ΝΑΤΟ 3.0: Νέα στρατηγική φάση με έμφαση στην ευρωπαϊκή άμυνα και απέναντι στη Ρωσία
Οι ΗΠΑ προωθούν μοντέλο εταιρικής σχέσης, επιστρέφοντας στις αρχικές αξίες της Συμμαχίας, με τη Ρωσία να αναγνωρίζεται ως κύρια απειλή.
Το ΝΑΤΟ εισέρχεται σε νέα στρατηγική φάση, όπως αποκάλυψε ο υφυπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Έλμπριτζ Κόλμπι, ενόψει της συνόδου των υπουργών Άμυνας της Συμμαχίας στις Βρυξέλλες. Η Ουάσιγκτον προωθεί ένα μοντέλο συνεργασίας που βασίζεται στην «εταιρική σχέση και όχι στην εξάρτηση», σηματοδοτώντας την επιστροφή σε αυτό που χαρακτηρίζεται ως «ΝΑΤΟ 3.0».
Σύμφωνα με τον κ. Κόλμπι, ο οποίος αποτελεί βασικό στέλεχος της νέας εθνικής στρατηγικής ασφάλειας της κυβέρνησης Ντόναλντ Τραμπ, η Συμμαχία επαναπροσδιορίζεται για να επιστρέψει στον αρχικό της σχεδιασμό. «Έχουμε μια πολύ ισχυρή βάση για να συνεργαστούμε σε εταιρική σχέση, τοποθετώντας το ΝΑΤΟ ως μια Συμμαχία βασισμένη στη συνεργασία και όχι στην εξάρτηση», δήλωσε, υπογραμμίζοντας την ενίσχυση του ρόλου της Ευρώπης στην άμυνα της ηπείρου.
Ως κύρια απειλή αναγνωρίζεται η Ρωσία, ενώ παράλληλα τίθενται περιορισμοί στις αποστολές εκτός των γεωγραφικών ορίων της Συμμαχίας. «Τώρα είναι η ώρα να προχωρήσουμε μαζί, με πραγματισμό», τόνισε ο Αμερικανός αξιωματούχος, αποδίδοντας τη μετατόπιση αυτή στην «ιστορική ηγεσία του προέδρου Τραμπ». Υπολογίζεται ότι έως το 2025, η Ευρώπη θα αναλάβει την κύρια ευθύνη για τη συμβατική άμυνα του ΝΑΤΟ, κάτι που αντιστοιχεί σε επιστροφή στο «ΝΑΤΟ 1.0», το αρχικό μοντέλο λειτουργίας της Συμμαχίας.
Η απουσία του υπουργού Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ από τη σύνοδο στις Βρυξέλλες ερμηνεύτηκε ποικιλοτρόπως. Κάποιοι το είδαν ως ένδειξη μειωμένου ενδιαφέροντος των ΗΠΑ, ενώ άλλοι θεωρούν ότι η παρουσία του υφυπουργού Κόλμπι έχει ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω του κεντρικού του ρόλου στη χάραξη στρατηγικής.
Την άποψη αυτή συμμερίζεται και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε. Ο κ. Ρούτε τόνισε την ανάγκη για αύξηση των αμυντικών δαπανών και της αμυντικής βιομηχανικής παραγωγής από την Ευρώπη και τον Καναδά. Αναγνώρισε τη συνεχιζόμενη δέσμευση των Ηνωμένων Πολιτειών στη Συμμαχία, αλλά και την παράλληλη στροφή τους προς τον Ινδο-Ειρηνικό. Εξέφρασε, δε, την ικανοποίησή του για την πίεση που ασκούν οι ΗΠΑ στους συμμάχους να ενισχύσουν τη συμβολή τους, αναφέροντας ως παράδειγμα τη Γερμανία, η οποία σχεδιάζει να δαπανήσει 152 δισεκατομμύρια ευρώ για άμυνα το 2029, ποσό αυξημένο κατά 52 δισεκατομμύρια σε σχέση με το παρελθόν και διπλάσιο από τις δαπάνες του 2021.
Ο κ. Ρούτε επανέλαβε, τέλος, τον πρωταρχικό του στόχο για τη διατήρηση των Ηνωμένων Πολιτειών στο ΝΑΤΟ, τονίζοντας ότι χωρίς αυτές, η Ευρώπη αδυνατεί να εξασφαλίσει επαρκώς την άμυνά της.