Η «Συμβουλοκρατία» στην Ελλάδα: Πρώτη Έρευνα Αποκαλύπτει Συναγερμό
Vouliwatch και Solomon παρουσιάζουν την πρωτοποριακή πλατφόρμα "Consultocracy" και καλούν σε δημόσιο διάλογο για τη διαφάνεια στη διακυβέρνηση.
Η αυξανόμενη εξάρτηση του ελληνικού κράτους από ιδιωτικές συμβουλευτικές εταιρείες για κρίσιμες λειτουργίες, από τη χάραξη δημόσιας πολιτικής έως τη σύνταξη νομοθεσίας, έχει γίνει κοινός τόπος. Η «συμβουλοκρατία» δεν αποτελεί πλέον εξαίρεση, αλλά έναν εδραιωμένο μηχανισμό διακυβέρνησης. Το ερώτημα που τίθεται επιτακτικά είναι: ποιος σχεδιάζει τις πολιτικές, ποιος αποφασίζει και, κυρίως, ποιος τελικά λογοδοτεί;
Το Vouliwatch, σε συνεργασία με το Solomon και με την υποστήριξη του Ιδρύματος Χάινριχ Μπελ – Γραφείο Θεσσαλονίκης, παρουσιάζει το “Consultocracy”. Πρόκειται για την πρώτη συστηματική καταγραφή του φαινομένου της «συμβουλοκρατίας» στη χώρα μας, βασισμένη σε εκτενή έρευνα που αποτυπώνεται τόσο σε έντυπη έκθεση όσο και σε μια διαδραστική ψηφιακή πλατφόρμα με χάρτες και τεκμηρίωση.
Για την παρουσίαση της έκδοσης και της πλατφόρμας, διοργανώνεται μια ανοιχτή εκδήλωση-συζήτηση. Στόχος της είναι να συνδέσει τα ερευνητικά ευρήματα με τις συνταγματικές, θεσμικές και κοινωνικές τους προεκτάσεις, ανοίγοντας έναν δημόσιο διάλογο για τη διαφάνεια, τον έλεγχο και τη λογοδοσία στο σύγχρονο πολιτικό τοπίο.
Το “Consultocracy” αναλύει πώς σε πολλές χώρες του δυτικού κόσμου η «συμβουλοκρατία» θεωρείται απειλή για τη δημοκρατία, υποδηλώνοντας μια σιωπηλή μετατόπιση εξουσίας, όπου η γνώση, η ευθύνη και η εξουσία απομακρύνονται από τον θεσμικό κορμό του κράτους.
Με βάση την επεξεργασία χιλιάδων δημόσιων συμβάσεων που έχουν ανατεθεί την τελευταία δεκαετία, το “Consultocracy” αποτυπώνει το μέγεθος και τη δομή αυτής της νέας πραγματικότητας. Από το 2017 έως το 2025, το ελληνικό Δημόσιο έχει συνάψει χιλιάδες συμβάσεις συμβουλευτικών υπηρεσιών, ύψους δισεκατομμυρίων ευρώ, με ιδιωτικές εταιρείες, κυρίως μέσω απευθείας αναθέσεων.
Το διακύβευμα είναι σαφές: η έρευνα αποκαλύπτει ένα κράτος που λειτουργεί όλο και περισσότερο μέσω εξωτερικών «εγκεφάλων». Αυτή η μεταφορά τεχνογνωσίας εκτός του Δημοσίου αποδυναμώνει την ίδια τη Δημόσια Διοίκηση. Επιπλέον, οι ακριβείς όροι και τα παραδοτέα των συμβάσεων σπάνια δημοσιοποιούνται, καθιστώντας τον έλεγχο πιο δύσκολο και τη λογοδοσία θολή. Το κεντρικό ερώτημα, λοιπόν, είναι βαθιά πολιτικό και θεσμικό: μπορεί ένα κράτος να διατηρήσει τη δημοκρατική του φύση και την αυτονομία του, όταν οι κρίσιμες λειτουργίες του βασίζονται σχεδόν αποκλειστικά σε εξωτερικούς συμβούλους;
Στην εκδήλωση, χαιρετισμό θα απευθύνει ο Μιχάλης Γουδής, Διευθυντής του Ιδρύματος Χάινριχ Μπελ – Γραφείο Θεσσαλονίκης. Την έρευνα και την πλατφόρμα θα παρουσιάσουν ο Στέφανος Λουκόπουλος, Διευθυντής Vouliwatch, και η Δανάη Μαραγκουδάκη, Δημοσιογράφος Solomon. Σύντομες παρεμβάσεις θα πραγματοποιήσουν η Έφη Στεφοπούλου, Εμπειρογνώμων Δημόσιας Διοίκησης, και ο Ξενοφών Κοντιάδης, Συνταγματολόγος και Καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τη συζήτηση θα συντονίσει η Ελίζα Τριανταφύλλου, Δημοσιογράφος inside story.
Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 24 Φεβρουαρίου, από τις 18:00 έως τις 20:00, στον χώρο ΡΟΜΑΝΤΣΟ (Αναξαγόρα 3, Αθήνα). Η είσοδος είναι ελεύθερη, ενώ θα ακολουθήσει κέρασμα με κρασί.