Η εκτόξευση του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια προκαλεί συναγερμό στην ελληνική αγορά

Η ελληνική αγορά βρίσκεται σε κατάσταση συναγερμού μετά την εκτόξευση της τιμής του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι. Φορείς του εμπορίου και της ενέργειας προειδοποιούν για ένα νέο κύμα ακρίβειας και αναταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα. Σύμφωνα με το ertnews, ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ, Βασίλης Κορκίδης, κάνει λόγο για «ενεργειακό σοκ» που απειλεί να αυξήσει τον πληθωρισμό και να επιβαρύνει το κόστος μεταφορών και παραγωγής. Παράλληλα, ο πρόεδρος των Πρατηριούχων Αττικής, Νίκος Παπαγεωργίου, περιγράφει μια αγορά που «έχει απασφαλίσει», με το Brent να καταγράφει άλμα 25% μέσα σε λίγες ώρες και τις τιμές στα καύσιμα να οδεύουν προς τα 2 ευρώ το λίτρο μέχρι το τέλος της εβδομάδας.

Οι δύο παράγοντες της αγοράς, μιλώντας στο ΕΡΤnews, συμφωνούν ότι η διάρκεια της κρίσης θα καθορίσει το βάθος των επιπτώσεων, σε μια περίοδο που οι διεθνείς εξελίξεις δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα για την ενέργεια, τις μεταφορές και την ελληνική οικονομία συνολικά. Ο κ. Κορκίδης τόνισε ότι η άνοδος του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια φέρνει νέο ενεργειακό σοκ στην ελληνική οικονομία. Η Ελλάδα, ως χώρα που εισάγει το 95% του αργού πετρελαίου, είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη σε τέτοιου είδους διακυμάνσεις, οι οποίες οδηγούν σε υψηλότερες τιμές καυσίμων, αύξηση του κόστους μεταφορών και logistics, επιβάρυνση της παραγωγής και επιδείνωση του εμπορικού ισοζυγίου. Εκτιμάται ότι ο πληθωρισμός μπορεί να αυξηθεί έως και μία ποσοστιαία μονάδα, ενώ το ΑΕΠ να υποχωρήσει κατά 0,6%.

Ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ εξήγησε ότι οι αυξήσεις στα καύσιμα περνούν στην αγορά με βάση το «κόστος αντικατάστασης» και όχι το κόστος αγοράς, γεγονός που σημαίνει ότι οι εισαγωγείς θα δουν το πραγματικό κόστος σε 2-3 εβδομάδες, αλλά οι τιμές στην αντλία και στις μεταφορές αυξάνονται άμεσα. Προειδοποίησε δε ότι οι αδικαιολόγητες αυξήσεις σε περιόδους κρίσης είναι «σαν να πυροβολούμε τα πόδια μας», καθώς μειώνουν τον τζίρο και αποδυναμώνουν περαιτέρω τη ζήτηση. Οι αυξήσεις στο πετρέλαιο κίνησης περνούν άμεσα στις μεταφορικές εταιρείες και στα φορτηγά, χωρίς περιθώρια απορρόφησης, επιβαρύνοντας ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα.

Το ΕΒΕΠ έχει προγραμματισμένη συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα Εμπορίου, με στόχο την αναζήτηση άμεσων μέτρων για τον περιορισμό της πίεσης στην αγορά. Η απότομη άνοδος των τιμών, ειδικά με το άνοιγμα των ασιατικών αγορών, οφείλεται στο ότι οι χώρες της Νότιας και Νοτιοανατολικής Ασίας εξαρτώνται κατά 70-90% από το πετρέλαιο του Περσικού Κόλπου. Η Ελλάδα, αν και εισαγωγική χώρα, διαθέτει εναλλακτικές πηγές, όπως η Λιβύη, αλλά και ασφάλεια μέσω του αμερικανικού LNG. Ο κ. Κορκίδης εκτίμησε ότι το καλύτερο από τα δυσμενή σενάρια είναι μια πολεμική σύγκρουση διάρκειας 4-6 εβδομάδων, ένα χρονικό πλαίσιο που θα επέτρεπε στην οικονομία να αναπληρώσει τις απώλειες. Το ΕΒΕΠ ζητά από το Υπουργείο Ανάπτυξης συνεννόηση με διυλιστήρια και εταιρείες εμπορίας καυσίμων, συνεργασία με παρόχους ενέργειας και ενεργοποίηση της Αρχής Εποπτείας της Αγοράς, ώστε να αποφευχθεί η ανεξέλεγκτη διασπορά της ακρίβειας.

Από την πλευρά του, ο Νίκος Παπαγεωργίου, αναφερόμενος στην εκτόξευση της τιμής του πετρελαίου τύπου Brent, που άγγιξε τα 118 δολάρια το βαρέλι, τόνισε ότι «οι αγορές έχουν απασφαλίσει» και η κατάσταση εξελίσσεται εκτός των αρχικών προβλέψεων. Το Brent κατέγραψε άνοδο 25%, γεγονός που, σύμφωνα με τον κ. Παπαγεωργίου, αποτυπώνει τον φόβο για σοβαρή διαταραχή στην εφοδιαστική αλυσίδα. Οι ποσότητες που προέρχονται από τον Περσικό Κόλπο δυσκολεύονται να φτάσουν στις διεθνείς αγορές, με αποτέλεσμα ένα σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας παραγωγής να παραμένει «εγκλωβισμένο». Αυτό το μείγμα, όπως είπε, μπορεί να οδηγήσει το πετρέλαιο «σε δυσθεώρητα ύψη, ακόμη και στα 150-200 δολάρια».

Εφόσον συνεχιστεί το ράλι των τιμών, ο κ. Παπαγεωργίου εκτιμά ότι μέχρι το τέλος της εβδομάδας η μέση τιμή σε βενζίνη και πετρέλαιο κίνησης θα διαμορφωθεί στα 2 ευρώ το λίτρο. Σε απομακρυσμένες περιοχές, νησιά και σε πρατήρια με υψηλότερο λειτουργικό κόστος, οι τιμές μπορεί να φτάσουν τα 2,15-2,20 ευρώ. Σημείωσε ότι η αγορά δύσκολα θα προλάβει να προσαρμοστεί μέχρι το Πάσχα, ακόμη και αν ο πόλεμος σταματήσει άμεσα. Το πετρέλαιο κίνησης παρουσιάζει μεγαλύτερη αύξηση λόγω της μεγάλης ζήτησης από βιομηχανίες, μεταφορές, θέρμανση και επαγγελματίες οδηγούς. Παράλληλα, το φυσικό αέριο καταγράφει ραγδαίες αυξήσεις, με τις τιμές να απειλούν να διπλασιαστούν ή και να τριπλασιαστούν σε σχέση με τα προπολεμικά επίπεδα.