Ενιαίο Masterplan για την Αντιπλημμυρική Προστασία της Αττικής: Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, Νίκος Ανδρουλάκης, έστειλε ένα ισχυρό μήνυμα για την ανάγκη ριζικής αλλαγής στον τρόπο αντιμετώπισης του πλημμυρικού κινδύνου στην Αττική, παρουσιάζοντας ένα Ενιαίο Masterplan Αντιπλημμυρικής Προστασίας για το λεκανοπέδιο. Η πρόταση αυτή αναδείχθηκε κατά τη διάρκεια εκδήλωσης με θέμα «Διαχείριση πλημμυρικού κινδύνου στην Αττική – Διάλογος και μέτρα για έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό», όπου παρευρέθηκαν εκπρόσωποι της αυτοδιοίκησης, επιστήμονες και διάφοροι φορείς.

Ο κ. Ανδρουλάκης άσκησε σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση, υπογραμμίζοντας ότι η κλιματική κρίση δεν μπορεί να δικαιολογεί την ανεπάρκεια του κράτους. Επεσήμανε ότι η χώρα συνεχίζει να αντιδρά στις καταστροφές εκ των υστέρων, αντί να επενδύει συστηματικά στην πρόληψη, υιοθετώντας ένα μοτίβο που έχει επαναληφθεί από τη Μάνδρα έως τη Θεσσαλία: ένα κράτος που «τρέχει» πίσω από τις πλημμύρες.

Χαρακτηρίζοντας την Αττική ως «ανοχύρωτη μητρόπολη» απέναντι στα ακραία φαινόμενα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ τόνισε ότι η διαχείριση των φυσικών κινδύνων δεν είναι μόνο τεχνικό ζήτημα, αλλά και ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης και δημοκρατίας. Κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι προσεγγίζει την Πολιτική Προστασία κυρίως επικοινωνιακά, παραβλέποντας την ανάγκη για συστηματική επένδυση στην πρόληψη και περιοριζόμενη σε αποζημιώσεις και έκτακτες παρεμβάσεις μετά από κάθε καταστροφή.

Τρία βασικά διαρθρωτικά προβλήματα αναδείχθηκαν στην υφιστάμενη πολιτική: η έλλειψη πρόβλεψης, λόγω της μη ολοκλήρωσης βασικών χαρτών πλημμυρικού κινδύνου, η έλλειψη διαλειτουργικότητας, καθώς η επιστημονική γνώση δεν αξιοποιείται αποτελεσματικά, και το έλλειμμα λογοδοσίας και συνοχής, με αποσπασματικά έργα χωρίς ενιαίο σχεδιασμό.

Η πρόταση του κ. Ανδρουλάκη περιλαμβάνει ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο εμπιστοσύνης μεταξύ κράτους και πολιτών, βασισμένο στη διαφάνεια, την αξιοκρατία και τον στρατηγικό σχεδιασμό. «Πρέπει να επενδύσουμε στη διαφάνεια για να τελειώσουμε τις απευθείας αναθέσεις, στην αξιοκρατία αντί των ρουσφετιών και στο σχέδιο αντί της επικοινωνιακής διαχείρισης των ευθυνών μιας καταστροφής», δήλωσε.

Το Masterplan αντιπλημμυρικής προστασίας εστιάζει σε τέσσερις βασικούς άξονες παρεμβάσεων:
1. **Ψηφιακή χαρτογράφηση πλημμυρικού κινδύνου με χρήση τεχνητής νοημοσύνης**, με ελεύθερη πρόσβαση στα δεδομένα.
2. **Υποχρεωτική ενσωμάτωση των χαρτών κινδύνου στον πολεοδομικό σχεδιασμό.**
3. **Δημιουργία Εθνικού Ψηφιακού Μητρώου Ρεμάτων** για την πλήρη καταγραφή και προστασία τους.
4. **Σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων** μεταξύ κράτους, περιφέρειας και δήμων για την αποφυγή επικαλύψεων και καθυστερήσεων.

Για την εφαρμογή του σχεδίου, προτείνεται η σύσταση ενός **Μητροπολιτικού Συντονιστικού Οργάνου για την Αττική**, αρμόδιου για τον συντονισμό δράσεων πρόληψης και διαχείρισης φυσικών καταστροφών. Το Masterplan οργανώνεται σε τέσσερις ζώνες: ορεινοί όγκοι (Πεντέλη, Υμηττός, Πάρνηθα), βασικά ρέματα (Κηφισός, Πικροδάφνη), αστικός ιστός με πράσινες υποδομές και διαπερατά υλικά, και παράκτιο μέτωπο με προστασία από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

Στην εκδήλωση, αυτοδιοικητικοί παράγοντες ανέδειξαν τις πρακτικές δυσκολίες στη διαχείριση υδάτων και υποδομών. Ο Νίκος Μήλης, πρόεδρος της Αντιπροσωπείας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, τόνισε ότι το αντιπλημμυρικό δίκτυο της Αττικής, βασισμένο σε ξεπερασμένα δεδομένα, αδυνατεί να ανταποκριθεί στις σημερινές κλιματικές συνθήκες. Ο δήμαρχος Μοσχάτου – Ταύρου, Ανδρέας Ευθυμίου, επισήμανε την ανάγκη για νέες λύσεις, όπως μετεωρολογικά ραντάρ, πέραν της παροχετευτικότητας του Κηφισού. Ο Α’ αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, αποκάλυψε σημαντικό ποσό 7,6 δισ. ευρώ σε λογαριασμό της Τράπεζας της Ελλάδος, με ελάχιστες δαπάνες για έργα υποδομών. Δήμαρχοι όπως ο Γιάννης Κωνσταντάτος και ο Στέλιος Μαμαλάκης, έθεσαν ζητήματα αξιοποίησης του τέλους ανθεκτικότητας και λειψυδρίας, αντίστοιχα, ενώ ο δήμαρχος Μεγαρέων, Παναγιώτης Μαργέτης, χαρακτήρισε τα υφιστάμενα μέτρα «ασπιρίνες». Ο δήμαρχος Αλίμου, Ανδρέας Κονδύλης, έκρινε το Ταμείο Ανάκαμψης ως «χαμένη ευκαιρία», και ο δήμαρχος Παλλήνης, Χρήστος Αηδόνης, τόνισε την ανάγκη για μητροπολιτικό σχεδιασμό.

Οι επιστήμονες προειδοποίησαν για συστημικό κίνδυνο, αποδίδοντας τις πλημμύρες σε δεκαετίες λανθασμένων πολεοδομικών και υδατικών επιλογών. Ο καθηγητής Κώστας Καρτάλης προέβλεψε εντονότερες ξηρασίες και πλημμύρες στην Αττική έως το 2040. Ο Παναγιώτης Δημόπουλος ζήτησε άμεσες, οικονομικές παρεμβάσεις, όπως αναδασώσεις, ενώ ο Γιάννης Πολύζος ανέφερε τον κίνδυνο «πόλης των 50 βαθμών». Η Ελισάβετ Φελώνη τόνισε τη διεθνή τάση προς βιώσιμα συστήματα αστικής στράγγισης και λύσεις βασισμένες στη φύση.

Καταλήγοντας, ο Νίκος Ανδρουλάκης επανέλαβε ότι η πρόληψη είναι η πιο αποτελεσματική πολιτική επιλογή, καθώς κάθε ευρώ που επενδύεται σε αυτήν, εξοικονομεί πολλαπλάσια σε αποζημιώσεις και αποκαταστάσεις ζημιών, τονίζοντας ότι ο πλημμυρικός κίνδυνος αφορά την αξιοπρέπεια ενός κράτους που οφείλει να προστατεύει τους πολίτες του.