Ελληνοαμερικανοί πιέζουν το Στέιτ Ντιπάρτμεντ για τη θρησκευτική ελευθερία στην Τουρκία
Οργάνωση HALC ζητά από τις ΗΠΑ να θέσουν όρους στη συνεργασία με την Άγκυρα, βάσει συστάσεων της USCIRF.
Εκστρατεία πίεσης προς το Στέιτ Ντιπάρτμεντ έχει ξεκινήσει η ελληνοαμερικανική οργάνωση HALC (Ελληνοαμερικανικό Συμβούλιο Ηγεσίας), στοχεύοντας στη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών απέναντι στην Τουρκία όσον αφορά ζητήματα θρησκευτικής ελευθερίας. Η οργάνωση καλεί την αμερικανική διπλωματία να υιοθετήσει τις συστάσεις της Επιτροπής των Ηνωμένων Πολιτειών για τη Διεθνή Θρησκευτική Ελευθερία (USCIRF) και να θέσει συγκεκριμένους όρους στη διμερή συνεργασία με την Άγκυρα.
Βασικό αίτημα της εκστρατείας αποτελεί η ένταξη της Τουρκίας στον Ειδικό Κατάλογο Παρακολούθησης του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, όπως έχει εισηγηθεί εκ νέου η USCIRF στην τελευταία ετήσια έκθεσή της. Η Επιτροπή επικαλείται «συστηματικές και συνεχιζόμενες σοβαρές παραβιάσεις της θρησκευτικής ελευθερίας» στην Τουρκία. Η πρωτοβουλία του HALC συνοδεύεται από δημόσια καμπάνια συλλογής υπογραφών, με στόχο την αποστολή αιτήματος προς το Στέιτ Ντιπάρτμεντ για αυστηρότερη στάση έναντι της Άγκυρας. Επιπλέον, ζητείται η σύνδεση κάθε μελλοντικής αμερικανικής βοήθειας ασφαλείας προς την Τουρκία με συγκεκριμένες δεσμεύσεις βελτίωσης στο πεδίο της θρησκευτικής ελευθερίας.
Η έκθεση της USCIRF για την Τουρκία καταγράφει, μεταξύ άλλων, περιορισμούς στη νομική αναγνώριση χώρων λατρείας, παρεμβάσεις στη θρησκευτική έκφραση, εμπόδια στη λειτουργία του κλήρου και απελάσεις ξένων χριστιανών ιερωμένων με προσχηματικές αιτιολογίες. Η Επιτροπή επισημαίνει επίσης την απουσία προόδου σε δεσμεύσεις, όπως η επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης, η οποία κρίνεται ως κρίσιμη για τη συνέχιση της λειτουργίας του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Στο ίδιο πνεύμα, η έκθεση αναφέρεται σε πρακτικές που αφορούν τη διαχείριση θρησκευτικών μνημείων, τονίζοντας τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας και της Μονής της Χώρας από μουσεία σε τεμένη ως ενδεικτικές πολιτικές επιλογές με ευρύτερο συμβολισμό.
Το HALC ζητεί από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ κάθε μελλοντική συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας με την Τουρκία να συνοδεύεται από μετρήσιμες βελτιώσεις στο καθεστώς των θρησκευτικών ελευθεριών. Σύμφωνα με την οργάνωση, η επιδείνωση της κατάστασης την τελευταία δεκαετία, σε μια χώρα μέλος του ΝΑΤΟ, καθιστά αναγκαία την άσκηση αυξημένης πίεσης προς την Άγκυρα για ευθυγράμμιση με το διεθνές δίκαιο. Η ελληνοαμερικανική οργάνωση προειδοποιεί ότι μια ηπιότερη στάση εκ μέρους των Ηνωμένων Πολιτειών θα μπορούσε να εκληφθεί ως ανοχή, στέλνοντας αρνητικό μήνυμα προς θρησκευτικές μειονότητες τόσο εντός της Τουρκίας όσο και ευρύτερα στη Μέση Ανατολή, σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας για το μέλλον τους.