Τεταμένες Διατλαντικές Σχέσεις: Η ΕΕ Εξετάζει Αντίποινα για τους Δασμούς Τραμπ

Η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει δασμούς σε χώρες που έχουν επιδείξει υποστήριξη στη Γροιλανδία έχει φέρει τις διατλαντικές σχέσεις σε ένα κρίσιμο σημείο. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Politico, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξετάζουν πλέον το ενδεχόμενο επιβολής αντιποίνων κατά της Ουάσιγκτον, κάτι που μέχρι πρότινος φάνταζε αδιανόητο.

Μέχρι σήμερα, οι Ευρωπαίοι είχαν διαχειριστεί τις παλινωδίες του Τραμπ, την πίεση για άνισες εμπορικές συμφωνίες και την αύξηση των αμυντικών δαπανών, θεωρώντας ότι ο κίνδυνος αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ ήταν μεγαλύτερος από οποιαδήποτε πιθανή αρνητική εμπορική εξέλιξη. Ωστόσο, η πρόσφατη κίνηση του Αμερικανού προέδρου, αμέσως μετά την υπογραφή της συμφωνίας της ΕΕ με τις χώρες της Mercosur, έχει πυροδοτήσει έντονες εκκλήσεις για μια πιο αποφασιστική στάση.

Πολιτικοί από το κέντρο και την αριστερά προτείνουν την ενεργοποίηση του Μέσου κατά της Εξαναγκαστικής Πρακτικής της ΕΕ, γνωστού ως «εμπορικό μπαζούκα». Αυτό το ισχυρό εργαλείο εμπορικών αντιποίνων, αρχικά σχεδιασμένο για να αντιμετωπίσει την εκφοβιστική τακτική της Κίνας, θα επέτρεπε στην Ευρώπη να επιβάλει δασμούς και επενδυτικούς περιορισμούς σε χώρες που παραβιάζουν τους διεθνείς κανόνες.

Η Βαλερί Χάγιερ, επικεφαλής της ομάδας Renew Europe στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, δήλωσε χαρακτηριστικά στο X: «Η ΕΕ πρέπει να είναι έτοιμη να εφαρμόσει στοχευμένα και αναλογικά αντίμετρα. Η ενεργοποίηση του Αντι-Καταναγκαστικού Μέσου της ΕΕ πρέπει να εξεταστεί ρητά, καθώς σχεδιάστηκε ακριβώς για καταστάσεις οικονομικής εκφοβισμού αυτής της φύσης».

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, αν και δεν υποστήριξε ρητά το αίτημα, υπαινίχθηκε πιθανά αντίποινα, δηλώνοντας ότι οι Ευρωπαίοι θα «ανταποκριθούν με ενιαίο και συντονισμένο τρόπο σε περίπτωση που [οι δασμοί του Τραμπ] επιβεβαιωθούν».

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, μάλιστα, φέρεται να εξετάζει το ενδεχόμενο να εμποδίσει την επικύρωση της εμπορικής συμφωνίας μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ που είχε συναφθεί το περασμένο καλοκαίρι. Ο Μάνφρεντ Βέμπερ, επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, τόνισε ότι «δεν είναι δυνατόν σε αυτό το στάδιο» να εγκριθεί η συμφωνία.

Ωστόσο, η ενεργοποίηση του Μέσου κατά της εξαναγκαστικής πίεσης θα αποτελούσε ένα πολύ σημαντικό βήμα, καθώς θα σήμαινε την εφαρμογή ενός εργαλείου που προοριζόταν για εχθρικά κράτη, εναντίον του μεγαλύτερου συμμάχου της ΕΕ και βασικού εγγυητή του ΝΑΤΟ. Το γεγονός ότι πλέον συζητείται ανοιχτά, εν μέσω της άνευ προηγουμένου αποστολής ευρωπαϊκών στρατευμάτων στη Γροιλανδία, υποδηλώνει τη σοβαρότητα με την οποία οι Ευρωπαίοι αντιμετωπίζουν τις διεκδικήσεις του Τραμπ για το νησί, το οποίο ανήκει στη Δανία εδώ και αιώνες.

Παρόλα αυτά, οι ευρωπαϊκές χώρες που βασίζονται στις εξαγωγές ενδέχεται να διστάσουν να εμπλακούν σε μια πλήρη εμπορική διαμάχη με τις Ηνωμένες Πολιτείες για τη Γροιλανδία, ένα νησί που το 1985 ψήφισε υπέρ της αποχώρησης από την προκάτοχο της ΕΕ, την Ευρωπαϊκή Κοινότητα.

Ο Επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφκοβιτς, ανέφερε στο Deutsche Welle ότι η έγκριση της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-ΗΠΑ θα ήταν «πολύ περίπλοκη» υπό το πρίσμα των τρεχουσών εντάσεων, αποφεύγοντας, ωστόσο, να αναφερθεί στο Μέσο κατά της Εξαναγκαστικής Πρακτικής. «Αυτό που θα ήθελα να τονίσω είναι το γεγονός ότι αυτή η [εμπορική συμφωνία Mercosur] θα μας βοηθήσει να αντισταθμίσουμε τις αρνητικές συνέπειες από την αύξηση των δασμών που επέβαλαν οι Ηνωμένες Πολιτείες», δήλωσε ο Σέφκοβιτς.

Ενώ οι ευρωπαίοι πρεσβευτές συγκάλεσαν έκτακτη συνάντηση την Κυριακή για να συζητήσουν την αντίδραση στους νέους δασμούς, αξιωματούχος της ΕΕ εκτίμησε στο Politico ότι η διάθεση για μια τέτοια «έκρηξη» είναι πιθανό να είναι πολύ χαμηλότερη στις πρωτεύουσες των κρατών μελών σε σύγκριση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, όπου οι πολιτικοί δέχονται άμεση πίεση από τους ψηφοφόρους τους.