Δικαστική νίκη για NPR και PBS: Ακυρώθηκε η διακοπή κρατικής χρηματοδότησης από Τραμπ

Ομοσπονδιακός δικαστής ανέτρεψε χθες Τρίτη την απόφαση του πρώην προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να διακόψει την κρατική χρηματοδότηση για τα δημόσια ραδιοτηλεοπτικά δίκτυα NPR και PBS. Η απόφαση αυτή, που είχε επιβληθεί με εκτελεστικό διάταγμα, κρίθηκε παράνομη και μη εφαρμόσιμη, αποτελώντας σημαντική δικαστική νίκη για τα δύο μέσα ενημέρωσης.

Το εκτελεστικό διάταγμα, το οποίο υπεγράφη την 1η Μαΐου 2025, τερμάτισε τη «ομοσπονδιακή χρηματοδότηση του NPR και του PBS», με τον Λευκό Οίκο επί προεδρίας Ντόναλντ Τραμπ να κατηγορεί τα δίκτυα για διάδοση «προπαγάνδας της ριζοσπαστικής αριστεράς με χρήματα των φορολογουμένων». Η κίνηση αυτή ακολούθησε ψηφοφορία στο Κογκρέσο τον Ιούλιο του 2025, η οποία κατάργησε τη χρηματοδότηση 1,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων προς την εποπτεύουσα Corporation for Public Broadcasting (CPB), φορέα που συνέβαλε καθοριστικά στους προϋπολογισμούς των NPR και PBS.

Μετά από προσφυγές των δύο δημόσιων μέσων, ο ομοσπονδιακός δικαστής της Ουάσινγκτον, Ράντολφ Μος, έκρινε ότι το προεδρικό διάταγμα παραβιάζει την πρώτη τροπολογία του αμερικανικού Συντάγματος, η οποία κατοχυρώνει την ελευθερία της έκφρασης. Στην αιτιολογία της απόφασής του, ο δικαστής τόνισε ότι ενώ η κυβέρνηση έχει το δικαίωμα να επιλέγει ποιες υπηρεσίες θα χρηματοδοτήσει, δεν μπορεί να «τιμωρεί» μέσα ενημέρωσης κόβοντας τη χρηματοδότησή τους λόγω των απόψεων που εκφράζουν ή μεταδίδουν, απλώς επειδή διαφωνεί. «Η πρώτη τροπολογία χαράσσει μια γραμμή που η κυβέρνηση δεν μπορεί να περάσει: (δεν επιτρέπει) να χρησιμοποιείται η εξουσία του κράτους -συμπεριλαμβανομένης της οικονομικής εξουσίας- για να ‘τιμωρείται ή να φιμώνεται η έκφραση (απόψεων) που δεν εγκρίνει’», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με την ετυμηγορία, το μήνυμα του Ντόναλντ Τραμπ ήταν «σαφές»: η δημόσια ραδιοφωνία και τηλεόραση δεν δικαιούνταν πλέον χρηματοδότηση επειδή ο πρόεδρος «δεν ενέκρινε την κάλυψή τους», θεωρώντας την υπερβολικά «προσκείμενη ‘στην αριστερά’». Υπενθυμίζεται ότι εκατομμύρια Αμερικανοί εξακολουθούν να παρακολουθούν και να ακούν τα δύο δίκτυα, με πάνω από 40 εκατομμύρια να ακούνε δημόσια ραδιοφωνία NPR κάθε εβδομάδα και 36 εκατομμύρια να παρακολουθούν εκπομπές του PBS κάθε μήνα.

Από την πλευρά του Λευκού Οίκου, η αναπληρώτρια εκπρόσωπος Άμπιγκεϊλ Τζάκσον χαρακτήρισε την απόφαση «γελοία» και «απόφαση ακτιβιστή δικαστή», υποστηρίζοντας ότι τα NPR και PBS δεν έχουν δικαίωμα στη λήψη δημόσιων κεφαλαίων και πως το Κογκρέσο είχε ήδη ψηφίσει υπέρ της κατάργησης της χρηματοδότησής τους. Αντίθετα, η εκτελεστική πρόεδρος του NPR, Κάθριν Μάχερ, χαιρέτισε τη «νίκη» ως επαναβεβαίωση «των δικαιωμάτων του ελεύθερου και ανεξάρτητου Τύπου», δηλώνοντας ότι τα δημόσια μέσα ενημέρωσης υπηρετούν το δημόσιο συμφέρον και όχι κάποιο πολιτικό πρόγραμμα. Εκπρόσωπος του PBS σχολίασε ότι η απόφαση επιβεβαιώνει πως το διάταγμα αποτελούσε «εγχειριδιακή περίπτωση διάκρισης εξαιτίας απόψεων».