Η θερμοκρασία των ωκεανών κοντά σε ρεκόρ, προμηνύει επιστροφή Ελ Νίνιο
Αντιμέτωπη με την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, η Γη προετοιμάζεται για το φυσικό φαινόμενο που αναμένεται να εντείνει τα ακραία καιρικά φαινόμενα.
Οι ωκεανοί του πλανήτη κατέγραψαν τον περασμένο μήνα θερμοκρασίες που αγγίζουν επίπεδα ρεκόρ, όπως επιβεβαιώνει το ευρωπαϊκό παρατηρητήριο Copernicus. Αυτή η εξέλιξη, που έρχεται να προστεθεί στην υφιστάμενη ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, πυροδοτεί ανησυχίες για την πιθανή επιστροφή του φυσικού φαινομένου Ελ Νίνιο.
Σύμφωνα με το μηνιαίο δελτίο του Copernicus για το κλίμα, το οποίο δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα, η κατάσταση συνιστά ένα σοβαρό σήμα συναγερμού. Μετά από τρία συνεχή έτη που κατέχουν την πρωτοκαθεδρία ως τα θερμότερα στην ιστορία της Γης, η αυξανόμενη πιθανότητα εμφάνισης του Ελ Νίνιο στο δεύτερο μισό του έτους, γεννά σοβαρές ανησυχίες στους κλιματολόγους ότι η ανθρωπότητα οδεύει προς νέα, πρωτόγνωρα υψηλά επίπεδα θερμοκρασίας.
Η θερμοκρασία στην επιφάνεια των ωκεανών, εξαιρουμένων των πολικών ζωνών, έφτασε τα 20,97° Κελσίου τον Μάρτιο, σημειώνοντας μια απόκλιση μόλις ενός δεκάτου του βαθμού από το ιστορικό ρεκόρ του Μαρτίου του 2024. Τα δεδομένα του Copernicus δείχνουν μάλιστα ότι ο μέσος όρος συνεχίζει να αυξάνεται και τον Απρίλιο.
Η πιο πρόσφατη εκδήλωση του φαινομένου Ελ Νίνιο, κατά τα έτη 2023 και 2024, είχε ως αποτέλεσμα αυτά τα δύο έτη να αναδειχθούν στα θερμότερα που έχουν καταγραφεί ποτέ. Το Ελ Νίνιο, ένα κυκλικό φαινόμενο, χαρακτηρίζεται από την περιοδική και μεγάλης κλίμακας αύξηση της θερμοκρασίας των υδάτων σε συγκεκριμένα τμήματα του Ειρηνικού Ωκεανού, η οποία με τη σειρά της επηρεάζει το παγκόσμιο κλίμα για αρκετούς μήνες, δημιουργώντας αλυσιδωτές αντιδράσεις.
Το Copernicus επισημαίνει ότι η θερμοκρασία των ωκεανών «αποτελεί ένδειξη πιθανής μετάβασης σε συνθήκες Ελ Νίνιο». Η εκτίμηση αυτή ενισχύεται και από τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό (WMO) του ΟΗΕ, ο οποίος έχει ήδη προβλέψει την πιθανότητα εμφάνισης του φαινομένου φέτος, καθώς παρατηρείται εξασθένιση του αντίστροφου φαινομένου, Λα Νίνια, το οποίο συνδέεται με χαμηλότερες θερμοκρασίες. Στις αρχές Μαρτίου, ο WMO είχε υπολογίσει σε 40% τις πιθανότητες εμφάνισης του Ελ Νίνιο έως τον Ιούλιο.
Εν τω μεταξύ, σχεδόν ολόκληρη η Ευρώπη, η ήπειρος που θερμαίνεται με τον ταχύτερο ρυθμό παγκοσμίως, βίωσε θερμοκρασίες υψηλότερες από τους μέσους όρους της εποχής. Ιδιαίτερα οι χώρες της Βόρειας Ευρώπης, της Βαλτικής και η βορειοδυτική Ρωσία επηρεάστηκαν έντονα.
Ο προηγούμενος μήνας σημαδεύτηκε επίσης από ένα «πρωτοφανές» κύμα πρόωρης ζέστης στις δυτικές ΗΠΑ, όπου οι θερμοκρασίες ξεπέρασαν τους 40° Κελσίου, φτάνοντας κατά τόπους τους 44° Κελσίου.
Στην Ευρώπη, ο Μάρτιος ήταν ο δεύτερος θερμότερος που έχει καταγραφεί ποτέ, σύμφωνα με τα δεδομένα του Copernicus. Σε παγκόσμιο επίπεδο, ο Μάρτιος κατετάγη ως ο τέταρτος θερμότερος από την έναρξη της τήρησης αρχείων, με μέση θερμοκρασία 13,94 βαθμών Κελσίου. Η τιμή αυτή ήταν 1,48 βαθμούς υψηλότερη από τον εκτιμώμενο προβιομηχανικό μέσο όρο για τον ίδιο μήνα κατά την περίοδο 1850-1900, και 0,53 βαθμούς πάνω από τον μέσο όρο του Μαρτίου κατά την περίοδο 1991-2020.
Η τάση προς ακραίες θερμοκρασίες συνεχίζεται αμείωτη, όπως καταγράφει το Copernicus. Ο θερμότερος Μάρτιος στην ιστορία ήταν, όπως προαναφέρθηκε, αυτός του 2024.
«Τα δεδομένα του Copernicus για τον Μάρτιο του 2024 μας δίνουν τροφή για σκέψη», δήλωσε ο Κάρλο Μπουοντέμπο, επικεφαλής της υπηρεσίας για την κλιματική αλλαγή στο παρατηρητήριο Copernicus. «Κάθε στοιχείο από μόνο του είναι εντυπωσιακό, αλλά η συνδυαστική τους εικόνα αποκαλύπτει ένα κλιματικό σύστημα που υφίσταται συνεχείς και ολοένα και πιο ισχυρές πιέσεις».