Η αναδιαμόρφωση της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας μετά τον πόλεμο στο Ιράν
Οι δραματικές εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ ανατρέπουν τους συσχετισμούς ισχύος, με τις ΗΠΑ να κυριαρχούν στα ορυκτά καύσιμα και την Κίνα να επενδύει στη στρατηγική των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.
Η παγκόσμια αγορά ενέργειας διέρχεται μια ιστορική μεταβατική περίοδο, η οποία αναδιατάσσει τις ισορροπίες δυνάμεων μετά τις πρόσφατες γεωπολιτικές αναταράξεις. Μετά τις συνομιλίες στελεχών ενεργειακών κολοσσών στον Λευκό Οίκο με τον πρόεδρο Donald Trump, η αγορά κλυδωνίζεται από την παρατεταμένη διατάραξη των προμηθειών. Η τιμή του αργού πετρελαίου σημείωσε υψηλό τετραετίας, αγγίζοντας τα 126,31 δολάρια το βαρέλι, ως απόρροια των εξελίξεων στις συγκρούσεις ΗΠΑ και Ιράν, ξεπερνώντας ακόμα και το ψυχολογικό όριο που είχε τεθεί κατά την έναρξη του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Το ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία διέρχεται πάνω από το 20% των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και φυσικού αερίου, έχει προκαλέσει μια “πληθωριστική κόλαση”, αυξάνοντας δραματικά το κόστος μεταφορών και ενέργειας. Στο επίκεντρο της κρίσης βρίσκεται το πλήγμα στο εργοστάσιο Ras Laffan στο Κατάρ, το οποίο προκάλεσε εκτεταμένες ζημιές και εκτόξευσε τις τιμές του φυσικού αερίου σε υψηλά τριετίας. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προειδοποιεί για επιβάρυνση της Ευρωζώνης με 7 δισεκατομμύρια ευρώ σε μόλις δύο εβδομάδες, ενώ η ΕΚΤ εκτιμά πως η κρίση ενδέχεται να οδηγήσει τον πληθωρισμό στο 6,3% και να προκαλέσει ύφεση.
Οι παραδοσιακοί παίκτες της Μέσης Ανατολής, όπως η Σαουδική Αραβία, βλέπουν την ηγεμονία τους στον ΟΠΕΚ να αμφισβητείται, ιδιαίτερα μετά την αποχώρηση των ΗΑΕ. Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ αναδεικνύονται σε κυρίαρχη δύναμη, αυξάνοντας τις εξαγωγές τους και καλύπτοντας σημαντικό μέρος του κενού που άφησαν οι αραβικές ροές. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Motor Oil, η οποία στράφηκε στο αμερικανικό αργό για να εξασφαλίσει την ενεργειακή επάρκεια της χώρας.
Παράλληλα, η Κίνα, αν και εξαρτημένη από τα ορυκτά καύσιμα για τη βιομηχανία της, επενδύει στρατηγικά στην κυριαρχία της στις τεχνολογίες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Με μερίδιο αγοράς που κυμαίνεται μεταξύ 60% και 85%, το Πεκίνο εκμεταλλεύεται την αστάθεια για να διπλασιάσει τις εξαγωγές ηλιακών τεχνολογιών, προετοιμάζοντας το έδαφος για μια νέα τάξη πραγμάτων, όπου η μάχη για την πρωτοκαθεδρία θα κριθεί μεταξύ της αμερικανικής πετρελαϊκής ισχύος και της κινεζικής τεχνολογικής υπεροχής.