Σαλβατόρε Μανκούσο: 40 χρόνια φυλάκιση για εγκλήματα κατά αυτόχθονων στην Κολομβία
Η καταδίκη του άλλοτε ισχυρού ηγέτη παραστρατιωτικών οργανώσεων για δολοφονίες και εξαφανίσεις, καθώς και οι όροι για πιθανή μείωση της ποινής του.
Στη βόρεια Κολομβία, ο άλλοτε ηγέτης παραστρατιωτικών δυνάμεων, Σαλβατόρε Μανκούσο, καταδικάστηκε χθες Δευτέρα σε 40 χρόνια φυλάκιση για δολοφονίες, αναγκαστικές εξαφανίσεις και άλλα εγκλήματα κατά αυτόχθονων του λαού Ουαγιούου. Οι δικαστικές αρχές ανακοίνωσαν την απόφαση, η οποία αφορά εγκλήματα που διαπράχθηκαν στην περιοχή πριν από περίπου δύο δεκαετίες.
Ο 61χρονος Μανκούσο, που κατέχει διπλή υπηκοότητα Κολομβίας και Ιταλίας, ήταν ένας από τους πλέον γνωστούς διοικητές των παραστρατιωτικών οργανώσεων της άκρας δεξιάς, γνωστών ως AUC (Autodefensas Unidas de Colombia). Αυτές οι ομάδες έδρασαν κυρίως τη δεκαετία του 1990 και στις αρχές του 2000, με στόχο να ανακόψουν την επέλαση των αριστερών ανταρτικών παρατάξεων.
Συγκεκριμένα, δικαστήριο στην Μπαρανκίγια, πόλη στο βόρειο τμήμα της χώρας, έκρινε τον Μανκούσο ένοχο για 117 εγκλήματα εναντίον του αυτόχθονου λαού Ουαγιούου, που διαπράχθηκαν μεταξύ 2002 και 2006. Ωστόσο, η τελική ποινή του θα μπορούσε να μειωθεί στα 8 χρόνια, υπό την προϋπόθεση ότι ο κ. Μανκούσο θα δεσμευτεί να πει την αλήθεια και να προσφέρει αποζημιώσεις για τις βλάβες που προκάλεσε. Αυτή η δυνατότητα προβλέπεται από νόμο που επιτρέπει τη δικαιοσύνη σε «ιδιαίτερες» υποθέσεις παραστρατιωτικών, ο οποίος οδήγησε στην αποστράτευση και διάλυση οργανώσεων με περίπου 30.000 μέλη το 2006, επί προεδρίας του Άλβαρο Ουρίμπε.
Σύμφωνα με την εισαγγελία, την περίοδο που αφορά η δίκη, τάγματα της AUC, υπό τις διαταγές του κ. Μανκούσο, διέπραξαν δολοφονίες, εξαναγκαστικές εξαφανίσεις και εκτοπισμούς στον νομό Λα Γουαχίρα, που βρίσκεται στα σύνορα με τη Βενεζουέλα. Ανάμεσα στα θύματα περιλαμβάνονται συνδικαλιστές, αυτόχθονες ηγέτες, υπερασπιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων και πολιτικοί.
Ο Σαλβατόρε Μανκούσο, ο οποίος θεωρείται ο ισχυρότερος επιζών ηγέτης παραστρατιωτικών, απελάθηκε από τις ΗΠΑ στην Κολομβία τον Φεβρουάριο του 2024, μετά από έκτιση 16 ετών φυλάκισης. Στις ΗΠΑ είχε καταδικαστεί για εγκλήματα που σχετίζονται με το εμπόριο ναρκωτικών.
Ως γιος εύπορης οικογένειας, ο κ. Μανκούσο θεωρείται ότι κατείχε τη δεύτερη θέση στην ιεραρχία των AUC, πίσω από τους αδελφούς Κάρλος και Φιδέλ Καστάνιο, οι οποίοι πλέον θεωρούνται νεκροί.
Ο σοσιαλδημοκράτης πρόεδρος Γουστάβο Πέτρο τον έχει ορίσει «διαχειριστή» ή μεσολαβητή στην ειρηνευτική διαδικασία της κυβέρνησής του με ένοπλες οργανώσεις, ειδικότερα με την Clan del Golfo, τη μεγαλύτερη οργάνωση εμπορίας ναρκωτικών στην Κολομβία, η οποία θεωρείται διάδοχη μορφή των πρώην παραστρατιωτικών. Λόγω αυτού του ρόλου, είναι πιθανό να ανασταλεί η φυλάκισή του.
Η δικαστική απόφαση προβλέπει επίσης ότι ο Σαλβατόρε Μανκούσο θα υποχρεωθεί να καταβάλει πρόστιμο ύψους 14 εκατομμυρίων δολαρίων.
Η Κολομβία βιώνει έναν εμφύλιο πόλεμο άνω των έξι δεκαετιών, στον οποίο έχουν εμπλακεί αριστεροί αντάρτες, δεξιοί παραστρατιωτικοί, καρτέλ ναρκωτικών, ο στρατός και η αστυνομία. Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για πάνω από 10 εκατομμύρια θύματα, κυρίως εσωτερικά εκτοπισμένους, και περισσότερους από 450.000 νεκρούς.