Ευρωπαϊκή πίεση για νέες κυρώσεις στο Ιράν, η Τεχεράνη αντιμέτωπη με διεθνή κατακραυγή
Έντονες εκκλήσεις για αυστηρότερα μέτρα κατά του ιρανικού καθεστώτος λόγω της βίαιης καταστολής των διαδηλώσεων
Εντείνεται η πίεση προς την Ευρωπαϊκή Ένωση για την επιβολή νέων, αυστηρότερων κυρώσεων εναντίον του Ιράν, καθώς πολιτικοί ηγέτες και αξιωματούχοι καταγγέλλουν τη βίαιη καταστολή των μαζικών διαδηλώσεων που λαμβάνουν χώρα τις τελευταίες εβδομάδες. Οι κινητοποιήσεις, που αρχικά εστιάζονταν στην οικονομική δυσπραγία, έχουν μετατραπεί σε πανεθνική εξέγερση με αίτημα την ανατροπή του αυταρχικού καθεστώτος των μουλάδων.
«Η Ευρώπη πρέπει να δράσει άμεσα», τόνισε η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Ρομπέρτα Μέτσολα, υπογραμμίζοντας τη στήριξη του σώματος σε οποιαδήποτε νέα μέτρα λάβει η ΕΕ. Μαζί της, ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς και ο Ιρλανδός πρωθυπουργός Μίχολ Μάρτιν, ζητούν από τις Βρυξέλλες την κλιμάκωση των κυρώσεων κατά της Τεχεράνης.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει ενεργά τις διαθέσιμες επιλογές και δεσμεύεται να παρουσιάσει σύντομα ένα συγκεκριμένο σχέδιο. Στις προτάσεις περιλαμβάνεται ο χαρακτηρισμός των Φρουρών της Επανάστασης ως τρομοκρατικής οργάνωσης, καθώς και η επιβολή αυστηρότερων μέτρων σε πολιτικά, στρατιωτικά και δικαστικά στελέχη του καθεστώτος που φέρουν ευθύνη για τη βία.
Οι ιρανικές αρχές προσπαθούν να καταστείλουν μια εξέγερση που, σύμφωνα με πληροφορίες, έχει εξαπλωθεί σε πάνω από 100 πόλεις και κωμοπόλεις της χώρας από τις 28 Δεκεμβρίου. Οι αρχικές διαμαρτυρίες προκλήθηκαν από τη δεινή οικονομική κατάσταση, με τον πληθωρισμό και την υποτίμηση του νομίσματος να καθιστούν αφόρητη την καθημερινότητα για εκατομμύρια Ιρανούς. Ωστόσο, οι κινητοποιήσεις απέκτησαν πολύ γρήγορα σαφή πολιτικό χαρακτήρα.
Η ακριβής έκταση της καταστολής είναι δύσκολο να επιβεβαιωθεί, λόγω της διακοπής των διαδικτυακών επικοινωνιών από το καθεστώς. Παρόλα αυτά, Ιρανός αξιωματούχος φέρεται να ανέφερε στο Reuters ότι περίπου 2.000 άνθρωποι, συμπεριλαμβανομένων μελών των δυνάμεων ασφαλείας, ενδέχεται να έχουν χάσει τη ζωή τους, ενώ χιλιάδες διαδηλωτές έχουν συλληφθεί.
«Τα πολιτικά μηνύματα, η στήριξη και η αλληλεγγύη είναι σημαντικά, αλλά πρέπει να δείξουμε ότι είμαστε σοβαροί», δήλωσε η κ. Μέτσολα, τονίζοντας ότι η ΕΕ οφείλει να δρα, όχι μόνο να παρακολουθεί. «Αν δεν αντισταθούμε σε αυτές τις αδικίες, απογοητεύουμε όλους αυτούς τους γενναίους ανθρώπους στο Ιράν που αγωνίζονται για δικαιοσύνη. Δεν μπορούμε να το επιτρέψουμε», πρόσθεσε.
Η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ανακοίνωσε επίσης την απαγόρευση εισόδου σε όλους τους Ιρανούς διπλωμάτες και αξιωματούχους στα κτίρια και τα γραφεία του Κοινοβουλίου, θέτοντας αυστηρά κριτήρια για τις νέες κυρώσεις. «Τα μέτρα πρέπει να είναι αποτελεσματικά και στοχευμένα, ώστε όσοι φέρουν πολιτική, στρατιωτική ή δικαστική ευθύνη να λογοδοτήσουν», ανέφερε, επισημαίνοντας την ανάγκη για «εκτεταμένες και ισχυρές» κυρώσεις που θα στείλουν σαφές μήνυμα μηδενικής ανοχής στις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ο Γερμανός καγκελάριος επιβεβαίωσε ότι η κυβέρνησή του επεξεργάζεται ένα νέο πακέτο ευρωπαϊκών κυρώσεων. «Η βία του καθεστώτος εναντίον του ίδιου του λαού του δεν είναι ένδειξη ισχύος, αλλά αδυναμίας. Πρέπει να σταματήσει άμεσα», έγραψε στο X, τονίζοντας τη στήριξη της Γερμανίας σε περαιτέρω σκλήρυνση της ευρωπαϊκής στάσης.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, διαβεβαίωσε ότι προτάσεις για νέο κύμα κυρώσεων θα παρουσιαστούν σύντομα. «Ο αυξανόμενος αριθμός των θυμάτων στο Ιράν είναι τρομακτικός», ανέφερε, σημειώνοντας ότι «περαιτέρω κυρώσεις εναντίον όσων ευθύνονται για την καταστολή θα προταθούν άμεσα».
Στο διεθνές πεδίο, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι κάθε χώρα που συνεχίζει να συναλλάσσεται με το Ιράν θα αντιμετωπίσει αμερικανικό δασμό 25%. Επίσης, δήλωσε ότι εξετάζει την παροχή στήριξης στους διαδηλωτές, ακόμα και το ενδεχόμενο στρατιωτικών πληγμάτων, αυξάνοντας την διεθνή ένταση γύρω από την κρίση στο Ιράν.