Αναθεώρηση μακροοικονομικών προβλέψεων για το 2026: Πτώση ανάπτυξης και αύξηση πληθωρισμού
Νέα δεδομένα λόγω των εχθροπραξιών στη Μέση Ανατολή οδηγούν σε αναθεώρηση των εκτιμήσεων για την ελληνική οικονομία.
Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών αναμένεται να προχωρήσει σε αναθεώρηση των μακροοικονομικών προβλέψεων για το 2026, σύμφωνα με ασφαλείς πηγές. Οι πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή επηρεάζουν τους ρυθμούς ανάπτυξης, με τις εκτιμήσεις για το τρέχον έτος να τοποθετούνται πλέον γύρω στο 2%, από 2,2% που είχε προβλεφθεί για το 2025. Ο πληθωρισμός, αντί να υποχωρήσει, αναμένεται να κινηθεί στο 3% (από 2,6% το 2025), έναντι πρόβλεψης για 2,2%.
Η επίσημη αποτύπωση αυτής της αναθεώρησης θα γίνει στις 30 Απριλίου, με την υποβολή της ετήσιας έκθεσης προόδου στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σχετικά με τους στόχους του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού-Διαρθρωτικού Σχεδίου 2026-2029. Το θέμα έχει τεθεί προς συζήτηση από τα τέλη Μαρτίου σε διαδοχικές συσκέψεις του οικονομικού επιτελείου με στελέχη της Κομισιόν, οι οποίες αναμένεται να συνεχιστούν και μετά το Πάσχα.
**Διεθνής αλυσίδα αναθεωρήσεων**
Η Ελλάδα δεν είναι η μοναδική χώρα που αναγκάζεται να προσαρμόσει τις προβλέψεις της. Λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή, πλήθος χωρών αναθεωρούν τις δικές τους εκτιμήσεις. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να πράξει το ίδιο περί τα τέλη Μαΐου, με τις Εαρινές Προβλέψεις της για το σύνολο της Ευρώπης. Παρόμοια τροχιά αναμένεται να ακολουθήσουν και οι προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, το οποίο πρόσφατα μείωσε την πρόβλεψή του για την ελληνική ανάπτυξη στο 1,8% (από 2% τον Οκτώβριο 2025). Επιπλέον, το Γραφείο Προϋπολογισμού Βουλής ανακοίνωσε εκτίμηση για ρυθμό ανάπτυξης 2% στη χώρα μας, έναντι αρχικής πρόβλεψης 2,1% τον Δεκέμβριο του 2025.
Συμμορφούμενη με αυτή την τάση, η Τράπεζα της Ελλάδος κατέθεσε νέα πρόβλεψη για ανάπτυξη 1,9% και πληθωρισμό 3,1% το 2026, επικαλούμενη τις διαταραχές στις αγορές ενέργειας και στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, ως συνέπειες του πολέμου και της ενεργειακής κρίσης.
**Ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας**
Παρά την επιδείνωση των προβλέψεων, ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, τόνισε στην Έκθεσή του ότι η ελληνική οικονομία διατηρείται σε καλύτερη θέση, συγκριτικά τόσο με άλλες χώρες όσο και με το παρελθόν. Προέβλεψε πρωτογενές πλεόνασμα 4,4% του ΑΕΠ για το 2025, συνεχή πλεονάσματα στον προϋπολογισμό για δεύτερη χρονιά, και μείωση του δημοσίου χρέους στο 146% του ΑΕΠ, το χαμηλότερο επίπεδο από το 2010. Τα οριστικά στοιχεία του 2025 αναμένονται στις 22 Απριλίου, μία εβδομάδα πριν την επίσημη παρουσίαση των αναθεωρημένων προβλέψεων στις 30 Απριλίου.
**Τι προέβλεπε ο Προϋπολογισμός**
Η Εισηγητική Έκθεση του τρέχοντος Προϋπολογισμού βασίστηκε σε πρόβλεψη για μέση τιμή πετρελαίου Brent στα 62,4 δολάρια ανά βαρέλι, μια συντηρητική παραδοχή με βάση τα δεδομένα τέλη του 2025. Ωστόσο, το υπουργείο είχε συμπεριλάβει στον Κρατικό Προϋπολογισμό και πρόβλεψη για ένα δυσμενές σενάριο το 2026, όπου η μέση διεθνής τιμή του πετρελαίου θα ήταν 50% υψηλότερη.
Αυτό το «ακραίο» σενάριο, που αρχικά εξεταζόταν ως υπόθεση εργασίας, προέβλεπε πτώση της ανάπτυξης κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες, αν οι τιμές πετρελαίου παρέμεναν στα 100 δολάρια καθ’ όλη τη διάρκεια του 2026. Το μοντέλο υπολόγιζε ανάπτυξη 1,9% αντί 2,4% και αύξηση του πληθωρισμού στο 3,1% αντί για υποχώρηση στο 2,2%. Σήμερα, το σενάριο αυτό δεν είναι πλέον θεωρητικό, καθώς το Brent διαπραγματεύεται πάνω από 109 δολάρια το βαρέλι, ξεπερνώντας σημαντικά τόσο το βασικό όσο και το δυσμενές σενάριο του Προϋπολογισμού. Τα futures δείχνουν για το υπόλοιπο του 2026 μέσο όρο τιμών πώλησης του brent στα 95-100 δολάρια το βαρέλι, πλησιάζοντας το «κακό σενάριο». Αυτά τα νέα δεδομένα θα ληφθούν υπόψη στις επικαιροποιημένες εκτιμήσεις.