Η ΑΑΔΕ Ενισχύει την Πάταξη της Φοροδιαφυγής με Ψηφιακά «Όπλα» το 2026
Νέα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και προγνωστικά μοντέλα στοχεύουν σε 72.800 ελέγχους και 2,5 δισ. ευρώ επιπλέον έσοδα.
Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) προχωρά σε σημαντικές αναβαθμίσεις των ψηφιακών ελέγχων της, με στόχο την αποτελεσματικότερη πάταξη της φοροδιαφυγής. Το 2026, έξι νέα ψηφιακά «όπλα», συμπεριλαμβανομένων προγνωστικών μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης (AI), θα ενσωματωθούν στη μαζική επεξεργασία, τη διασταύρωση και την ανίχνευση παραβατικότητας. Η ΑΑΔΕ στοχεύει στη διενέργεια 72.800 ελέγχων εντός του έτους, με προσδοκώμενα επιπλέον έσοδα ύψους 2,5 δισ. ευρώ, τα οποία θα συμβάλουν στη δημιουργία δημοσιονομικού χώρου για μελλοντικές φοροελαφρύνσεις. Η στρατηγική της Αρχής μετατοπίζεται από την παραδοσιακή επαλήθευση «εκ των υστέρων» στην προληπτική ανίχνευση, μέσω προηγμένων αλγορίθμων και παρακολούθησης σε πραγματικό χρόνο.
Το ανανεωμένο πλάνο περιλαμβάνει:
1. **Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής και Ηλεκτρονική Τιμολόγηση:** Το 2026 σηματοδοτεί την πλήρη εφαρμογή του Ψηφιακού Δελτίου Αποστολής και της ηλεκτρονικής τιμολόγησης. Αυτό επιτρέπει την online παρακολούθηση της διακίνησης αγαθών σε πραγματικό χρόνο, περιορίζοντας δραστικά την έκδοση εικονικών τιμολογίων και τη χρήση «χάρτινων» παραστατικών. Κάθε εμπόρευμα θα αφήνει πλέον ένα ανεξίτηλο ηλεκτρονικό ίχνος.
2. **Ψηφιακό Πελατολόγιο:** Μετά την αρχική επιβολή σε συνεργεία ΙΧ, το Ψηφιακό Πελατολόγιο επεκτείνεται το 2026 σε νέους κλάδους, όπως κτήματα γάμων και δεξιώσεων, και επιχειρήσεις φωτισμού και ήχου. Στόχος είναι ο έλεγχος της αγοράς πριν καν εκδοθεί η απόδειξη, με κάθε ραντεβού να αφήνει ψηφιακά ίχνη που καταλήγουν αυτόματα στη βάση δεδομένων της ΑΑΔΕ.
3. **Νέα Προγνωστικά Μοντέλα “Risk Analysis”:** Η ΑΑΔΕ υιοθετεί εξελιγμένα μοντέλα ανάλυσης κινδύνου (Risk Analysis), τα οποία συνδυάζουν δεδομένα από πολλαπλές πηγές (Taxis, Κτηματολόγιο, Τράπεζες, ΓΕΜΗ, καταγγελίες). Χρησιμοποιώντας προγνωστικά μοντέλα (νευρωνικά δίκτυα, δέντρα αποφάσεων), το σύστημα «προβλέπει» τις υποθέσεις ή τους κλάδους με τη μεγαλύτερη πιθανότητα παραβατικότητας, κατευθύνοντας τους ελεγκτικούς πόρους αποτελεσματικότερα.
4. **Ψηφιακοί «Ντετέκτιβ» και Social Media Intelligence:** Η ενσωμάτωση της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) διευρύνεται. Η ΑΑΔΕ χρησιμοποιεί την «Κοινωνική Νοημοσύνη» (Social Media Intelligence) για τη συλλογή και ανάλυση δεδομένων από πλατφόρμες όπως το Instagram, το TikTok και το Facebook. Οι «ψηφιακοί ντετέκτιβ» σαρώνουν αναρτήσεις για τον εντοπισμό μοτίβων παραβατικότητας, συγκαλυμμένης διαφήμισης ή κρυφών πωλήσεων χωρίς παραστατικά. Επίσης, ελέγχεται η αναντιστοιχία μεταξύ δηλωθέντων εισοδημάτων και πραγματικού τρόπου ζωής, όπως αυτός αποκαλύπτεται στα social media.
5. **Ψηφιακό Προφίλ «Κινδύνου» για Κάθε ΑΦΜ:** Μέσω της ανάλυσης «μεγάλων δεδομένων» (“Big data”), η ΑΑΔΕ δημιουργεί ένα ενιαίο ψηφιακό προφίλ για κάθε φορολογούμενο, συγκεντρώνοντας εισοδήματα, δαπάνες, τραπεζικές συναλλαγές, αγοραπωλησίες ακινήτων, δεδομένα Airbnb και social media. Οι αλγόριθμοι εντοπίζουν αποκλίσεις, όπως χαμηλό δηλωθέν εισόδημα με δαπάνες που δεν δικαιολογούνται, ενσωματώνοντας δείκτες φορολογικής συνέπειας και παραβάσεις.
6. **Ηλεκτρονικός Θάλαμος Επιχειρήσεων με Live Παρακολούθηση:** Αξιοποιώντας δεδομένα γεωεντοπισμού (GPS) και κίνησης σε πραγματικό χρόνο (Live Traffic) από το Google Maps, ο «Θάλαμος Επιχειρήσεων» της ΑΑΔΕ μετατρέπεται σε «ψηφιακό στρατηγείο». Οι ελεγκτές παρακολουθούν την κίνηση πελατών και εντοπίζουν επιχειρήσεις με υψηλή κίνηση αλλά χαμηλές εισπράξεις, διερευνώντας την αντίστοιχη «σιωπή» των ταμειακών μηχανών.
Το επιχειρησιακό πλάνο για το 2026 περιλαμβάνει 26.000 φορολογικούς ελέγχους, 25.400 επιτόπιους ελέγχους, 18.000 στοχευμένους ελέγχους ΦΠΑ, 2.500 ελέγχους μεταβολής περιουσίας και 900 ειδικές έρευνες για μεγάλες υποθέσεις φοροδιαφυγής. Ιδιαίτερη προτεραιότητα δίνεται σε «ζωντανές» υποθέσεις, με το 80% των ελέγχων να αφορά την τελευταία πενταετία και το 75% την τελευταία τριετία.
Η χρήση ψηφιακών εργαλείων βελτιώνει παράλληλα τις παρεχόμενες υπηρεσίες σε πολίτες και επιχειρήσεις. Ενδεικτικά, το 2025, το νέο τηλεφωνικό κέντρο 1521 εξυπηρέτησε πάνω από 305.000 κλήσεις, ενώ τα ηλεκτρονικά αιτήματα μέσω της πλατφόρμας «Τα Αιτήματά μου» μειώθηκαν κατά 54%. Επίσης, 771.000 φορολογούμενοι έχουν κατεβάσει την εφαρμογή myAADEapp και πάνω από 165.000 το myDATAapp.
