Νέο πλαίσιο για προσεισμικό έλεγχο σε δημόσια και ιδιωτικά κτίρια

Με κοινή υπουργική απόφαση που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ (Β’ 1276/6.3.2026), τίθεται σε εφαρμογή ένα νέο, ολοκληρωμένο πλαίσιο για τη διενέργεια πρωτοβάθμιου προσεισμικού ελέγχου. Η δράση αυτή αφορά κτίρια του δημόσιου τομέα, αθλητικές εγκαταστάσεις, καθώς και κρίσιμες υποδομές του ιδιωτικού τομέα. Η πρωτοβουλία αποτελεί μέρος της ευρύτερης στρατηγικής της Πολιτείας για την ενίσχυση της αντισεισμικής θωράκισης της χώρας και την καλύτερη ετοιμότητα απέναντι σε πιθανές φυσικές καταστροφές.

Η χρηματοδότηση του έργου θα προέλθει από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, με συνολικό προϋπολογισμό που φτάνει τα 48 εκατομμύρια ευρώ. Στην υλοποίηση της δράσης θα εμπλακούν πολλαπλά υπουργεία και θεσμικοί φορείς, συμπεριλαμβανομένου του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ) και του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (ΟΑΣΠ).

Στόχος της νέας απόφασης είναι η δημιουργία μιας οργανωμένης διαδικασίας για την καταγραφή και αξιολόγηση της σεισμικής τρωτότητας των κτιρίων. Μέσω αυτής της διαδικασίας, θα εντοπίζονται εγκαίρως τα κτίρια που ενδέχεται να χρήζουν περαιτέρω ελέγχων ή παρεμβάσεων ενίσχυσης. Ο πρωτοβάθμιος προσεισμικός έλεγχος αποτελεί το πρώτο στάδιο μιας τριφασικής διαδικασίας αξιολόγησης της ασφάλειας των κτιρίων, η οποία περιλαμβάνει τον αρχικό, ταχύ οπτικό έλεγχο, τον δευτεροβάθμιο προσεισμικό έλεγχο και, εφόσον κριθεί απαραίτητο, την εκπόνηση στατικής μελέτης ή την ενίσχυση του κτιρίου. Ο αρχικός έλεγχος είναι οπτικός και μακροσκοπικός, βασιζόμενος στα εμφανή στοιχεία του φέροντος οργανισμού, και δεν υποκαθιστά τον πλήρη έλεγχο στατικής επάρκειας.

Η διαδικασία ελέγχου θα καλύψει κτίρια που στεγάζουν φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, καθώς και άλλες κρίσιμες εγκαταστάσεις. Στην πρώτη φάση, προτεραιότητα θα δοθεί σε σχολεία, πανεπιστήμια, νοσοκομεία, κέντρα υγείας, αστυνομικά τμήματα, πυροσβεστικές υπηρεσίες, κτίρια πολιτικής προστασίας, αθλητικές εγκαταστάσεις και λοιπά δημόσια κτίρια, καθώς και κρίσιμες ιδιωτικές υποδομές. Η ιεράρχηση αυτή αποσκοπεί στη διασφάλιση της ασφάλειας σε χώρους όπου συγκεντρώνεται μεγάλος αριθμός πολιτών ή λειτουργούν ζωτικής σημασίας υπηρεσίες.

Κεντρικό ρόλο στην όλη διαδικασία θα διαδραματίσει η δημιουργία μιας ηλεκτρονικής πλατφόρμας προσεισμικού ελέγχου, η οποία θα αναπτυχθεί και θα λειτουργεί από τον ΟΑΣΠ. Η πλατφόρμα θα επιτρέπει την καταχώριση στοιχείων των κτιρίων, την ηλεκτρονική υποβολή των δελτίων ελέγχου από τους μηχανικούς, τη χαρτογράφηση των αποτελεσμάτων σε ψηφιακό περιβάλλον, και την παραγωγή στατιστικών στοιχείων και αναφορών για την Πολιτεία. Οι δημόσιοι φορείς θα είναι υποχρεωμένοι να καταχωρίζουν πληροφορίες όπως το έτος κατασκευής, ο πολεοδομικός φάκελος και τα στοιχεία επικοινωνίας των αρμόδιων υπηρεσιών.

Για την πραγματοποίηση των ελέγχων, συστήνεται Ηλεκτρονικό Μητρώο Μηχανικών Προσεισμικού Ελέγχου, το οποίο θα τηρείται από το ΤΕΕ. Δικαίωμα εγγραφής στο μητρώο θα έχουν διπλωματούχοι μηχανικοί μέλη του ΤΕΕ, με εμπειρία σε στατικές μελέτες ή συναφή μεταπτυχιακά/διδακτορικά αντικείμενα. Οι μηχανικοί θα υποχρεούνται να παρακολουθήσουν ειδικά εκπαιδευτικά σεμινάρια και να λάβουν πιστοποιητικό επάρκειας πριν αναλάβουν καθήκοντα.

Η επιλογή των μηχανικών για τους ελέγχους θα γίνεται μέσω ηλεκτρονικής κλήρωσης, με κριτήριο την εγγύτητα της έδρας τους στο προς έλεγχο κτίριο. Για κάθε κτίριο θα ορίζονται δύο ελεγκτές, οι οποίοι θα πραγματοποιούν αυτοψία και θα συμπληρώνουν το σχετικό δελτίο ελέγχου στην πλατφόρμα. Ο έλεγχος αναμένεται να ολοκληρώνεται εντός 10 εργάσιμων ημερών από τον ορισμό των ελεγκτών, με την ηλεκτρονική υποβολή του δελτίου εντός συγκεκριμένης προθεσμίας.

Η αποζημίωση των μηχανικών θα υπολογίζεται με βάση το μέγεθος του κτιρίου: 1 €/τ.μ. για κτίρια έως 1.000 τ.μ. (με ελάχιστη αμοιβή 500 €), 0,90 €/τ.μ. για κτίρια έως 1.500 τ.μ., και 0,80 €/τ.μ. για μεγαλύτερα κτίρια. Για μεγάλες αθλητικές εγκαταστάσεις ή ειδικές κατασκευές, προβλέπονται διαφορετικά ποσά αποζημίωσης.

Η Τοπική Αυτοδιοίκηση θα διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, καθώς πολλοί δημοτικοί φορείς στεγάζονται σε κτίρια που θα ελεγχθούν, οι δήμοι διαχειρίζονται σχολικά συγκροτήματα και αθλητικές εγκαταστάσεις, και θα πρέπει να καταχωρίσουν στοιχεία κτιρίων στην ηλεκτρονική πλατφόρμα. Η συνεργασία με την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) ενσωματώνεται ήδη στο θεσμικό πλαίσιο της απόφασης.