Η Αλαμπούγκα: Από βιτρίνα εκσυγχρονισμού σε εργοστάσιο drones για τον πόλεμο
Πώς μια ειδική οικονομική ζώνη στη Ρωσία μετατράπηκε σε κρίσιμο κρίκο της πολεμικής αλυσίδας, παράγοντας μαζικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Η Αλαμπούγκα, κάποτε παρουσιαζόταν ως η βιτρίνα του ρωσικού εκσυγχρονισμού, μια ειδική οικονομική ζώνη σχεδιασμένη να προσελκύει επενδύσεις, τεχνογνωσία και βιομηχανία αιχμής. Σήμερα, το όνομα αυτό έχει αποκτήσει διαφορετικό βάρος και δεν αποτελεί πλέον «φωτεινό» παράδειγμα της ρωσικής οικονομικής και τεχνολογικής ανάπτυξης. Η Αλαμπούγκα συνδέεται πλέον άμεσα με την παραγωγή drones που κατασκευάζονται μαζικά και πλήττουν με ολοένα και μεγαλύτερη συχνότητα ουκρανικές πόλεις και ενεργειακές υποδομές.
Η Ειδική Οικονομική Ζώνη Αλαμπούγκα βρίσκεται κοντά στην πόλη Γελαμπούγκα, στη Δημοκρατία του Ταταρστάν, περίπου 1.000 χιλιόμετρα ανατολικά της Μόσχας. Ιδρύθηκε το 2006 και εκτείνεται σε περίπου 3.900 εκτάρια, φιλοξενώντας δεκάδες βιομηχανικές μονάδες. Η Ρωσική Δούμα και ο Πρόεδρος της Ρωσίας είχαν παραχωρήσει ειδικό φορολογικό και τελωνειακό καθεστώς στην περιοχή, ενώ είχαν πραγματοποιηθεί και σημαντικές επενδύσεις σε υποδομές. Στα χαρτιά, πρόκειται για ένα καθαρά πολιτικό-οικονομικό project.
Στην πράξη, από το 2022 και μετά, η Αλαμπούγκα μετατρέπεται σε έναν από τους πιο κρίσιμους κρίκους της ρωσικής πολεμικής αλυσίδας. Στο εσωτερικό της ζώνης λειτουργεί μονάδα συναρμολόγησης drones τύπου Shahed, γνωστών στη Ρωσία ως Geran-2. Πρόκειται για μη επανδρωμένα αεροσκάφη ιρανικής σχεδίασης, τα οποία η Μόσχα ενσωμάτωσε μαζικά στο οπλοστάσιό της μετά τις πρώτες φάσεις του πολέμου στην Ουκρανία.
Μια κορυφαία ομάδα Ιρανών ειδικών έφτασε στην περιοχή υπό άκρα μυστικότητα το 2023. Μέσα σε πέντε ημέρες, συγκεκριμένα τα Χριστούγεννα του 2023, παρέδωσαν στους Ρώσους όλες τις τεχνικές προδιαγραφές, όχι μόνο για τα drones, αλλά και για τον σχεδιασμό του εργοστασίου, με στόχο την αύξηση της παραγωγής και τη μείωση του κόστους κατασκευής. Η παραγωγή ξεκίνησε στα τέλη του 2023 και το 2024 πέρασε σε φάση μαζικής απόδοσης. Σύμφωνα με ουκρανικές και δυτικές πηγές, το συγκεκριμένο εργοστάσιο παράγει 300 έτοιμα προς χρήση πολεμικά drones μέσα σε 24 ώρες. Οι αρχικές παρτίδες βασίζονταν σε ιρανικά κιτ, αλλά σταδιακά η διαδικασία «εθνικοποιείται», ενσωματώνοντας περισσότερα ρωσικά εξαρτήματα και μειώνοντας την εξάρτηση από εισαγωγές, παρακάμπτοντας τις κυρώσεις μέσω δικτύων και ενδιάμεσων.