Η πρόταση για νέο αγωγό πετρελαίου από το Ιράκ στην Τουρκία ως απάντηση στην κρίση στα Στενά του Ορμούζ
Ο Φατίχ Μπιρόλ της IEA προτείνει μια στρατηγική διέξοδο για την ενεργειακή ασφάλεια, παρακάμπτοντας τα ασταθή θαλάσσια περάσματα της Μέσης Ανατολής.
Τη δημιουργία ενός νέου αγωγού πετρελαίου που θα συνδέει τα κοιτάσματα της Βασόρας στο Ιράκ με τον μεσογειακό τερματικό σταθμό της Τουρκίας στο Τζεϊχάν προτείνει ο επικεφαλής της International Energy Agency (IEA), Φατίχ Μπιρόλ, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης από τα Στενά του Ορμούζ. Η πρωτοβουλία αυτή για τον αγωγό πετρελαίου Βασόρα–Τζεϊχάν παρουσιάζεται ως ένα κρίσιμο έργο που θα θωρακίσει την ενεργειακή ασφάλεια της ευρύτερης περιοχής, αλλά και της Ευρώπης.
Σύμφωνα με όσα αναφέρει η εφημερίδα Hürriyet και το Bloomberg, ο Μπιρόλ υπογράμμισε ότι η παρούσα συγκυρία είναι κατάλληλη για την προώθηση του σχεδίου, ενώ εκτιμά ότι τα ζητήματα χρηματοδότησης είναι επιλύσιμα. Η πρόταση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω της κλιμακούμενης αστάθειας στη Μέση Ανατολή, καθώς το Ιράν επέβαλε εκ νέου περιορισμούς στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, προκαλώντας αναταράξεις στις μεταφορές ενέργειας.
Το Ιράκ εξαρτάται σε ποσοστό 90% από το λιμάνι της Βασόρας για τις εξαγωγές του, γεγονός που καθιστά το κλείσιμο του συγκεκριμένου θαλάσσιου περάσματος στρατηγική απειλή. Ο Μπιρόλ τόνισε ότι ένας νέος αγωγός αποτελεί επιτακτική ανάγκη για το Ιράκ και μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για την Τουρκία. Σημείωσε δε ότι μια πολιτική συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και Ιράκ είναι εφικτή, ενώ η Ευρώπη θα μπορούσε να διαδραματίσει ρόλο στη χρηματοδότηση του έργου.
Την ίδια στιγμή, η Τουρκία προωθεί ήδη το σχέδιο για έναν εμπορικό διάδρομο που θα εκτείνεται από το λιμάνι Φάου έως τα τουρκικά σύνορα, ενισχύοντας τον ρόλο της ως ενεργειακού κόμβου. Η σημασία της Άγκυρας αναδεικνύεται περαιτέρω καθώς το έργο India–Middle East–Europe Economic Corridor παραμένει ουσιαστικά «παγωμένο» λόγω του πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς και των επιθέσεων των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα.