Νέο Νομοσχέδιο Μεταφορών: Τι αλλάζει στον τεχνικό έλεγχο, τα πρατήρια και την ηλεκτροκίνηση

Στη Βουλή κατατέθηκε το νέο πολυθεματικό νομοσχέδιο του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, το οποίο φιλοδοξεί να αναδιαμορφώσει ουσιαστικές πτυχές του ισχύοντος πλαισίου. Οι αλλαγές εκτείνονται σε κρίσιμους τομείς όπως ο τεχνικός έλεγχος οχημάτων, η λειτουργία εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης, οι δημόσιες συγκοινωνίες, οι επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές, η ηλεκτροκίνηση, καθώς και τα Σχέδια Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας. Ο κεντρικός στόχος του νομοσχεδίου, όπως αναφέρεται στο κατατεθειμένο κείμενο, είναι η ενίσχυση της οδικής ασφάλειας, η προστασία του περιβάλλοντος, η αναβάθμιση της ποιότητας των μεταφορών και η προώθηση βιώσιμων πολιτικών αστικής κινητικότητας.

Στον τομέα του τεχνικού ελέγχου, η πλέον χαρακτηριστική νέα ρύθμιση είναι η εισαγωγή ελέγχου μικροσωματιδίων για πετρελαιοκίνητα οχήματα που πληρούν τις προδιαγραφές Euro 5, Euro 6, Euro VI και νεότερες. Αυτός ο έλεγχος θα διεξάγεται παράλληλα με τον τρέχοντα έλεγχο θολερότητας. Η διάταξη αφορά τον περιοδικό τεχνικό έλεγχο τόσο από δημόσια όσο και από ιδιωτικά ΚΤΕΟ, τον έλεγχο για την έκδοση Κάρτας Ελέγχου Καυσαερίων, καθώς και τους οδικούς ελέγχους. Το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ανέρχεται σε 1.000.000 μικροσωματίδια ανά κυβικό εκατοστό. Πρόκειται για μία σημαντική παρέμβαση που ενισχύει την περιβαλλοντική εποπτεία των οχημάτων diesel.

Σημαντικές είναι επίσης οι παρεμβάσεις που αφορούν τα πρατήρια καυσίμων και υγραερίου. Το νομοσχέδιο θέτει περιορισμούς στη χορήγηση αδειών ίδρυσης και λειτουργίας σε αμιγώς ή μικτά πρατήρια υγραερίου, εάν αυτά βρίσκονται σε ισόγεια πολυώροφων κτισμάτων όπου στεγάζονται κατοικίες, καταστήματα, εκπαιδευτήρια, νοσηλευτήρια, χώροι συνάθροισης κοινού, γραφεία ή ξενοδοχεία. Επιπλέον, για τα υφιστάμενα μικτά πρατήρια, προβλέπεται ανάκληση της άδειας λειτουργίας της εγκατάστασης υγραερίου έως την 1η Δεκεμβρίου 2027, εφόσον εντοπίζονται σε τέτοιους χώρους. Σχετικά με την περίφραξη των πρατηρίων, η νομοθεσία παραπέμπει πλέον ρητά στην πολεοδομική νομοθεσία.

Ένα άλλο σημαντικό πεδίο που θίγει το νομοσχέδιο, και αναμένεται να προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον στην αγορά και στους φορείς πολιτικής προστασίας, αφορά τις προϋποθέσεις στάθμευσης και φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων. Αν και η ρύθμιση δεν καθορίζει άμεσα τους όρους, προβλέπει τη δημιουργία του σχετικού πλαισίου μέσω κοινής υπουργικής απόφασης που θα εκδοθεί από τα Υπουργεία Υποδομών και Μεταφορών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, καθώς και Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Αυτό σημαίνει ότι το γενικότερο πλαίσιο θα τεθεί σε νομοθετικό επίπεδο, ενώ οι ειδικές τεχνικές προδιαγραφές θα αποσαφηνιστούν σε μεταγενέστερο χρόνο.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) παρουσιάζουν οι ρυθμίσεις που αφορούν τις δημόσιες συγκοινωνίες και τις σχετικές υποδομές. Η δυνατότητα χρήσης κοινόχρηστων χώρων για την εξυπηρέτηση δημοσίων οδικών συγκοινωνιών, χωρίς την έκδοση της απαιτούμενης υπουργικής απόφασης, παρατείνεται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, υπό την προϋπόθεση ότι οι χώροι αυτοί χρησιμοποιούνταν ήδη κατά τη δημοσίευση του ν. 5220/2025. Παράλληλα, η δυνατότητα λειτουργίας υφιστάμενων εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης μέσων μαζικής μεταφοράς και βαρέων οχημάτων των ΟΤΑ και των επιχειρήσεών τους παρατείνεται έως την ίδια ημερομηνία, με την προϋπόθεση τήρησης των μέτρων πυροπροστασίας. Επιπλέον, οι ΟΤΑ και οι λοιποί φορείς καλούνται να υποβάλουν τεχνική έκθεση στις αρμόδιες υπηρεσίες των Περιφερειών εντός τριών μηνών από τη δημοσίευση του νόμου.

Ένα επίσης σημαντικό κεφάλαιο του νομοσχεδίου είναι αυτό της ηλεκτροκίνησης. Επεκτείνεται η περίοδος απαλλαγής από την καταβολή τέλους στάθμευσης για ηλεκτρικά οχήματα μηδενικών ή χαμηλών ρύπων σε θέσεις ελεγχόμενης στάθμευσης. Δίνεται επίσης η δυνατότητα στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού να αναπτύσσουν δημοσίως προσβάσιμες υποδομές επαναφόρτισης. Τέλος, θεσπίζεται ρύθμιση που επιτρέπει την εγκατάσταση σημείων φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων σε πιάτσες ταξί, σηματοδοτώντας την επέκταση της ηλεκτροκίνησης πέρα από την ιδιωτική χρήση και την είσοδό της στον πυρήνα των επαγγελματικών μεταφορών.

Ξεχωριστή σημασία έχει το Κεφάλαιο ΣΤ, το οποίο αφορά την ορθή εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1679 και τη σύνταξη των Σχεδίων Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (ΣΒΑΚ). Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει τέσσερα άρθρα που προβλέπουν την παράταση προθεσμιών για την έναρξη κατάρτισης των ΣΒΑΚ, την προσθήκη παραγράφου για τον σκοπό και τις αρχές κατάρτισής τους, τον ορισμό εθνικού σημείου επαφής για την εφαρμογή του ευρωπαϊκού κανονισμού, τη χρήση του πληροφοριακού συστήματος TENtec, καθώς και εξουσιοδοτική διάταξη για την κατάρτιση και παρακολούθηση των ΣΒΑΚ. Αυτές οι ρυθμίσεις διασφαλίζουν τη συμμόρφωση του εθνικού πλαισίου με τις νέες ευρωπαϊκές υποχρεώσεις.

Δείτε εδώ το νομοσχέδιο με τα συνοδευτικά έγγραφα
Δείτε εδώ και το άρθρο της Διαβούλευσης