Η Επιτροπή Ανταγωνισμού «ξεψαχνίζει» την αγροδιατροφική αλυσίδα για δίκαιες τιμές
Στοχευμένες έρευνες και παρεμβάσεις για την αποκωδικοποίηση των τιμών και την ενίσχυση του ανταγωνισμού προς όφελος καταναλωτών και παραγωγών.
Η Επιτροπή Ανταγωνισμού θέτει ως ύψιστη προτεραιότητα τη διερεύνηση των συνθηκών ανταγωνισμού στην αγροδιατροφική αλυσίδα. Ο κλάδος αυτός αποτελεί πυλώνα της ελληνικής οικονομίας και είναι ζωτικής σημασίας για τον καταναλωτή, ειδικά σε μια περίοδο έντονων πληθωριστικών πιέσεων, παγκόσμιων διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα, γεωπολιτικής αστάθειας και της αυξανόμενης πραγματικότητας της κλιματικής αλλαγής.
Για να διασφαλίσει τη δίκαιη λειτουργία της αγοράς, η Επιτροπή χρησιμοποιεί μια σειρά εργαλείων παρέμβασης. Αυτά περιλαμβάνουν:
* **Έρευνα:** Συστηματική και στοχευμένη χαρτογράφηση αγορών και διεξαγωγή κλαδικών ερευνών.
* **Προώθηση πολιτικών ανταγωνισμού:** Ενεργή δράση για την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας.
* **Εφαρμογή του δικαίου ανταγωνισμού:** Επιβολή κυρώσεων για αντιανταγωνιστικές συμπράξεις, κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης και προληπτικός έλεγχος συγκεντρώσεων επιχειρήσεων.
Σήμερα, δημοσιεύονται συγκεντρωτικά τα αποτελέσματα των πιο πρόσφατων ερευνητικών δραστηριοτήτων, καλύπτοντας ολόκληρη την αλυσίδα: από την πρωτογενή παραγωγή και τις εισροές (ζωοτροφές, φάρμακα) μέχρι τη μεταποίηση και τη λιανική πώληση. Μέσω αυτών των ερευνών, επιχειρείται η αποκωδικοποίηση των μηχανισμών διαμόρφωσης των τιμών και η αξιολόγηση των συνθηκών ανταγωνισμού σε κρίσιμα προϊόντα διατροφής.
Τα πορίσματα των ερευνών αποκαλύπτουν σημαντικές διαπιστώσεις, όχι μόνο ως προς τη δομή της αγοράς, αλλά και ως προς κρίσιμα διαρθρωτικά χαρακτηριστικά, συμπεριφορικά μοτίβα και ευρύτερα ζητήματα. Αυτά τα ευρήματα είναι ικανά να τροφοδοτήσουν τον δημόσιο διάλογο και να οδηγήσουν σε στοχευμένες ρυθμιστικές παρεμβάσεις από την Πολιτεία, με στόχο την ενίσχυση του ανταγωνισμού προς όφελος τόσο των επιχειρήσεων όσο και των καταναλωτών. Η λεπτομερής διερεύνηση κάθε σταδίου της αγροδιατροφικής αλυσίδας – από το κόστος του εμβολίου για ένα πρόβατο μέχρι την τελική τιμή της φέτας στο ράφι – επιτρέπει τον ακριβή εντοπισμό των παραγόντων που επηρεάζουν το επίπεδο των τιμών.
Τον Δεκέμβριο του 2025, η Επιτροπή Ανταγωνισμού αποφάσισε την έναρξη μιας ευρείας έρευνας για την κατάσταση του ανταγωνισμού (State of Competition) στον αγροδιατροφικό τομέα, σε όλα τα στάδια της αλυσίδας αξίας. Αυτή η έρευνα θα συμβάλει στον εντοπισμό πιθανών στρεβλώσεων που οφείλονται στον περιορισμένο ανταγωνισμό, καθώς και σε βαθύτερα διαρθρωτικά ή ρυθμιστικά προβλήματα.
Επιπλέον, έχει εκδοθεί ο “Οδηγός Ανταγωνισμού για τον Αγροτικό Κλάδο”, ο οποίος παρέχει πρακτικές συμβουλές και παραδείγματα σχετικά με τους κανόνες ελεύθερου ανταγωνισμού και τη νομοθεσία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές στην εφοδιαστική αλυσίδα γεωργικών προϊόντων και τροφίμων. Ο οδηγός αυτός αναδεικνύει επίσης τις σημαντικότερες δυνατότητες συνεργασίας των αγροτών, εντός των νομικών πλαισίων, για την καλύτερη αξιοποίηση και πώληση της παραγωγής τους και την ενίσχυση της διαπραγματευτικής τους θέσης.
Η άσκηση αρμοδιοτήτων όπως η χαρτογράφηση και η προώθηση πολιτικών ανταγωνισμού, συμπληρώνει την άμεση παρέμβαση της Επιτροπής Ανταγωνισμού μέσω της εφαρμογής του δικαίου ανταγωνισμού (άρθρα 1 και 2 του Ν. 3959/2011 και 101/102 ΣΛΕΕ, καθώς και άρθρα 5-10 Ν. 3959). Αυτά τα εργαλεία αντιμετωπίζουν άμεσα στρεβλώσεις που οφείλονται είτε στη συμπεριφορά των συμμετεχόντων στην αγορά είτε στην αύξηση της συγκέντρωσης της αγοράς, οι οποίες μπορούν να οδηγήσουν σε υψηλές τιμές, χαμηλή ποιότητα και μειωμένη καινοτομία, εις βάρος του καταναλωτή. Τα τελευταία χρόνια, η Επιτροπή Ανταγωνισμού έχει διενεργήσει πολυάριθμους ελέγχους και έρευνες, εκδίδοντας αποφάσεις σε πάνω από 20 κρίσιμες αγορές τροφίμων και αγροτικών προϊόντων, καλύπτοντας ολόκληρη την αλυσίδα αξίας, από την παραγωγή έως τη λιανική πώληση.