Ακίνητα: Πώς εξαγοράζεται το μερίδιο του Δημοσίου και πότε ξεμπλοκάρει μια μεταβίβαση

Η αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας γίνεται συχνά ένας λαβύρινθος, είτε λόγω της συμμετοχής του Δημοσίου σε ποσοστά συνιδιοκτησίας, είτε λόγω περιορισμών που επιβάλλουν εταιρικά χρέη. Το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εισάγει κρίσιμες ρυθμίσεις για την αποδέσμευση της αγοράς.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η δυνατότητα των ιδιωτών να εξαγοράζουν το μερίδιο του Δημοσίου σε ακίνητα που αποτελούν μέρος κληρονομιάς. Με τα άρθρα 349–350, ο ιδιώτης που κατέχει το μεγαλύτερο ποσοστό δικαιούται να ζητήσει την εξαγορά, εφόσον έχουν παρέλθει πέντε χρόνια από την κληρονομιά. Για παράδειγμα, αν ένα ακίνητο ανήκει κατά 75% σε ιδιώτη και κατά 25% στο Δημόσιο, ο ιδιώτης μπορεί να καταθέσει πρόταση μέσω του Ηλεκτρονικού Μητρώου Κοινωφελών Περιουσιών. Το τίμημα ορίζεται βάσει εκτίμησης από δύο πιστοποιημένους εκτιμητές, χωρίς να μπορεί να υπολείπεται της αντικειμενικής αξίας του μεριδίου.

Παράλληλα, το άρθρο 297 δίνει λύση σε ιδιώτες που αντιμετωπίζουν εμπόδια στη μεταβίβαση ακινήτου λόγω εταιρικών χρεών για τα οποία ευθύνονται αλληλεγγύως. Πλέον, για στελέχη με μικρή συμμετοχή στην εταιρεία (έως 5% ή 0,5% για εισηγμένες), οι ρυθμισμένες οφειλές δεν θα αποτελούν τροχοπέδη για την έκδοση φορολογικής ενημερότητας. Για όσους υπερβαίνουν αυτά τα όρια, η μεταβίβαση επιτρέπεται χωρίς επιβολή βάρους στο ακίνητο, αρκεί να πληρούνται αυστηρές προϋποθέσεις, όπως η ύπαρξη ενεργού ρύθμισης και η πενταετής λειτουργία της επιχείρησης. Σε περιπτώσεις αδυναμίας πλήρους συμμόρφωσης, η παρακράτηση μπορεί να περιοριστεί έως το 7% του τιμήματος.

Τέλος, το νομοσχέδιο θεσμοθετεί τη δημιουργία «Τράπεζας Αξιών Ακινήτων» στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η οποία θα συγκεντρώνει στοιχεία για τις μεταβιβάσεις και τις μισθώσεις, ενισχύοντας τη διαφάνεια στην αγορά, ενώ ταυτόχρονα διευκρινίζεται ότι η Εκκλησία της Ελλάδος αναλαμβάνει τις υποχρεώσεις Ε9 για τις περιουσίες των Ιερών Μονών που τελούν υπό την άμεση διοίκησή της.