Κατεδάφιση κτιρίων της UNRWA στην Ιερουσαλήμ από το Ισραήλ
Η Υπηρεσία των Ηνωμένων Εθνών για τους Παλαιστίνιους Πρόσφυγες καταγγέλλει «επίθεση άνευ προηγουμένου» και σοβαρή παραβίαση του διεθνούς δικαίου.
Το Ισραήλ προχώρησε χθες Τρίτη στην κατεδάφιση κτιρίων που ανήκαν στην έδρα της UNRWA στην ανατολική Ιερουσαλήμ, χωρίς να προηγηθεί καμία προειδοποίηση. Η υπηρεσία των Ηνωμένων Εθνών για τους παλαιστίνιους πρόσφυγες έκανε λόγο για «επίθεση άνευ προηγουμένου» και σοβαρή παραβίαση του διεθνούς δικαίου.
Οι ισραηλινές δυνάμεις, σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της UNRWA, Τζόναθαν Φάουλερ, «κατέλαβαν εξ εφόδου» το συγκρότημα λίγο μετά τις 07:00 τοπική ώρα, αναγκάζοντας τους φύλακες να απομακρυνθούν. Η εγκατάσταση δεν λειτουργούσε πλέον, καθώς οι ισραηλινές αρχές είχαν απαγορεύσει κάθε δραστηριότητά της, επικαλούμενες σχέσεις της υπηρεσίας με τη Χαμάς. Η ισραηλινή κυβέρνηση θεωρεί ότι η απαγόρευση ισχύει και για την ανατολική Ιερουσαλήμ, τμήμα της πόλης που κατέχει από το 1967 και έχει προσαρτήσει, κίνηση που κρίνεται παράνομη σύμφωνα με τον ΟΗΕ.
Μηχανήματα έργου κατεδάφισαν τουλάχιστον ένα κτίριο του συγκροτήματος, όπου κυμάτιζε σημαία του Ισραήλ, παρουσία ισραηλινών πολιτικών. Ο κ. Φάουλερ τόνισε πως η επίθεση αποτελεί «σοβαρή παραβίαση του διεθνούς δικαίου και των προνομίων και των ασυλιών των Ηνωμένων Εθνών», προειδοποιώντας ότι «αυτό που υπέστη σήμερα η UNRWA μπορεί αύριο να το υποστεί οποιοσδήποτε άλλος διεθνής οργανισμός ή διπλωματική αποστολή».
Ο διευθυντής της UNRWA στη Δυτική Όχθη, Ρόναλντ Φρίντριχ, υπέδειξε πιθανή πρόθεση των ισραηλινών αρχών να «πάρουν τα εδάφη για να οικοδομήσουν οικισμούς», καθώς η έδρα της υπηρεσίας βρισκόταν ήδη κοντά σε συνοικίες εποίκων.
Το υπουργείο Εξωτερικών του Ισραήλ υπερασπίστηκε την «εφαρμογή της κείμενης ισραηλινής νομοθεσίας που αφορά την ‘UNRWA-Χαμάς’», ισχυριζόμενο συμμετοχή υπαλλήλων της υπηρεσίας στην επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023. Ο ΟΗΕ, τον Αύγουστο του 2024, είχε ανακοινώσει την απόλυση εννέα υπαλλήλων στη Λωρίδα της Γάζας, χωρίς όμως η επιτροπή έρευνας να μπορέσει να επαληθεύσει πλήρως τις ισραηλινές κατηγορίες.
Η ισραηλινή διπλωματία υποστήριξε ότι το κτιριακό συγκρότημα «δεν έχαιρε καμιάς ασυλίας» και η κατάσχεσή του έγινε «σύμφωνα με το ισραηλινό και το διεθνές δίκαιο», δηλώνοντας ότι «ανήκει στο κράτος του Ισραήλ». Η UNRWA αντέτεινε ότι πρόκειται για «εγκατάσταση των Ηνωμένων Εθνών» και άρα «απαραβίαστη δυνάμει της Σύμβασης για τα προνόμια και τις ασυλίες των Ηνωμένων Εθνών», τονίζοντας ότι εκμισθώνει την έδρα της στην ανατολική Ιερουσαλήμ από την Ιορδανία από το 1952.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, χαρακτήρισε «εντελώς απαράδεκτη» την κλιμάκωση των ενεργειών κατά της UNRWA, τονίζοντας πως δεν συνάδει με τις υποχρεώσεις του Ισραήλ βάσει του διεθνούς δικαίου. Η Παλαιστινιακή Αρχή προειδοποίησε για «εσκεμμένη κλιμάκωση» και «συστηματική επίθεση» του Ισραήλ, με στόχο την υπονόμευση του διεθνούς συστήματος προστασίας των παλαιστινίων προσφύγων.
Η UNRWA, ιδρυθείσα το 1949, παρέχει βοήθεια σε περίπου 5,9 εκατομμύρια παλαιστίνιους πρόσφυγες, διαχειρίζεται κέντρα υγείας και εκπαιδευτικές δομές σε παλαιστινιακά εδάφη, Λίβανο, Συρία και Ιορδανία. Ο Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, υπουργός Εσωτερικής Ασφαλείας, χαρακτήρισε την ημέρα «ιστορική» και «πολύ σημαντική για τη διακυβέρνηση της Ιερουσαλήμ», τονίζοντας ότι «αυτό θα συμβεί σε οποιονδήποτε υποστηρίζει την τρομοκρατία». Σημειώνεται ότι στις αρχές Δεκεμβρίου, η UNRWA είχε καταγγείλει την κατάσχεση υλικού της από τις ισραηλινές αρχές, οι οποίες επικαλέστηκαν «χρέη». Μετά την έναρξη του πολέμου στη Γάζα, ο Γ.Γ. του ΟΗΕ Γκουτέρες και ο επίτροπος της UNRWA Φιλίπ Λαζαρινί κηρύχθηκαν personae non gratae στο Ισραήλ.