Το Νταβός 2026: Στη δίνη των γεωπολιτικών συγκρούσεων και του νέου οικονομικού δόγματος

Η ετήσια σύνοδος του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF) στο Νταβός, Ελβετία, επιστρέφει το 2026 σε ένα διεθνές περιβάλλον εξαιρετικά φορτισμένο και ασταθές, πιθανώς περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη περίοδο των τελευταίων δεκαετιών. Το ελβετικό χιονοδρομικό θέρετρο μετατρέπεται ξανά σε κέντρο παγκόσμιων αποφάσεων, φιλοξενώντας ηγέτες, κεντρικούς τραπεζίτες και κορυφαία στελέχη επιχειρήσεων, σε μια συγκυρία όπου οι θεμελιώδεις αρχές της παγκόσμιας τάξης δέχονται ανοιχτές δοκιμασίες.

Η παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ, επικεφαλής της μεγαλύτερης αμερικανικής αντιπροσωπείας που έχει ποτέ παρευρεθεί στο Νταβός, δίνει από μόνη της τον τόνο. Οι Ηνωμένες Πολιτείες επανέρχονται δυναμικά στο επίκεντρο της παγκόσμιας συζήτησης, όχι μόνο ως οικονομική υπερδύναμη, αλλά και ως παράγοντας που αμφισβητεί ευθέως το υφιστάμενο μοντέλο παγκοσμιοποίησης.

Η ουσία του Νταβός 2026: λιγότερη συναίνεση, περισσότερη σύγκρουση

Σε αντίθεση με προηγούμενα έτη, όπου το Νταβός λειτουργούσε ως χώρος οικοδόμησης συναινέσεων, η σύνοδος του 2026 διεξάγεται σε ένα περιβάλλον ανοιχτών αντιπαραθέσεων. Οι δασμοί Τραμπ, που επιστρέφουν ως βασικό εργαλείο εμπορικής πολιτικής των ΗΠΑ, προκαλούν έντονες αναταράξεις στο διεθνές εμπόριο και επαναφέρουν τον προστατευτισμό στο προσκήνιο. Οι συζητήσεις δεν εστιάζονται πλέον στο «πώς θα ενισχυθεί η παγκοσμιοποίηση», αλλά στο πώς οι οικονομίες θα διαχειριστούν έναν κόσμο με περισσότερα σύνορα, μεγαλύτερη αβεβαιότητα και αυξημένο γεωπολιτικό ρίσκο. Το Νταβός 2026 αντικατοπτρίζει αυτή τη μετάβαση: από την εποχή της συνεργασίας στην εποχή της στρατηγικής αντιπαράθεσης.

Οι ΗΠΑ, οι δασμοί και το νέο οικονομικό δόγμα

Η αμερικανική αντιπροσωπεία, με υπουργούς-κλειδιά και ισχυρή παρουσία του επιχειρηματικού κόσμου, μεταφέρει ένα σαφές μήνυμα στο Νταβός. Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν αντιμετωπίζουν πλέον το διεθνές εμπόριο ως ουδέτερο πεδίο, αλλά ως εργαλείο γεωπολιτικής ισχύος. Οι δασμοί δεν παρουσιάζονται απλώς ως μέσο προστασίας της εγχώριας παραγωγής, αλλά ως μοχλός πίεσης προς συμμάχους και ανταγωνιστές. Το ερώτημα που κυριαρχεί στις συζητήσεις είναι αν αυτή η στρατηγική μπορεί να αποδώσει μακροπρόθεσμα ή αν οδηγεί σε έναν φαύλο κύκλο αντιποίνων και αποσταθεροποίησης.

Η Κίνα ως συστημική πρόκληση

Απέναντι στις ΗΠΑ, η Κίνα προσέρχεται στο Νταβός 2026 με διαφορετική στρατηγική, αλλά εξίσου καθοριστική παρουσία. Ως η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου, επιδιώκει να εμφανιστεί ως πυλώνας σταθερότητας, την ώρα που οι εμπορικές πιέσεις εντείνονται. Η κινεζική αντιπροσωπεία καλείται να απαντήσει σε κρίσιμα ερωτήματα: πώς θα διαχειριστεί την επιβράδυνση της ανάπτυξης, πώς θα ανταποκριθεί στους αμερικανικούς περιορισμούς και ποιος θα είναι ο ρόλος της σε έναν κόσμο που μετακινείται προς περιφερειακά μπλοκ ισχύος. Στο Νταβός, η Κίνα δεν θα είναι απλώς παρούσα. Θα βρεθεί στο επίκεντρο.

Γεωπολιτικά μέτωπα και οικονομικές συνέπειες

Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του 2026 διεξάγεται με ανοιχτά πολεμικά και πολιτικά μέτωπα. Η Ουκρανία, η Γάζα, το Ιράν και η Βενεζουέλα δεν αποτελούν απλώς γεωπολιτικές κρίσεις, αλλά παράγοντες που επηρεάζουν άμεσα τις αγορές ενέργειας, τις αλυσίδες εφοδιασμού και τη διεθνή χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Οι συζητήσεις στο Νταβός εστιάζουν στο πώς οι οικονομίες μπορούν να αντέξουν σε παρατεταμένες κρίσεις, χωρίς να οδηγηθούν σε ύφεση ή κοινωνικές αναταραχές. Η σύνδεση γεωπολιτικής και οικονομίας είναι πιο άμεση από ποτέ.

Ευρώπη: Ανάμεσα σε ΗΠΑ και Κίνα

Η Ευρωπαϊκή Ένωση προσέρχεται στο Νταβός 2026 σε ρόλο ισορροπιστή. Από τη μία πλευρά, οι στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ. Από την άλλη, η ανάγκη διατήρησης οικονομικών δεσμών με την Κίνα. Η Ευρώπη καλείται να χαράξει στρατηγική αυτονομία, σε έναν κόσμο όπου οι μεγάλες δυνάμεις επαναπροσδιορίζουν τους κανόνες. Η παρουσία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας υπογραμμίζει ότι η συζήτηση δεν αφορά μόνο την ανάπτυξη, αλλά και τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος, την ενέργεια και τη βιομηχανική πολιτική.

Το «πνεύμα του διαλόγου» σε δοκιμασία

Το φετινό θέμα του φόρουμ, «το πνεύμα του διαλόγου», μοιάζει περισσότερο με πρόκληση παρά με δεδομένο. Σε έναν κόσμο όπου οι συγκρούσεις υπερισχύουν της συνεργασίας, το Νταβός 2026 λειτουργεί ως πεδίο ανοιχτών, συχνά δύσκολων συζητήσεων. Η ουσία του φετινού Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ δεν είναι να προσφέρει εύκολες λύσεις, αλλά να αποτυπώσει με ρεαλισμό το νέο παγκόσμιο τοπίο. Ένα τοπίο όπου η οικονομία, η πολιτική και η ασφάλεια είναι πλέον αδιαχώριστες, και όπου οι αποφάσεις που θα ληφθούν εκεί φέτος, θα καθορίσουν τις ισορροπίες των επόμενων ετών.