Φοιτητές του ΔΠΘ σε “speed debate” για την κρίση των ακινήτων

Η αγορά κατοικίας αποτελεί ένα από τα πλέον πιεστικά ζητήματα για τη νέα γενιά, με τα υψηλά ενοίκια, την περιορισμένη διαθεσιμότητα ακινήτων και τη γενικότερη δυσκολία πρόσβασης στη στέγη να δημιουργούν ένα σύνθετο παζλ για φοιτητές και νέους εργαζομένους. Σε αυτό το απαιτητικό περιβάλλον, οι νέοι καλούνται να χαράξουν το μέλλον τους, αντιμετωπίζοντας μια αγορά γεμάτη προκλήσεις και συνεχείς αλλαγές.

Αυτά τα κρίσιμα ζητήματα βρέθηκαν στο επίκεντρο ενός πρωτότυπου “speed debate” που διοργανώθηκε με τη συμμετοχή 43 φοιτητριών και φοιτητών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ), από τα Τμήματα Οικονομικών και Πολιτικής Επιστήμης. Οι φοιτητές, όμως, δεν έμειναν στο ρόλο του απλού ακροατή, αλλά ανέλαβαν ενεργό δράση, τοποθετήθηκαν, αντέκρουσαν θέσεις και παρουσίασαν τις δικές τους απόψεις για τα καίρια προβλήματα της αγοράς ακινήτων. Η διαδικασία, δομημένη και γρήγορη, έδινε στους συμμετέχοντες τέσσερα έως έξι λεπτά για να εκθέσουν τα επιχειρήματά τους, αποφεύγοντας μακροσκελείς αναλύσεις και εστιάζοντας σε συγκεκριμένες θέσεις.

Ο Ηλίας Παπαγεωργιάδης, επενδυτής και αναλυτής της αγοράς ακινήτων, ο οποίος ανέλαβε την πρωτοβουλία για την εκδήλωση, παρουσίασε τις τοποθετήσεις που κλήθηκαν να αντικρούσουν οι φοιτητές, διατηρώντας έναν γόνιμο διάλογο με τον καθένα και την καθεμία ξεχωριστά.

Κατά την έναρξη της συζήτησης, ο κ. Παπαγεωργιάδης υπογράμμισε τη μείζονα σημασία του διαλόγου και της ενεργούς συμμετοχής των νέων ανθρώπων στο επίκαιρο θέμα της στέγης και της αγοράς ακινήτων, που επηρεάζει όλο τον πληθυσμό, αλλά ιδιαίτερα τους νέους. Τόνισε, δε, την αναγκαιότητα τέτοιου διαλόγου όχι μόνο στα μεγάλα αστικά κέντρα, αλλά και σε περιφερειακές περιοχές όπως η Θράκη, με τη συμμετοχή φοιτητών.

Οι επτά βασικές τοποθετήσεις του Ηλία Παπαγεωργιάδη, τις οποίες οι φοιτητές κλήθηκαν να αντικρούσουν, ήταν:
* «Το πλαφόν στις τιμές των ενοικίων κάνει περισσότερο κακό στους ενοικιαστές, παρά στους ιδιοκτήτες».
* «Το πιστοποιητικό φερεγγυότητας του ενοικιαστή θα βοηθήσει και τους σοβαρούς ενοικιαστές να διαπραγματευθούν χαμηλότερο ενοίκιο».
* «Αν δεν επικεντρωθούμε στο να νιώσουν οι ιδιοκτήτες προστατευμένοι, δεν θα ανοίξουν τα κλειστά σπίτια τους».
* «Το δικαίωμα κάποιου να εκμεταλλεύεται όπως επιθυμεί την ιδιοκτησία που νόμιμα απέκτησε καλύπτει και τη βραχυχρόνια μίσθωση».
* «Δεν μπορεί το κράτος να ασκεί οικιστική πολιτική με τις περιουσίες των ιδιοκτητών, την ώρα που το ίδιο έχει εκατοντάδες χιλιάδες κλειστά σπίτια».
* «Αν κάποιος δεν πληρώνει τα κοινόχρηστα, θα πρέπει εύκολα και γρήγορα να έχει σοβαρές κυρώσεις. Αν δεν έχει χρήματα, πρέπει να τον βοηθήσει το κράτος».
* «Το να καταργηθεί ξαφνικά η εκτός σχεδίου δόμηση δεν σημαίνει προστασία του περιβάλλοντος, αλλά καταστροφή των περιουσιών εκατοντάδων χιλιάδων Ελλήνων».

Σε κάθε μία από αυτές τις τοποθετήσεις, οι φοιτητές ανέδειξαν τις προκλήσεις που προκύπτουν κατά την προσπάθεια ρύθμισης μιας αγοράς με έντονες πιέσεις. Οι απόψεις τους, διαθέσιμες και στην ιστοσελίδα https://youtu.be/fl60aOZBqkg?si=mDdiEoT68Xa66YUs, αντανακλούν την κατανόησή τους για τις δυσκολίες και τις αντιφάσεις της αγοράς, χωρίς να υιοθετούν μονοδιάστατες λύσεις.

Η ουσία, ωστόσο, εντοπιζόταν στη ζωντανή συζήτηση. Οι φοιτητές, κλήθηκαν να τοποθετηθούν σε ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα τη δική τους γενιά και τη δυνατότητά της να βρει προσιτή και σταθερή στέγη. Από τις παρεμβάσεις τους, προέκυψε σαφώς ότι παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στην αγορά, αντιλαμβάνονται τις αντιφάσεις της και δεν υιοθετούν εύκολες, μονοδιάστατες λύσεις.

Στην έναρξη του speed debate, ο πρύτανης του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, Φώτης Μάρης, μίλησε για το πρόγραμμα εξωστρέφειας και διεθνοποίησης του ΔΠΘ και τη σημασία της ενεργού συμμετοχής των φοιτητών στον δημόσιο διάλογο. Ο επίκουρος καθηγητής Οικονομικών Επιστημών, Κωνσταντίνος Ρηγόπουλος, υπογράμμισε τη στενή σύνδεση της αγοράς ακινήτων με πολλούς κλάδους της οικονομίας, ενώ ο επίκουρος καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης, Γιώργος Σιάκας, εστίασε στον ρόλο του Πανεπιστημίου ως κοινωνικού φορέα που οφείλει να συνομιλεί με την πραγματικότητα.

Οι προσωπικές εμπειρίες φώτισαν τη θεωρητική συζήτηση. Ο Γιώργος Φάκας, φοιτητής Πολιτικής Επιστήμης, εξέφρασε στο ΑΠΕ/ΜΠΕ την ανησυχία του για «τη συνεχή αύξηση των ενοικίων που δεν ανταποκρίνεται στα εισοδήματα των νέων και των φοιτητών», τονίζοντας ότι ακόμα και μικρά ή παλιά σπίτια διατίθενται σε τιμές που δυσκολεύουν την εύρεση αξιοπρεπούς στέγης. Η Μαρία Γαβριηλίδου, φοιτήτρια της ίδιας σχολής, ανέφερε στο ΑΠΕ/ΜΠΕ ότι «οι τιμές των ενοικίων υπερβαίνουν κατά πολύ το εισόδημα του μέσου Έλληνα».

Η Κυριακή Αθανασιάδου τόνισε τη δυσαναλογία ποιότητας και τιμής, επισημαίνοντας ότι «τα περισσότερα ακίνητα είναι παλιά, με προβλήματα που απαιτούν άμεση ανακαίνιση», κάτι που μεταφέρει πρόσθετο κόστος στους ενοικιαστές. Ο ενδιαφερόμενος, όπως είπε, καλείται όχι μόνο να πληρώσει υψηλό ενοίκιο, αλλά και να επενδύσει στο ακίνητο για να γίνει λειτουργικό.

Η Δέσποινα Ζιάκα μετέφερε την ίδια εικόνα, τονίζοντας ότι η άνοδος των τιμών στις νέες κατοικίες «συμπαρασύρει τόσο τις τιμές αγοράς όσο και τα μισθώματα», δημιουργώντας μια δυσαναλογία εισοδήματος και κόστους στέγασης, που δυσχεραίνει την εύρεση κατοικίας για τους νέους.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στις κοινωνικές προεκτάσεις του στεγαστικού προβλήματος. Ο Γιώργος Σαγκούρης υπογράμμισε ότι τα «δυσβάσταχτα ενοίκια, σε συνδυασμό με τον πληθωρισμό και τους στάσιμους μισθούς, πνίγουν τα νέα ζευγάρια» και καθιστούν τον οικογενειακό προγραμματισμό ρίσκο. Η απόφαση για ένα παιδί συνοδεύεται από ανασφάλεια, ενώ το ενδεχόμενο δεύτερου παιδιού φαντάζει για πολλούς ακατόρθωτο.

Παράλληλα, στη συζήτηση αναδείχθηκε η αίσθηση ότι, αν και οι φωνές των νέων ακούγονται, δεν έχουν πάντα το ίδιο βάρος. Η Μαρία Πουλάκου σημείωσε ότι, παρόλο που το debate ήταν χρήσιμο, «δίνεται μεγαλύτερη έμφαση στην πλευρά των ιδιοκτητών και λιγότερο στη φωνή των ενοικιαστών». Η Κυριακή Αθανασιάδου ανέφερε ότι η εμπειρία από τον δημόσιο διάλογο ήταν θετική, αν και συχνά η άποψη ενός επιχειρηματία είναι πιο ισχυρή από αυτή μιας φοιτήτριας.

Η διαδικασία του διαλόγου λειτούργησε ενδυναμωτικά. Ο Γιώργος Φάκας χαρακτήρισε την εμπειρία «ένα βήμα μπροστά», τονίζοντας ότι πρωτοβουλίες σαν αυτή βοηθούν ώστε «οι ανησυχίες των νέων να ακούγονται πιο συχνά». Η Μαρία Γαβριηλίδου μίλησε για μια εμπειρία που «θα θυμάται για όλη της τη ζωή», καθώς μέσα από τέτοιες δράσεις «ακούγεται η γνώμη μας και δίνονται κίνητρα για αλλαγή και βελτίωση».

Η Δέσποινα Ζιάκα εξέφρασε το ίδιο πνεύμα, επισημαίνοντας ότι ο σκοπός του εγχειρήματος, να ακουστούν οι απόψεις των φοιτητών, επιτεύχθηκε, ενώ οι συμμετέχοντες αποκόμισαν γνώσεις. Παρά τις επιφυλάξεις, το κοινό σημείο ήταν η ανάγκη για έναν πιο ουσιαστικό και ισότιμο διάλογο, όπου οι νέοι θα λειτουργούν ως συνομιλητές με επιχειρήματα.

Το μήνυμα από το ζωντανό debating ήταν σαφές: οι νέοι θέλουν να συμμετέχουν ενεργά στη συζήτηση για την αγορά ακινήτων, να ενημερώνονται και οι θέσεις τους να ακούγονται στην δημόσια σφαίρα.