Συμβάσεις συντριβανιών στους δήμους: Τι δείχνει η ανάλυση 58 αναθέσεων στο ΚΗΜΔΗΣ
Από την έλλειψη διαφάνειας στις τιμές έως τα κενά στην ποιότητα του νερού, μια έρευνα της pyxida-ota.gr αναδεικνύει τις χρόνιες παθογένειες και προτείνει λύσεις για τον δημόσιο τομέα.
Η διαχείριση και συντήρηση των συντριβανιών αποτελεί συχνά ένα «αόρατο» κομμάτι των δημοτικών συμβάσεων, το οποίο ωστόσο κρύβει σημαντικά ζητήματα διαφάνειας και τεχνικής επάρκειας. Μια συστηματική έρευνα της pyxida-ota.gr, που βασίστηκε στην ανάλυση 58 συμβάσεων από 42 δήμους σε όλη την επικράτεια, αποκαλύπτει μια εντυπωσιακή ανομοιογένεια στις πρακτικές που ακολουθούνται για τις απευθείας αναθέσεις.
Στο επίκεντρο της μελέτης, που αφορά συμβάσεις βάσει του Ν.4412/2016, βρίσκεται η ασάφεια των τιμολογίων. Σε πολλές περιπτώσεις, οι δήμοι προχωρούν σε συμβάσεις με ένα ενιαίο κατ’ αποκοπή ποσό, αποφεύγοντας την ανάλυση τιμών μονάδας ανά εργασία ή υλικό. Αυτή η πρακτική όχι μόνο δυσχεραίνει τον μετέπειτα έλεγχο, αλλά καθιστά αδύνατη τη σύγκριση κόστους μεταξύ διαφορετικών περιοχών. Επιπλέον, διαπιστώθηκαν σημαντικά κενά στις εγγυήσεις καλής εκτέλεσης και στις ποινικές ρήτρες, αφήνοντας τις δημοτικές αρχές εκτεθειμένες απέναντι σε πιθανές αστοχίες των αναδόχων.
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλούν τα ευρήματα για την ποιότητα του νερού. Παρά τον κρίσιμο ρόλο των συντριβανιών στον δημόσιο χώρο, καμία από τις συμβάσεις του δείγματος δεν περιλάμβανε τυποποιημένες τεχνικές προδιαγραφές για τον μικροβιολογικό έλεγχο, το pH ή τη χρήση απολυμαντικών ουσιών. Η διαχείριση γίνεται συχνά εμπειρικά, χωρίς σαφή πρόβλεψη για τη συντήρηση του εξοπλισμού επεξεργασίας νερού.
Η έρευνα αναδεικνύει επίσης συχνά σφάλματα στο ΚΗΜΔΗΣ, όπως διπλές καταχωρίσεις και χρήση παρωχημένων νομικών παραπομπών, αλλά και ζητήματα καταλληλότητας, όπου ανάδοχοι αναλαμβάνουν τεχνικά έργα χωρίς το απαραίτητο αντικείμενο δραστηριότητας.
Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, η pyxida-ota.gr προτείνει την καθολική υιοθέτηση αναλυτικών πινάκων τιμών, τον αυστηρό έλεγχο καταλληλότητας των οικονομικών φορέων πριν από κάθε ανάθεση και την ενσωμάτωση συγκεκριμένων πρωτοκόλλων υγιεινής στις μελέτες συντήρησης, ανεξαρτήτως του ύψους της δαπάνης.