Ρεβίθια στη Σελήνη: Η επιστημονική απάντηση για τη διατροφή των αστροναυτών

Με την επιστροφή στην εξερεύνηση της Σελήνης να πλησιάζει, χάρη στην επερχόμενη αποστολή Artemis II, ένα θεμελιώδες ερώτημα απασχολεί τους επιστήμονες: τι θα καταναλώνουν οι μελλοντικοί κοσμοναύτες του φεγγαριού; Μια καινοτόμα έρευνα από το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν, φέρνει στο προσκήνιο τα ρεβίθια ως μια πιθανή λύση.

Το σεληνιακό έδαφος, γνωστό και ως ρεγόλιθος, παρουσιάζει σημαντικές προκλήσεις για την καλλιέργεια φυτών. Περιέχει υψηλές συγκεντρώσεις μετάλλων όπως το αλουμίνιο και ο ψευδάργυρος, δυσκολεύει τη διείσδυση του νερού και στερείται του απαραίτητου μικροβιώματος που συναντάται στα γήινα εδάφη. Παρά τις δυσκολίες, μια επιστημονική ομάδα κατάφερε με επιτυχία να καλλιεργήσει και να συγκομίσει ρεβίθια χρησιμοποιώντας προσομοιωμένο σεληνιακό χώμα, το οποίο μιμείται τη σύνθεση των δειγμάτων που έφεραν στη Γη οι αποστολές Apollo. Η σχετική δημοσίευση έγινε στο επιστημονικό περιοδικό «Scientific Reports».

Η Δρ. Σάρα Σάντος, κύρια συγγραφέας της μελέτης και μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Γεωφυσικής του Πανεπιστημίου του Τέξας, χαρακτηρίζει τη μελέτη ως ένα «τεράστιο άλμα» στην κατανόηση της παραγωγής τροφής στην επιφάνεια της Σελήνης.

Για τη δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών ανάπτυξης, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν ένα φυσικό οργανικό λίπασμα, το βερμικομπόστ, το οποίο παράγεται από την αποδόμηση οργανικής ύλης μέσω της δράσης γεωσκωλήκων. Επιπλέον, εμβολίασαν το ήμισυ των δειγμάτων με μύκητες. Οι μύκητες και τα ρεβίθια συνεργάζονται συμβιωτικά: οι μεν μύκητες παρέχουν στα φυτά απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, ενώ ταυτόχρονα μειώνουν την απορρόφηση βαρέων μετάλλων από το έδαφος.

Η ερευνητική ομάδα φύτεψε τα ρεβίθια σε μείγματα σεληνιακού εδάφους και βερμικομπόστ σε διαφορετικές αναλογίες. Τα αποτελέσματα ήταν ενθαρρυντικά: τα ρεβίθια άνθισαν και παρήγαγαν σπόρους αποκλειστικά στα δείγματα που είχαν υποστεί επεξεργασία και με βερμικομπόστ και με μύκητες. Τα φυτά που αναπτύχθηκαν με μύκητες εμφάνισαν επίσης σημαντικά μεγαλύτερη μάζα βλαστών και ριζών, υποδηλώνοντας βελτιωμένη ανάπτυξη.

Είναι αξιοσημείωτο ότι οι μύκητες κατάφεραν να αποικίσουν και να επιβιώσουν στο προσομοιωμένο σεληνιακό υλικό, γεγονός που υποδηλώνει ότι σε πραγματικές συνθήκες, η εισαγωγή τους θα μπορούσε να γίνει μία μόνο φορά.

Παρότι η παραγωγή ρεβιθιών αποτελεί ένα σημαντικό επίτευγμα, παραμένουν αναπάντητα ερωτήματα σχετικά με τη γεύση και την ασφάλεια κατανάλωσής τους. Οι επιστήμονες θα πρέπει να διερευνήσουν περαιτέρω τη θρεπτική αξία των φυτών και την πιθανότητα απορρόφησης τοξικών μετάλλων.

Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε αρχικά από τους ερευνητές και στη συνέχεια υποστηρίχθηκε από επιχορήγηση της NASA μέσω του προγράμματος FINESST.

Σε παράλληλο άρθρο, μια ερευνητική ομάδα υπό το βρετανικό πανεπιστήμιο Northumbria, διερεύνησε την ανάπτυξη μικροβίων σε προσομοιωμένο έδαφος του Άρη, υποδεικνύοντας ότι ορισμένα μικρόβια μπορεί να είναι ικανά να απορροφήσουν επαρκή υγρασία από την ατμόσφαιρα για να αναπτυχθούν, ακόμα και σε συνθήκες ατμοσφαιρικής υγρασίας συγκρίσιμες με αυτές της Γης.