειγμένη επιλογή για ομαλή και ασφαλή μετακίνηση, καθώς οι εναλλακτικές όπως οι κυβόλιθοι ή η φυσική πέτρα προκαλούν κραδασμούς, υποβαθμίζονται γρήγορα και ενέχουν κινδύνους ολισθηρότητας. Παράλληλα, η κλιματική ανθεκτικότητα δεν απαιτεί απαραίτητα ειδικά υδατοπερατά υλικά, αλλά ορθό σχεδιασμό με κήπους βροχής και συστήματα διαχείρισης ομβρίων.
Για τους ελληνικούς Δήμους, οι κατευθύνσεις του CycleRight αποτελούν πολύτιμα εργαλεία για τις τεχνικές υπηρεσίες, ειδικά κατά την εκπόνηση μελετών για αστικές αναπλάσεις και Σχέδια Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (ΣΒΑΚ). Η ουσία, όπως επισημαίνεται, δεν είναι ο αριθμός των χιλιομέτρων, αλλά η κατασκευή υποδομών που θα ενθαρρύνουν πραγματικά τους πολίτες να εντάξουν το ποδήλατο στην καθημερινότητά τους, αξιοποιώντας αποτελεσματικά τους διαθέσιμους ευρωπαϊκούς πόρους.