Η δολοφονία του Λαριτζανί και οι σκιές της διαφθοράς στο Ιράν
Νέες κατηγορίες και φόβοι για πολιτική αστάθεια μετά τον θάνατο του ισχυρού αξιωματούχου.
Η πρόσφατη δολοφονία του Αλί Λαριτζανί, γραμματέα του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν και θεωρούμενου ως “νούμερο 2” της χώρας πίσω από τον Αλί Χαμενεΐ, πυροδοτεί εκ νέου τις σκιές της διαφθοράς και των οικονομικών σκανδάλων που τον ακολουθούσαν επί χρόνια. Ο Λαριτζανί, που έπεσε θύμα καλά οργανωμένης επιχείρησης στο σπίτι της κόρης του, υπήρξε για μεγάλο διάστημα μία από τις πιο αμφιλεγόμενες προσωπικότητες του ιρανικού καθεστώτος.
Οι κατηγορίες εναντίον του περιλάμβαναν τη συμμετοχή του σε αμφιλεγόμενες συμφωνίες και ξέπλυμα χρήματος μέσω εξωχώριων περιουσιακών στοιχείων. Ενώ εκτιμήσεις του 2020 από την Al Arabiya τοποθετούσαν την προσωπική του περιουσία στα 70 εκατομμύρια δολάρια, πιο πρόσφατες ενδείξεις από το 2026 δείχνουν μια καθαρή περιουσία μεταξύ 20 εκατομμυρίων δολαρίων, αν και η αντιπολίτευση κάνει λόγο για σημαντικά υψηλότερα ποσά. Η έλλειψη διαφάνειας και ελεύθερων μέσων ενημέρωσης στο Ιράν καθιστά δύσκολο τον ακριβή προσδιορισμό της περιουσίας του.
Στο τέλος της δεκαετίας του 2010, οι αδελφοί Λαριτζανί συνδέθηκαν με υποθέσεις διαφθοράς, κατασχέσεις γης, δωροδοκίες και την κατοχή 63 προσωπικών τραπεζικών λογαριασμών που περιείχαν δισεκατομμύρια ιρανικά ριάλ, κυρίως του αδελφού του, Σαντίκ Λαριτζανί, πρώην επικεφαλής της δικαιοσύνης. Το 2013, ο τότε πρόεδρος Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ παρουσίασε στοιχεία που συνέδεαν ηγετικά στελέχη με οικονομική διαφθορά, στην οποία φέρονταν να εμπλέκονται οι αδελφοί Λαριτζανί. Ο Αλί Λαριτζανί, με τη θέση του στο κοινοβούλιο, φέρεται να εμπόδισε περαιτέρω έρευνες.
Έκθεση του Iran HRM ανέφερε τη εμπλοκή του Λαριτζανί σε υποθέσεις διαφθοράς, περιλαμβανομένης της υπεξαίρεσης χρημάτων και του ξεπλύματος μέσω αγοράς ακινήτων στο εξωτερικό, όπως στο Ντουμπάι και τη Μαλαισία.
Το 2021, ο Λαριτζανί ανέλαβε ηγετικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για μια στρατηγική συμφωνία 25 ετών με την Κίνα, ύψους δισεκατομμυρίων δολαρίων. Αυτό πυροδότησε νέες κατηγορίες διαφθοράς, με πηγές να υποστηρίζουν ότι η συμφωνία απέφερε προμήθειες στην οικογένεια Λαριτζανί, αν και χωρίς αποδείξεις.
Στις αρχές του 2026, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ επέβαλε κυρώσεις στον Λαριτζανί, κατηγορώντας τον ότι διοχέτευε τα έσοδα του Ιράν στη χρηματοδότηση κρατικής καταστολής και υποστήριξης τρομοκρατικών οργανώσεων, στο πλαίσιο της εκστρατείας “μέγιστης πίεσης” του Ντόναλντ Τραμπ.
Η δολοφονία του Λαριτζανί, σε συνδυασμό με την πρόσφατη ανάληψη καθηκόντων του νεοδιορισθέντος ανώτατου ηγέτη Μοζτάμπα Χαμενεΐ, δημιουργούν πολιτική αναταραχή και αβεβαιότητα στο Ιράν. Παρά την απουσία του Μοζτάμπα Χαμενεΐ από τη δημόσια σκηνή, οι Φρουροί της Επανάστασης, η ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη, φέρονται να έχουν αναλάβει την πλήρη εξουσία. Αναλυτές εκτιμούν ότι η χώρα έχει προετοιμαστεί για τέτοια σενάρια, με διασκορπισμένα στρατιωτικά περιουσιακά στοιχεία και υπόγειες μετακινήσεις μονάδων, ώστε να διατηρεί τη λειτουργία της ακόμα και υπό ακραία πίεση. Το Ιράν, όπως τονίζουν, είναι ένα σύστημα με πολλαπλά επίπεδα ηγεσίας, σχεδιασμένο να απορροφά σοκ και να συνεχίζει να λειτουργεί.