Το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2022 ολοκληρώθηκε με εντυπωσιακή υπέρβαση στόχων
Σημαντική υπερκάλυψη δημόσιας δαπάνης και άντληση κοινοτικών πόρων, με το 2025 να σημειώνει ρεκόρ πληρωμών
Με απόλυτη επιτυχία ολοκληρώθηκε στις 31 Δεκεμβρίου 2025 το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) της προγραμματικής περιόδου 2014-2022. Όπως ανακοίνωσε η Γενική Γραμματεία Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών του ΥΠΑΑΤ, το πρόγραμμα πέτυχε πλήρη αξιοποίηση των διαθέσιμων κοινοτικών πόρων, καταγράφοντας μάλιστα σημαντική υπερκάλυψη της συνολικής δημόσιας δαπάνης κατά 102,1%.
Συγκεκριμένα, οι συνολικές πληρωμές του ΠΑΑ ανήλθαν σε 7,99 δισεκατομμύρια ευρώ δημόσια δαπάνη, παρουσιάζοντας υπερκάλυψη 228,37 εκατομμυρίων ευρώ σε σχέση με τον εγκεκριμένο προϋπολογισμό του. Οι πόροι του προγράμματος κατανεμήθηκαν στις κύριες κατηγορίες στόχευσης ως εξής: 2,24 δισεκατομμύρια ευρώ σε επενδυτικές δράσεις, 4,45 δισεκατομμύρια ευρώ σε περιβαλλοντικές δράσεις, 1,44 δισεκατομμύρια ευρώ σε δράσεις κοινωνικής συνοχής και 150 εκατομμύρια ευρώ σε δράσεις για τη γνώση και την καινοτομία.
Είναι αξιοσημείωτο ότι στο πλαίσιο του ΠΑΑ υλοποιήθηκαν ορισμένα από τα μεγαλύτερα επενδυτικά προγράμματα που έχουν χρηματοδοτηθεί ποτέ από πόρους του Πυλώνα ΙΙ της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ), όπως για νέους γεωργούς, σχέδια βελτίωσης, εγγειοβελτιωτικές υποδομές και LEADER. Με αυτόν τον τρόπο, το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης συνέβαλε ουσιαστικά στην υλοποίηση του αναπτυξιακού σχεδιασμού για τον αγροδιατροφικό τομέα και τις αγροτικές περιοχές της χώρας, σε μια δύσκολη περίοδο που σημαδεύτηκε από διαδοχικές κρίσεις σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.
Το πρόγραμμα αποτέλεσε επίσης τον “οδικό χάρτη” για ένα νέο παραγωγικό πρότυπο, με στόχο την υγιή επιχειρηματικότητα μέσω βιώσιμων και υψηλής προστιθέμενης αξίας ιδιωτικών και δημόσιων επενδύσεων. Έμφαση δόθηκε στην προώθηση της γνώσης, της καινοτομίας και των νέων ψηφιακών τεχνολογιών, με σκοπό τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή. Το μοντέλο αυτό διαμορφώνει ευνοϊκούς όρους απασχόλησης για τους νέους που επιθυμούν να δραστηριοποιηθούν στην ελληνική ύπαιθρο και στον πρωτογενή τομέα, ενθαρρύνοντας τη συμμετοχή σε συνεργατικά σχήματα.
Ιδιαίτερα το έτος 2025 αποτέλεσε ορόσημο για το ΠΑΑ, με τις πληρωμές του να φτάνουν τα 1,15 δισεκατομμύρια ευρώ δημόσια δαπάνη, επίδοση ρεκόρ για οποιαδήποτε προγραμματική περίοδο. Σημαντικές πληρωμές σημειώθηκαν σε μέτρα όπως οι ιδιωτικές επενδύσεις Σχεδίων Βελτίωσης (256,34 εκατ. €), οι δημόσιες επενδύσεις σε Εγγειοβελτιωτικές και Αρδευτικές υποδομές (246,35 εκατ. €), οι επενδύσεις Leader (192,16 εκατ. €) και το Μέτρο 23 για έκτακτη στήριξη παραγωγών (170 εκατ. €).
Η ολοκλήρωση του ΠΑΑ 2014-2022 συνέπεσε χρονικά με την έναρξη υλοποίησης του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ 2023-2027. Εντός του 2025, πραγματοποιήθηκαν σημαντικές πληρωμές και στο νέο ΣΣ ΚΑΠ, ύψους 295,24 εκατομμυρίων ευρώ δημόσια δαπάνη, σε παρεμβάσεις του Πυλώνα ΙΙ. Το συνολικό ποσό των πληρωμών και από τα δύο προγράμματα το 2025 ανήλθε σε 1,45 δισεκατομμύρια ευρώ, το μεγαλύτερο ποσό που έχει καταβληθεί ποτέ για δράσεις του Πυλώνα ΙΙ της ΚΑΠ εντός του ίδιου έτους εφαρμογής.
Επιπλέον, εντός του 2025 ενεργοποιήθηκαν και σημαντικές νέες αναπτυξιακές παρεμβάσεις του ΣΣ ΚΑΠ, που προσέλκυσαν μεγάλο επενδυτικό ενδιαφέρον. Αυτές περιλαμβάνουν την υπογραφή συμφωνίας χρηματοδότησης με την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα για 160 εκατομμύρια ευρώ, προσκλήσεις για την κατασκευή και εκσυγχρονισμό θερμοκηπίων, επενδύσεις εκσυγχρονισμού γεωργικών και κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων, στήριξη επενδύσεων στη μεταποίηση αγροτικών προϊόντων, ενθάρρυνση σύστασης συλλογικών σχημάτων, συνεργασία μέσω Επιχειρησιακών Ομάδων για την προώθηση της καινοτομίας, δημόσιες εγγειοβελτιωτικές υποδομές, καθώς και προδημοσιεύσεις για δράσεις εκπαίδευσης και κατάρτισης γεωργών και για τη γεωργοπεριβαλλοντική δράση μείωσης του αποτυπώματος άνθρακα.
Η Γενική Γραμματέας Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών του ΥΠΑΑΤ, Αργυρώ Ζέρβα, δήλωσε: «Η ολοκλήρωση του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2022 είναι αποτέλεσμα συντονισμένης και απαιτητικής προσπάθειας, σε ένα περιβάλλον πολλαπλών προκλήσεων. Η επιτυχία αυτή κατέστη εφικτή χάρη στη συμβολή των Ενδιάμεσων Φορέων Διαχείρισης, των Ειδικών Υπηρεσιών και του Οργανισμού Πληρωμών. Το κλείσιμο του ΠΑΑ αποτελεί αφετηρία για την επιτάχυνση της υλοποίησης του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ 2023-2027 και τον σχεδιασμό της επόμενης προγραμματικής περιόδου, με στόχο έναν ανθεκτικό, βιώσιμο και ανταγωνιστικό αγροδιατροφικό τομέα».