Η κρίση στο Ιράν αλλάζει την παγκόσμια ενεργειακή αγορά και τα ναύλα
Ανάλυση των επιπτώσεων στο Ιράν, τις ΗΠΑ, την Κίνα και τη Ρωσία, καθώς και στα ναύλα των τάνκερ, με αφορμή το 1ο Φόρουμ Ενέργειας Βαλκανίων και Ανατολικής Μεσογείου.
Η παγκόσμια ενεργειακή και ναυτιλιακή αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα σύνθετο παζλ, εξαιτίας της κρίσης στο Ιράν. Η ενέργεια έχει μετατραπεί σε αντικείμενο παγκόσμιων δημοπρασιών, τα ναύλα των τάνκερ εκτοξεύονται, ενώ οι κινήσεις των μεγάλων δυνάμεων – ΗΠΑ, Κίνα, Ρωσία – διαμορφώνουν νέες ισορροπίες.
«Ένα πέμπτο του φυσικού αερίου έχει ήδη χαθεί από την αγορά λόγω της κατάστασης στα Στενά του Ορμούζ», δήλωσε ο Βασίλης Πετκίδης, διευθύνων σύμβουλος της Mediterranean Gas SA, κατά το 1ο Φόρουμ Ενέργειας Βαλκανίων και Ανατολικής Μεσογείου, που διοργανώνει η UPoilTankers & Trading LLC στη Θεσσαλονίκη. Παρά τις προσπάθειες αναπλήρωσης από άλλες αγορές, η έλλειψη ετοιμότητας περιορίζει την αποτελεσματικότητα.
Ο κ. Πετκίδης εξήγησε ότι, παρότι υπάρχει διαθέσιμο υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) στις ΗΠΑ, η μεταφορά του παρεμποδίζεται από την έλλειψη μονάδων υγροποίησης. «Αυτή η ζήτηση πυροδοτεί έναν παγκόσμιο ανταγωνισμό, μια δημοπρασία για το ποιος θα εξασφαλίσει την ενέργεια πληρώνοντας τα περισσότερα», τόνισε.
ΗΠΑ, Κίνα και οι επιπτώσεις στη Μεσόγειο
Εν τω μεταξύ, η Κίνα έχει διακόψει τις εξαγωγές καυσίμων για να διαφυλάξει τα εγχώρια αποθέματά της. Ταυτόχρονα, οι ΗΠΑ επιτρέπουν προσωρινά στην Ινδία την αγορά ρωσικών ενεργειακών προϊόντων, παρά τις κυρώσεις, με στόχο τη σταθεροποίηση του εφοδιασμού.
Ο Γιώργος Οικονόμου, διευθύνων σύμβουλος της UPoilTankers inc, χαρακτήρισε την κίνηση των ΗΠΑ ως «βαλβίδα εκτόνωσης», επιτρέποντας σε φορτία που είχαν μπλοκαριστεί από κυρώσεις να επαναδρομολογηθούν προς την Ασία. «Βραχυπρόθεσμα, αυτό μειώνει την πίεση, καλύπτοντας άμεσες ανάγκες, αλλά δεν αυξάνει την παγκόσμια παραγωγή. Είναι απλώς επανατοποθέτηση των φορτίων, αλλαγή ροών», ανέφερε. Ωστόσο, περισσότερα ταξίδια προς την Ασία συνεπάγονται λιγότερα διαθέσιμα πλοία στην Ευρώπη, οδηγώντας σε αύξηση των ναύλων στη Μεσόγειο. Ένα πλοίο που παλαιότερα ναυλωνόταν έναντι 45.000 δολαρίων ημερησίως, πλέον κοστίζει 600.000 ευρώ ή και περισσότερο.
Όσον αφορά την απόφαση της Κίνας, ο κ. Οικονόμου επεσήμανε ότι δημιουργεί αλυσιδωτές αντιδράσεις, μειώνοντας τη διαθεσιμότητα καυσίμων στην Ασία και αναγκάζοντας άλλες χώρες να αναζητήσουν πηγές πιο μακριά. Αυτό μεταφράζεται σε περισσότερα και μακρύτερα ταξίδια για τα δεξαμενόπλοια, με αποτέλεσμα την περαιτέρω αύξηση των ναύλων.
Υποδομές και κόστος FSRU
Σε ένα σενάριο παρατεταμένης διατάραξης των ενεργειακών προμηθειών από τη Μέση Ανατολή, η άμυνα είναι δύσκολη, σύμφωνα με τον κ. Πετκίδη. Η ανθρωπότητα, όπως δήλωσε, δεν μαθαίνει από το παρελθόν, κάτι που αποδεικνύεται από την έλλειψη αναγκαίων υποδομών στην Ευρώπη. Ως παράδειγμα ανέφερε τη Γερμανία, η οποία, αντιμέτωπη με προβλήματα τροφοδοσίας λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, «έτρεχε να αγοράσει FSRU (πλωτές μονάδες αποθήκευσης και επαναεριοποίησης φυσικού αερίου) πληρώνοντας εξωφρενικές τιμές». Η τιμή ενός FSRU, που στα τέλη του 2021 ήταν περίπου 170 εκατ. ευρώ, αυξήθηκε σημαντικά λόγω της αυξημένης ζήτησης.
Energean: Ερευνητική γεώτρηση στην Αίγυπτο
Η Κατερίνα Σαρδή, διευθύνουσα σύμβουλος της Energean, αναφέρθηκε στις ιδιαιτερότητες των ενεργειακών αποθεμάτων ανά χώρα και στον «EU Solidarity Mechanism for Energy», τον μηχανισμό αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών-μελών. Υπενθύμισε την υποχρέωση των προμηθευτών να διατηρούν φυσικό αέριο στις υπόγειες αποθήκες, τονίζοντας, ωστόσο, ότι οι ευρωπαϊκές αποθήκες, αν και όχι άδειες, δεν είναι «τόσο γεμάτες», καθώς ο ανεφοδιασμός γίνεται κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες.
Η εταιρεία προετοιμάζεται για ερευνητική γεώτρηση στην Αίγυπτο εντός του επόμενου τριμήνου, συνεχίζει τη δραστηριότητά της στο Ισραήλ και επεκτείνεται στην Αγκόλα. «Γνωρίζουμε καλά τη Μεσόγειο και θέλουμε να παραμείνουμε στην περιοχή, γι’ αυτό και το βήμα προς την Αφρική είναι εύλογο», δήλωσε η κα Σαρδή, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επέκτασης σε άλλες αγορές στο μέλλον.
Το 34ο Money Show στη Θεσσαλονίκη, που διεξάγεται 20-22 Μαρτίου, περιλαμβάνει 139 εκδηλώσεις, αριθμός ρεκόρ, συνεχίζοντας τη δυναμική του 2025, όπου οι επισκέπτες ξεπέρασαν τις 10.000.