Το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 ξεπέρασε κάθε προσδοκία
Ισχυρή επίδοση στα φορολογικά έσοδα και έλεγχος δαπανών οδήγησαν σε θετικό αποτέλεσμα, άνω των 8 δισ. ευρώ
Το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 έκλεισε στα 8,006 δισ. ευρώ, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, υπερβαίνοντας κατά σχεδόν 2,7 δισ. ευρώ τον αρχικό στόχο των 5,327 δισ. ευρώ. Το αποτέλεσμα αυτό, που μετατρέπει το προβλεπόμενο έλλειμμα των 2,586 δισ. ευρώ σε οριακό πλεόνασμα 17 εκατ. ευρώ, οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην πορεία των φορολογικών εσόδων, τα οποία ανήλθαν στα 71,97 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 451 εκατ. ευρώ (0,6%) έναντι του στόχου. Αντίθετα, οι συνολικές καθαρές εισπράξεις παρουσίασαν υπολείμματα, λόγω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) και χρονικών μετατοπίσεων.
Στην πλευρά των δαπανών, οι πληρωμές περιορίστηκαν στα 76,92 δισ. ευρώ, όντας χαμηλότερες κατά 3,524 δισ. ευρώ (περίπου 4,4%) από τις προβλέψεις. Αυτή η εξέλιξη εξηγεί γιατί το πρωτογενές αποτέλεσμα του 2025 διαμορφώθηκε σημαντικά υψηλότερα από τον αρχικό στόχο.
Σημαντικό ρόλο στο αποτέλεσμα έπαιξε και η Σύμβαση Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων οδικών αξόνων της, για 35 χρόνια. Η σύμβαση, που κυρώθηκε τον Δεκέμβριο του 2025, με τίμημα 1,275 δισ. ευρώ πλέον ΦΠΑ, δεν είχε δημοσιονομική επίπτωση για το έτος 2025. Η πραγματική δημοσιονομική επίπτωση κατά ESA αναμένεται να ξεκινήσει από το 2026 και εντεύθεν.
Συνολικά, για την περίοδο Ιανουαρίου – Δεκεμβρίου 2025, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 76,940 δισ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση κατά 921 εκατ. ευρώ (1,2%) έναντι του στόχου. Η μείωση αυτή οφείλεται κυρίως στη διαφοροποίηση μεταξύ προβλεπόμενων και πραγματοποιούμενων εσόδων από τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού (χωρίς δημοσιονομική επίπτωση) και στα μειωμένα έσοδα ΠΔΕ.
Όσον αφορά τα έσοδα από φόρους, ανήλθαν σε 71,967 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 451 εκατ. ευρώ (0,6%) έναντι του στόχου. Οι επιστροφές εσόδων ήταν μειωμένες κατά 55 εκατ. ευρώ, ενώ τα έσοδα του ΠΔΕ μειώθηκαν κατά 692 εκατ. ευρώ.
Τον Δεκέμβριο 2025, το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ήταν 8,163 δισ. ευρώ, μειωμένο κατά 3,216 δισ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου. Η απόκλιση αποδίδεται στην είσπραξη δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) τον Νοέμβριο αντί για τον Δεκέμβριο, στα μειωμένα έσοδα ΠΔΕ και στη διαφοροποίηση από τη σύμβαση της Εγνατίας Οδού.
Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για το 2025 ανήλθαν στα 76,922 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 3,524 δισ. ευρώ έναντι του στόχου. Η μείωση οφείλεται κυρίως σε υποεκτέλεση και ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς γενικής κυβέρνησης και ταμειακών πληρωμών εξοπλιστικών προγραμμάτων. Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις περιλαμβάνουν επιχορηγήσεις σε νοσοκομεία, κάλυψη κόστους ΥΚΩ, προμήθειες φαρμάκων, επιχορηγήσεις συγκοινωνιακών φορέων και εκπαιδευτικών ιδρυμάτων. Οι επενδυτικές δαπάνες αυξήθηκαν ελαφρώς σε σχέση με τον στόχο, ενώ παρουσίασαν σημαντική αύξηση σε σύγκριση με το 2024.