Ιράν: Αποκλεισμός ελέγχων σε πυρηνικές εγκαταστάσεις και ανησυχία για κλιμάκωση
Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας δεν μπορεί να επαληθεύσει δραστηριότητες εμπλουτισμού, ενώ αυξάνονται οι ανησυχίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Το Ιράν έχει αρνηθεί στην υπηρεσία πυρηνικής εποπτείας των Ηνωμένων Εθνών την πρόσβαση σε πυρηνικές εγκαταστάσεις που υπέστησαν ζημιές από πολεμικές συγκρούσεις, σύμφωνα με εμπιστευτική έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) που κοινοποιήθηκε στα κράτη-μέλη. Ως εκ τούτου, η υπηρεσία δεν είναι σε θέση να επιβεβαιώσει εάν το Ιράν έχει διακόψει όλες τις δραστηριότητες εμπλουτισμού, ούτε και να προσδιορίσει το μέγεθος των αποθεμάτων ουρανίου στις πληγείσες εγκαταστάσεις, ένα ζήτημα που χρήζει μέγιστης επείγουσας προσοχής.
Ο γενικός διευθυντής του IAEA καλεί το Ιράν να συνεργαστεί εποικοδομητικά, προκειμένου να διασφαλιστεί η πλήρης και αποτελεσματική εφαρμογή των εγγυήσεων. Η έκθεση αποκαλύπτει επίσης ότι μέρος του ιρανικού ουρανίου με τον υψηλότερο βαθμό εμπλουτισμού, κοντά σε επίπεδα κατάλληλα για την κατασκευή πυρηνικού όπλου, αποθηκευόταν σε υπόγειο χώρο στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ισφαχάν. Είναι η πρώτη φορά που ο οργανισμός αναφέρει το συγκεκριμένο σημείο αποθήκευσης ουρανίου εμπλουτισμένου έως και 60% καθαρότητας, ποσοστό που πλησιάζει το 90% που θεωρείται όριο για στρατιωτική χρήση. Η είσοδος του υπόγειου συγκροτήματος είχε πληγεί από αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα το περασμένο καλοκαίρι, αν και οι ζημιές φαίνεται να είναι περιορισμένες, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές.
Παράλληλα, ο Ύπατος Αρμοστής των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, εξέφρασε “εξαιρετική ανησυχία” για τον κίνδυνο περιφερειακής κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή, υπό το φως της πίεσης που ασκείται στο Ιράν από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο κ. Τουρκ τόνισε την ανάγκη να επικρατήσει η λογική και ζήτησε άμεσο μορατόριουμ στην επιβολή της θανατικής ποινής στο Ιράν, προειδοποιώντας ότι δεκάδες άτομα κινδυνεύουν με εκτέλεση μετά την πρώτη θανατική καταδίκη που συνδέεται με τις μαζικές διαδηλώσεις του Ιανουαρίου. Τόνισε δε, ότι τουλάχιστον οκτώ άτομα, ανάμεσά τους δύο παιδιά, έχουν καταδικαστεί σε θάνατο, ενώ επιπλέον 30 άτομα βρίσκονται υπό την απειλή της θανατικής ποινής.