Νέος ΕΝΦΙΑ: Ποιοι κερδίζουν μειώσεις και ποιοι χάνουν την τελευταία ευκαιρία

Περίπου ένα εκατομμύριο ιδιοκτήτες ακινήτων θα δουν ριζικές αλλαγές στα εκκαθαριστικά του Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ) φέτος, σε σχέση με όσα γνώριζαν και πλήρωναν έως πέρυσι. Για πολλές χιλιάδες εξ αυτών, το 2026 σηματοδοτεί την τελευταία χρονιά που καλούνται να καταβάλουν τον συγκεκριμένο φόρο.

Η αντίστροφη μέτρηση για την ανάρτηση των νέων εκκαθαριστικών ΕΝΦΙΑ έχει ήδη ξεκινήσει και αναμένεται να ολοκληρωθεί πριν τα μέσα Μαρτίου. Οι διαδικασίες εκκαθάρισης για 7,3 εκατομμύρια ιδιοκτησίες βρίσκονται στην τελική ευθεία, με τον συνολικό λογαριασμό είσπραξης να ανέρχεται σε σχεδόν 2,3 δισεκατομμύρια ευρώ. Ωστόσο, τουλάχιστον δύο στους επτά ιδιοκτήτες θα δουν τις οφειλές τους να μειώνονται σε σύγκριση με προηγούμενα έτη.

**Μικροί οικισμοί: Η μεγάλη ανατροπή**
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά ιδιοκτήτες ακινήτων σε πάνω από 13.000 οικισμούς της χώρας. Ο ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους σε όλη την επικράτεια (εξαιρουμένης της περιφέρειας Αττικής), ή έως 1.700 κατοίκους σε Έβρο, Δυτική Μακεδονία και παραμεθόριες περιοχές, θα είναι μειωμένος κατά 50%. Για τα ακίνητα σε αυτούς τους οικισμούς, ο ΕΝΦΙΑ καταργείται πλήρως από το 2027. Η μείωση αυτή, και στη συνέχεια η πλήρης απαλλαγή, αφορά περίπου ένα εκατομμύριο κύριες κατοικίες με αξία έως 400.000 ευρώ.

**Ασφαλισμένα ακίνητα: Έκπτωση για 500.000 ιδιοκτησίες**
Μια άλλη σημαντική κατηγορία εκπτώσεων θα επωφελήσει ιδιοκτήτες που έχουν ασφαλίσει την κατοικία τους για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα σωρευτικά. Αυτοί κερδίζουν έκπτωση 20% για κατοικίες με φορολογητέα αξία έως 500.000 ευρώ, ή 10% για κατοικίες άνω των 500.000 ευρώ. Η μείωση ισχύει αναλογικά και για όσους είχαν ασφάλιση για τουλάχιστον τρεις μήνες εντός του 2025. Πέρυσι, 359.494 ιδιοκτήτες έλαβαν έκπτωση για 502.597 ασφαλισμένα ακίνητα, με περίπου 250.000 να εξασφαλίζουν τη μέγιστη έκπτωση (20%).

**Έκπτωση ή απαλλαγή για χαμηλά εισοδήματα**
Ο ΕΝΦΙΑ μειώνεται κατά 50% για όσους πληρούν ταυτόχρονα τα εξής κριτήρια: φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα έως 9.000 ευρώ (με προσαύξηση 1.000 ευρώ για σύζυγο και κάθε προστατευόμενο μέλος), συνολική επιφάνεια κτισμάτων έως 150 τ.μ. και συνολική αξία περιουσίας έως 85.000 ευρώ (άγαμος), 150.000 ευρώ (ζευγάρι/μονογονεϊκή) ή 200.000 ευρώ (ζευγάρι/μονογονεϊκή με δύο τέκνα).

Πλήρης απαλλαγή (μηδενικός ΕΝΦΙΑ) ισχύει για τρίτεκνους και πολυτέκνους, καθώς και για ΑμεΑ με ποσοστό αναπηρίας άνω του 80%, εφόσον το φορολογητέο εισόδημα δεν υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ (με προσαύξηση 1.000 ευρώ για σύζυγο και τέκνα) και η επιφάνεια κτισμάτων δεν ξεπερνά τα 150 τ.μ. Οι ιδιοκτήτες αυτών των δύο κατηγοριών αθροίζουν κοντά στο ένα εκατομμύριο.

**Ποιοι πληρώνουν λιγότερο ή καθόλου**
Επιπλέον, μικρότερο ή μηδενικό φόρο θα πληρώσουν όσοι πούλησαν ή μεταβίβασαν ακίνητα (γονική παροχή, δωρεά, κληρονομιά) εντός του 2025, ιδιοκτήτες ακινήτων σε περιοχές φυσικών καταστροφών, υπό αναγκαστική απαλλοτρίωση, πολεοδομικά ανενεργές, μεταφερόμενους οικισμούς και κοινότητες, καθώς και ιδιοκτήτες ακινήτων χαρακτηρισμένων ως ιστορικών διατηρητέων μνημείων ή έργων τέχνης.

**Ποιοι πληρώνουν περισσότερο**
Αντίθετα, αυξημένο ΕΝΦΙΑ θα δουν όσοι απέκτησαν ακίνητο με αγορά, γονική παροχή, δωρεά ή κληρονομιά εντός του 2025, απέκτησαν εμπράγματα δικαιώματα (πλήρης ή ψιλή κυριότητα, επικαρπία) ή τακτοποίησαν ακίνητα με πολεοδομικές αυθαιρεσίες ή ημιυπαίθριους χώρους που δεν εμφανίζονταν στο Ε9.

**Δεν πρόλαβα να κάνω διορθώσεις – τι γίνεται τώρα;**
Η πλατφόρμα Ε9 έκλεισε οριστικά στις 19 Φεβρουαρίου και δεν γίνονται δεκτές νέες διορθώσεις, έως ότου αναρτηθούν τα εκκαθαριστικά. Όσοι δεν πρόλαβαν, αλλά εντοπίσουν αυξημένες χρεώσεις κατά τη λήψη του εκκαθαριστικού τους, θα πρέπει να υποβάλουν τροποποιητική δήλωση Ε9, η οποία θα είναι διαθέσιμη μετά το τέλος της εκκαθάρισης. Σε περίπτωση που στο εκκαθαριστικό εμφανιστεί μήνυμα ότι «ο φόρος υπολογίστηκε με βάση ελλιπή στοιχεία», η υποβολή τροποποιητικής δήλωσης είναι υποχρεωτική, καθώς το πιθανότερο είναι ότι το εκκαθαριστικό υπολογίστηκε με τον υψηλότερο προβλεπόμενο φόρο. Η τροποποιητική δήλωση, ωστόσο, δεν αποτρέπει την αρχική εσφαλμένη χρέωση, αλλά τη διορθώνει εκ των υστέρων στις επόμενες δόσεις.

**Βήμα-βήμα τι θα ελέγξετε**
Μόλις αναρτηθούν τα εκκαθαριστικά (πριν τα μέσα Μαρτίου) στο myAADE.gov.gr, οι ιδιοκτήτες θα πρέπει να κάνουν είσοδο με τους προσωπικούς τους κωδικούς, επιλέγοντας “Εφαρμογές – Δήλωση Ε9/ΕΝΦΙΑ – Επιλογή έτους 2026”. Θα πρέπει να ελέγξουν όχι μόνο τον τελικό φόρο, αλλά και τα στοιχεία υπολογισμού του, να βεβαιωθούν ότι όλα τα ακίνητα που εμφανίζονται είναι δικά τους, να εξετάσουν αν εμφανίζονται οι εκπτώσεις που δικαιούνται και να εντοπίσουν τυχόν λάθος δηλωμένα στοιχεία. Σε περίπτωση μηνύματος «ανεπαρκών στοιχείων», θα απαιτηθεί άμεσα τροποποιητική δήλωση μόλις ανοίξει ξανά η πλατφόρμα.
Η επιλογή πληρωμής είναι έως 31 Μαρτίου, όπου οι φορολογούμενοι θα επιλέξουν αν θα εξοφλήσουν το ποσό εφάπαξ ή σε 12 μηνιαίες δόσεις, από Μάρτιο 2026 έως Φεβρουάριο 2027. Δεν προβλέπεται έκπτωση για εφάπαξ πληρωμή.