Η ΕΕ «παγώνει» την εμπορική συμφωνία με τις ΗΠΑ μετά τις δασμούς Τραμπ
Αβεβαιότητα στις αγορές και έκτακτη συνεδρίαση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ετοιμάζεται να αναστείλει τη διαδικασία επικύρωσης της εμπορικής συμφωνίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ζητώντας περαιτέρω διευκρινίσεις από τη διοίκηση του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με το νέο καθεστώς δασμών. Βασικές πολιτικές ομάδες στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχουν δηλώσει ότι θα αναστείλουν τη νομοθετική διαδικασία έγκρισης της συμφωνίας. Η απόφαση αυτή έρχεται λίγες ημέρες μετά την ετυμηγορία του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ, το οποίο ακύρωσε τη χρήση νόμου περί έκτακτων εξουσιών από τον Τραμπ για την επιβολή «ανταποδοτικών» δασμών παγκοσμίως.
Μετά την ανακοίνωση, οι ευρωπαϊκές μετοχές παρουσίασαν πτώση, με τον δείκτη Stoxx Europe 600 να χάνει 0,4%. Η Ζελιάνα Ζόβκο, επικεφαλής διαπραγματεύτρια εμπορίου της ομάδας του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (EPP), τόνισε ότι «δεν υπάρχει άλλη επιλογή» από την καθυστέρηση της διαδικασίας μέχρι να υπάρξει σαφήνεια. Το κεντροδεξιό EPP, η μεγαλύτερη πολιτική δύναμη στο Κοινοβούλιο, θα έχει τη στήριξη των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών, καθώς και της φιλελεύθερης ομάδας Renew.
Παράλληλα, ο πρόεδρος της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου του Κοινοβουλίου, Μπέρντ Λάνγκε, συγκάλεσε έκτακτη συνεδρίαση για επανεκτίμηση της συμφωνίας ΕΕ–ΗΠΑ. Οι πρεσβευτές της ΕΕ θα συναντηθούν επίσης για να εξετάσουν τη συνολική εμπορική σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η ανακοίνωση του Τραμπ, μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου, για επιβολή παγκόσμιου δασμού 10%, ο οποίος στη συνέχεια αυξήθηκε στο 15%, άφησε ανοιχτά ερωτήματα για τους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ, εντείνοντας την αβεβαιότητα στις αγορές.
Η συμφωνία που είχε επιτευχθεί το καλοκαίρι του 2023 μεταξύ του Τραμπ και της προέδρου της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προέβλεπε την επιβολή δασμού 15% στα περισσότερα ευρωπαϊκά προϊόντα που εξάγονται στις ΗΠΑ, με παράλληλη κατάργηση δασμών σε αμερικανικά βιομηχανικά αγαθά που εισάγονται στην ΕΕ. Ωστόσο, οι ΗΠΑ θα διατηρούσαν δασμό 50% στον ευρωπαϊκό χάλυβα και αλουμίνιο. Η ΕΕ είχε αποδεχθεί τη συμφωνία, παρά τον άνισο χαρακτήρα της, προκειμένου να αποφευχθεί ένας γενικευμένος εμπορικός πόλεμος και να διατηρηθεί η αμερικανική στήριξη σε θέματα ασφάλειας, ιδίως σε σχέση με την Ουκρανία.
Δεν είναι η πρώτη φορά που η διαδικασία επικύρωσης «παγώνει». Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είχε αναστείλει την έγκριση και όταν ο Τραμπ απείλησε με προσάρτηση της Γροιλανδίας. Αν και η διαδικασία επανεκκίνησε μετά την υπαναχώρησή του, οι ευρωβουλευτές είχαν εισαγάγει τροποποιήσεις, όπως ρήτρα λήξης (sunset clause), που προβλέπει νέα διαπραγμάτευση ακόμη και μετά την πιθανή έγκριση.