Πάνω από 10 δισ. ευρώ το πρωτογενές πλεόνασμα του 2026
Τα ισχυρά φορολογικά έσοδα ανοίγουν παράθυρο για νέες παρεμβάσεις, αλλά η κυβέρνηση κρατά στάση αναμονής για το πόσο «μόνιμη» είναι η υπεραπόδοση.
Η ελληνική οικονομία κινείται με υψηλές ταχύτητες, καθώς η μέχρι τώρα πορεία των δημοσιονομικών μεγεθών δείχνει ότι το πρωτογενές πλεόνασμα για το 2026 μπορεί να ξεπεράσει τα 10 δισ. ευρώ, προσεγγίζοντας το 4% του ΑΕΠ. Η δυναμική αυτή υπερβαίνει την επίσημη εκτίμηση του ΥΠΕΘΟΟ, η οποία τοποθετούσε το πλεόνασμα στο 3,2% του ΑΕΠ, προκαλώντας συζητήσεις για τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο και τη δυνατότητα νέων παροχών.
Τα πρώτα σημάδια της ισχυρής αυτής εικόνας εντοπίζονται στα φορολογικά έσοδα. Κατά το επτάμηνο Ιανουαρίου-Ιουλίου 2026, οι εισπράξεις ανήλθαν στα 42,9 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση σε σύγκριση με τα 40,4 δισ. ευρώ της αντίστοιχης περιόδου του 2025. Μόνο τον Ιούλιο, οι εισπράξεις ξεπέρασαν τον στόχο κατά 896 εκατ. ευρώ, ενώ η συνολική υπέρβαση για το επτάμηνο έναντι του φετινού προγραμματισμού αγγίζει το 1,55 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το αποτέλεσμα αυτό απαιτεί προσεκτική ανάγνωση. Αν και το πρωτογενές πλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 5,7 δισ. ευρώ έναντι στόχου 4,4 δισ. ευρώ στο επτάμηνο, μεγάλο μέρος της απόκλισης οφείλεται σε ταμειακές διαφορές. Όταν αφαιρούνται ετεροχρονισμοί πληρωμών, η πραγματική δημοσιονομική υπέρβαση περιορίζεται σημαντικά.
Η κυβέρνηση καλείται πλέον να διακρίνει ποιο μέρος της υπεραπόδοσης είναι διαρθρωτικό και ποιο συγκυριακό. Στην εξίσωση προστίθενται η πάταξη της φοροδιαφυγής μέσω των ψηφιακών ελέγχων της ΑΑΔΕ και της χρήσης του myDATA, καθώς και η βελτιωμένη εικόνα των Ασφαλιστικών Ταμείων και των ΟΤΑ. Παρά τα εντυπωσιακά νούμερα, το πλεόνασμα των 10 δισ. ευρώ δεν μεταφράζεται αυτόματα σε έναν «κουμπαρά» για απεριόριστες παροχές, καθώς οι νέοι ευρωπαϊκοί δημοσιονομικοί κανόνες θέτουν αυστηρά όρια στις καθαρές πρωτογενείς δαπάνες.