Δημοτικά Τέλη 2026: Ο χάρτης των χρεώσεων και οι μεγάλες διαφορές μεταξύ Δήμων
Πρωτότυπη έρευνα αποκαλύπτει συγκλονιστικές αποκλίσεις στους συντελεστές καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού, με προτάσεις για μεγαλύτερη διαφάνεια και δικαιοσύνη.
Η διαφάνεια και η λογοδοσία στην Τοπική Αυτοδιοίκηση αποκτούν νέα διάσταση με την καταγραφή και συγκριτική αποτύπωση των δημοτικών τελών. Σε μια περίοδο που τα νοικοκυριά αντιμετωπίζουν αυξημένες δημοσιονομικές πιέσεις, η συστηματική παρουσίαση των ανταποδοτικών τελών καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού καθίσταται απαραίτητη. Επιτρέπει στους πολίτες και τους αιρετούς να αξιολογήσουν το πραγματικό κόστος των δημοτικών υπηρεσιών και να συγκρίνουν τις πολιτικές επιλογές μεταξύ των δήμων.
Η διαμόρφωση των δημοτικών τελών είναι πολυπαραγοντική και, πρωτίστως, πρέπει να αντιστοιχεί σε ένα συγκεκριμένο επίπεδο υπηρεσιών για να είναι εφικτή η σύγκριση. Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Καρδούλας, μέσω ανάρτησής του στο Facebook, προχώρησε σε μια πρωτοβουλία μεγάλης σημασίας: για πρώτη φορά δημοσιεύονται συγκεντρωτικά στην Ελλάδα οι συντελεστές των ανταποδοτικών τελών καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού για κατοικίες, καλύπτοντας όλους τους 332 δήμους της χώρας για το έτος 2026. Αυτή η εκτενής καταγραφή αποτυπώνει τη μέση ετήσια επιβάρυνση των νοικοκυριών, παρέχοντας τη βάση για ουσιαστική συγκριτική ανάλυση.
Οι συντελεστές των δημοτικών τελών αντλήθηκαν από τις αναρτήσεις στη «Διαύγεια», διασφαλίζοντας θεσμική εγκυρότητα και διαφάνεια στις πηγές. Στους πίνακες που παρατίθενται, απεικονίζονται τα τέλη που ισχύουν στα μεγάλα αστικά κέντρα κάθε δήμου, εξαιρουμένων των τοπικών κοινοτήτων ή οικισμών. Στην περίπτωση εφαρμογής περισσότερων από μίας ζωνών τελών για κατοικίες εντός του αστικού ιστού, υπολογίστηκε και παρουσιάζεται ο μέσος όρος, προσφέροντας μια αντιπροσωπευτική εικόνα της συνολικής επιβάρυνσης.
Η παρούσα καταγραφή φιλοδοξεί να αποτελέσει θεμέλιο για έναν τεκμηριωμένο δημόσιο διάλογο σχετικά με το ύψος, τη δικαιοσύνη και την ανταποδοτικότητα των δημοτικών τελών, αναδεικνύοντας διαφορές, τάσεις και ενδεχόμενες ανισότητες μεταξύ των δήμων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επεξεργάστηκε ο κ. Καρδούλας, τριάντα τέσσερις (34) δήμοι αύξησαν τα δημοτικά τέλη για κατοικίες το 2026. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται οι δήμοι Αγίας Βαρβάρας (7%), Αντιπάρου (11%), Αρταίων (20%), Βόλου (5%), Δράμας (18%), Έδεσσας (20%), Ελευσίνας (5%), Ζαγορίου (11%), Ηράκλειας (34,3%), Ιητών (14%), Ιωαννιτών (7%), Καλλιθέας (5%), Κερατσινίου-Δραπετσώνας (20%), Κρωπίας (49,4%), Λεβαδέων (22%), Λέρου (16,3%), Ναυπακτίας (9%), Νεάπολης-Συκεών (6%), Νέας Σμύρνης (7,1%), Νέας Φιλαδέλφειας-Νέας Χαλκηδόνος (9%), Νεμέας (33,3%), Νότιου Πηλίου (5%), Ξάνθης (19%), Παύλου Μελά (18%), Πειραιώς (12%), Πρέβεζας (16%), Πύλου-Νέστορος (34%), Σερβίων (10%), Σιντικής (18%), Σκοπέλου (3,4%), Τεμπών (12,1%), Τήλου (39%), Φολεγάνδρου (42%) και Ωραιοκάστρου (30%).
Αντίθετα, έξι (6) δήμοι μείωσαν τα δημοτικά τέλη για κατοικίες το 2026. Αυτοί είναι οι δήμοι Αιγιαλείας (10%), Αργιθέας (12,50%), Δοξάτου (2,7%), Ευρώτα (6,7%), Σαμοθράκης (4%) και Φαιστού (3,2%).
Ο υψηλότερος συντελεστής ανταποδοτικών τελών καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού για κατοικίες ανά τετραγωνικό μέτρο (τ.μ.) μεταξύ των 332 δήμων της χώρας το 2026 κατέχει ο Δήμος Ύδρας με 3,28 €. Ακολουθούν οι δήμοι Αργούς-Μυκηνών (2,95 €), Νέας Προποντίδας (2,85 €), Αργοστολίου (2,72 €), Σαμοθράκης (2,66 €), Λευκάδας (2,60 €), Εορδαίας (2,55 €), Σπετσών (2,52 €), Καβάλας, Επιδαύρου, Οινουσσών και Τήλου (όλοι με 2,50 €), Ιθάκης (2,48 €), Λαρισαίων (2,47 €) και Παξών (2,45 €).
Αντίστοιχα, ο χαμηλότερος συντελεστής ανταποδοτικών τελών καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού για κατοικίες ανά τ.μ. μεταξύ των 332 δήμων το 2026 ανήκει στον Δήμο Τανάγρας με 0,48 €. Τον ακολουθούν οι δήμοι Ανάφης (0,50 €), Χάλκης (0,55 €), Ικαρίας (0,63 €), Οιχαλίας (0,65 €), Αργιθέας (0,70 €), Ελευσίνας (0,71 €), Ανδραβίδας-Κυλλήνης (0,72 €), Αστυπάλαιας (0,72 €), Μεγίστης (0,74 €), Ασπροπύργου (0,76 €), Δωδώνης (0,85 €), Φιλιατών (0,85 €) και Αρχαίας Ολυμπίας (0,87 €).
Σε πανελλαδικό επίπεδο, η μεγαλύτερη μέση ετήσια επιβάρυνση λόγω ανταποδοτικών τελών αφορά τα νοικοκυριά του Δήμου Άργους-Μυκηνών με 292 €. Ακολουθούν τα νοικοκυριά των δήμων Ύδρας (286 €), Πυλαίας-Χορτιάτη (255 €), Επιδαύρου (247 €), Εορδαίας (246 €), Αργοστολίου (241 €), Νέας Προποντίδας (241 €), Σπετσών (236 €), Ναυπλιέων (232 €), Ηράκλειας και Κισσάμου (και οι δύο 227 €), Κορινθίων και Καβάλας (και οι δύο 221 €), Λευκάδας (220 €) και Λαρισαίων (219 €).
Αντίθετα, η μικρότερη μέση ετήσια επιβάρυνση σε πανελλαδικό επίπεδο παρατηρείται στα νοικοκυριά του Δήμου Ανάφης με 28 €. Στη συνέχεια βρίσκονται τα νοικοκυριά των δήμων Χάλκης (36 €), Τανάγρας (43 €), Αργιθέας (47 €), Ικαρίας (49 €), Μεγίστης και Αστυπάλαιας (και οι δύο 54 €), Οιχαλίας (56 €), Γαύδου (61 €), Ελευσίνας και Σίκινου (και οι δύο 65 €), Δωδώνης και Ασπρόπυργου (και οι δύο 67 €), Ανδραβίδας-Κυλλήνης (68 €), Σερίφου και Φιλιατών (και οι δύο 76 €).
Για την ομοειδή σύγκριση μεταξύ των δήμων, πραγματοποιήθηκε κατηγοριοποίησή τους βάσει του πληθυσμού, δημιουργώντας πέντε κατηγορίες: πολύ μεγάλοι δήμοι (άνω των 100.000 κατοίκων), μεγάλοι δήμοι (50.001-100.000 κάτοικοι), μεσαίοι δήμοι (20.001-50.000 κάτοικοι), μικροί δήμοι (5.000-20.000 κάτοικοι) και πολύ μικροί δήμοι (κάτω των 5.000 κατοίκων).
Στους πίνακες που ακολουθούν παρουσιάζονται οι συντελεστές των ανταποδοτικών τελών καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού για κατοικίες το 2026 (€/τ.μ.), η μέση ετήσια επιβάρυνση ανά νοικοκυριό σε ευρώ, ο πληθυσμός (απογραφή 2021) και η έκταση (Km²) των δήμων, με βάση στοιχεία από τη «Διαύγεια» και την ΕΛΣΤΑΤ. Για τον υπολογισμό της μέσης ετήσιας επιβάρυνσης ανά νοικοκυριό, λήφθηκε υπόψη το μέσο εμβαδόν των κατοικιών σε κάθε δήμο, σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ από την απογραφή του 2021.
**Πολύ Μεγάλοι Δήμοι (άνω των 100.000 κατοίκων):**
Ο υψηλότερος συντελεστής στο Δήμο Λαρισαίων (2,47 €/τ.μ.), ακολουθούμενος από τους δήμους Βόλου (2,25 €/τ.μ.) και Ιωαννιτών (2,10 €/τ.μ.). Το χαμηλότερο συντελεστή έχει ο Δήμος Πατρέων (1 €/τ.μ.), με τους δήμους Αθηναίων και Νίκαιας-Αγίου Ιωάννη Ρέντη να ακολουθούν (και οι δύο 1,40 €/τ.μ.).
Η μεγαλύτερη μέση ετήσια επιβάρυνση αφορά τα νοικοκυριά του Δήμου Λαρισαίων (219 €), με τους δήμους Βόλου (196 €) και Χανίων (181 €) να ακολουθούν. Τη μικρότερη επιβάρυνση έχουν τα νοικοκυριά του Δήμου Πατρέων (85 €), με τους δήμους Αθηναίων (100 €) και Κορδελιού-Ευόσμου (102 €) να ακολουθούν.
Ο συντελεστής του Δήμου Λαρισαίων (2,47 €/τ.μ.) είναι 49% υψηλότερος από τον σταθμισμένο μέσο όρο των άλλων 15 πολύ μεγάλων δήμων (1,65 €/τ.μ.), ενώ του Δήμου Πατρέων (1 €/τ.μ.) είναι 43% χαμηλότερος από τον μέσο όρο (1,76 €/τ.μ.).
Τα νοικοκυριά του Δήμου Λαρισαίων επιβαρύνονται ετήσια κατά μέσο όρο 76 € περισσότερο από τον μέσο όρο των νοικοκυριών των άλλων 15 δήμων (143 €), ενώ του Δήμου Πατρέων πληρώνουν 67 € λιγότερα ετησίως (152 €).
**Μεγάλοι Δήμοι (50.001-100.000 κάτοικοι):**
Ο υψηλότερος συντελεστής στον Δήμο Καβάλας (2,50 €/τ.μ.), ακολουθούμενος από τους δήμους Κορυδαλλού και Πυλαίας-Χορτιάτη (και οι δύο 2,39 €/τ.μ.). Το χαμηλότερο συντελεστή έχει ο Δήμος Τρικκαίων (1,03 €/τ.μ.), με τους δήμους Καρδίτσας (1,10 €/τ.μ.) και Πετρουπόλεως (1,18 €/τ.μ.) να ακολουθούν.
Η μεγαλύτερη μέση ετήσια επιβάρυνση αφορά τα νοικοκυριά του Δήμου Πυλαίας-Χορτιάτη (255 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Καβάλας και Κορινθίων (και οι δύο 221 €) να ακολουθούν. Τη μικρότερη επιβάρυνση έχουν τα νοικοκυριά του Δήμου Καλλιθέας (86 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Αιγάλεω (94 €), Νέας Ιωνίας (98 €) και Τρικκαίων (100 €) να ακολουθούν.
Ο συντελεστής του Δήμου Καβάλας (2,50 €/τ.μ.) είναι 57% υψηλότερος από τον σταθμισμένο μέσο όρο των άλλων 48 μεγάλων δήμων (1,59 €/τ.μ.), ενώ του Δήμου Τρικκαίων (1,03 €/τ.μ.) είναι 36% χαμηλότερος από τον μέσο όρο (1,62 €/τ.μ.).
Τα νοικοκυριά του Δήμου Πυλαίας-Χορτιάτη επιβαρύνονται ετήσια κατά μέσο όρο 114 € περισσότερο από τον μέσο όρο των άλλων 48 δήμων (141 €), ενώ του Δήμου Καλλιθέας πληρώνουν 58 € λιγότερα ετησίως (144 €).
**Μεσαίοι Δήμοι (20.001-50.000 κάτοικοι):**
Ο υψηλότερος συντελεστής στον Δήμο Άργους-Μυκηνών (2,95 €/τ.μ.), ακολουθούμενος από τους δήμους Νέας Προποντίδας (2,85 €/τ.μ.) και Αργοστολίου (2,72 €/τ.μ.). Το χαμηλότερο συντελεστή έχει ο Δήμος Ελευσίνας (0,71 €/τ.μ.), με τους δήμους Ανδραβίδας-Κυλλήνης (0,72 €/τ.μ.) και Ασπροπύργου (0,76 €/τ.μ.) να ακολουθούν.
Η μεγαλύτερη μέση ετήσια επιβάρυνση αφορά τα νοικοκυριά του Δήμου Άργους-Μυκηνών (292 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Εορδαίας (246 €) και Αργοστολίου (241 €) να ακολουθούν. Τη μικρότερη επιβάρυνση έχουν τα νοικοκυριά του Δήμου Ελευσίνας (65 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Ασπροπύργου (67 €) και Ανδραβίδας-Κυλλήνης (68 €) να ακολουθούν.
Ο συντελεστής του Δήμου Άργους-Μυκηνών (2,95 €/τ.μ.) είναι 83% υψηλότερος από τον σταθμισμένο μέσο όρο των άλλων 88 μεσαίων δήμων (1,61 €/τ.μ.), ενώ του Δήμου Ελευσίνας (0,71 €/τ.μ.) είναι 57% χαμηλότερος από τον μέσο όρο (1,64 €/τ.μ.).
Τα νοικοκυριά του Δήμου Άργους-Μυκηνών επιβαρύνονται ετήσια κατά μέσο όρο 142 € περισσότερο από τον μέσο όρο των άλλων 88 δήμων (150 €), ενώ του Δήμου Ελευσίνας πληρώνουν 88 € λιγότερα ετησίως (153 €).
**Μικροί Δήμοι (5.000-20.000 κάτοικοι):**
Ο υψηλότερος συντελεστής στον Δήμο Επιδαύρου (2,50 €/τ.μ.), ακολουθούμενος από τους δήμους Αριστοτέλη (2,40 €/τ.μ.) και Ηράκλειας (2,35 €/τ.μ.). Το χαμηλότερο συντελεστή έχει ο Δήμος Τανάγρας (0,48 €/τ.μ.), με τους δήμους Ικαρίας (0,63 €/τ.μ.) και Οιχαλίας (0,65 €/τ.μ.) να ακολουθούν.
Η μεγαλύτερη μέση ετήσια επιβάρυνση αφορά τα νοικοκυριά του Δήμου Επιδαύρου (247 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Ηράκλειας και Κισσάμου (και οι δύο 227 €) να ακολουθούν. Τη μικρότερη επιβάρυνση έχουν τα νοικοκυριά του Δήμου Τανάγρας (43 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Ικαρίας (49 €) και Οιχαλίας (56 €) να ακολουθούν.
Ο συντελεστής του Δήμου Επιδαύρου (2,50 €/τ.μ.) είναι 62% υψηλότερος από τον σταθμισμένο μέσο όρο των άλλων 127 μικρών δήμων (1,54 €/τ.μ.), ενώ του Δήμου Τανάγρας (0,48 €/τ.μ.) είναι 69% χαμηλότερος από τον μέσο όρο (1,56 €/τ.μ.).
Τα νοικοκυριά του Δήμου Επιδαύρου επιβαρύνονται ετήσια κατά μέσο όρο 112 € περισσότερο από τον μέσο όρο των άλλων 127 δήμων (135 €), ενώ του Δήμου Τανάγρας πληρώνουν 94 € λιγότερα ετησίως (137 €).
**Πολύ Μικροί Δήμοι (κάτω των 5.000 κατοίκων):**
Ο υψηλότερος συντελεστής στον Δήμο Ύδρας (3,28 €/τ.μ.), ακολουθούμενος από τους δήμους Σαμοθράκης (2,66 €/τ.μ.) και Σπετσών (2,52 €/τ.μ.). Το χαμηλότερο συντελεστή έχει ο Δήμος Ανάφης (0,50 €/τ.μ.), με τους δήμους Χάλκης (0,72 €/τ.μ.) και Αργιθέας (0,70 €/τ.μ.) να ακολουθούν.
Η μεγαλύτερη μέση ετήσια επιβάρυνση αφορά τα νοικοκυριά του Δήμου Ύδρας (286 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Σπετσών (236 €) και Ιθάκης (216 €) να ακολουθούν. Τη μικρότερη επιβάρυνση έχουν τα νοικοκυριά του Δήμου Ανάφης (28 €), με τα νοικοκυριά των δήμων Χάλκης (36 €) και Αργιθέας (47 €) να ακολουθούν.
Ο συντελεστής του Δήμου Ύδρας (3,28 €/τ.μ.) είναι 112% υψηλότερος από τον σταθμισμένο μέσο όρο των άλλων 49 πολύ μικρών δήμων (1,55 €/τ.μ.), ενώ του Δήμου Ανάφης (0,50 €/τ.μ.) είναι 69% χαμηλότερος από τον μέσο όρο (1,59 €/τ.μ.).
Τα νοικοκυριά του Δήμου Ύδρας επιβαρύνονται ετήσια κατά μέσο όρο 166 € περισσότερο από τον μέσο όρο των άλλων 49 δήμων (120 €), ενώ του Δήμου Ανάφης πληρώνουν 97 € λιγότερα ετησίως (125 €).
**Συμπεράσματα και Προτάσεις:**
Διαπιστώνονται ακραίες και δυσανάλογες τιμές στους συντελεστές των ανταποδοτικών τελών καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού για κατοικίες μεταξύ ομοειδών και γειτονικών δήμων, οδηγώντας σε σημαντικές κοινωνικές ανισότητες μεταξύ των πολιτών. Έλλειψη ελέγχου και πλαφόν από το Υπουργείο Εσωτερικών επιτρέπει σε ορισμένους δήμους να αυθαιρετούν στον καθορισμό τους.
Τα στοιχεία που δημοσιεύονται στη «Διαύγεια» είναι εκτενή, αλλά ελλείπει η αξιολόγηση της ικανοποίησης των δημοτών από τις παρεχόμενες υπηρεσίες και η σύνδεσή τους με στόχους και αποτελέσματα. Το κόστος των υπηρεσιών έχει αυξηθεί για τους δήμους, χωρίς όμως η μεταβολή αυτή να αντιστοιχεί σε ανάλογη εισοδηματική βελτίωση για την πλειονότητα των δημοτών.
Ως εκ τούτου, προτείνονται τα εξής:
* Να αναλαμβάνονται δράσεις περιορισμού του κόστους από τους δήμους, αντί για λογιστική μεταφορά των βαρών στους δημότες.
* Να αυξηθεί ο βαθμός διαφάνειας και η συμμετοχή στη διαδικασία προσδιορισμού των δημοτικών τελών, καθιερώνοντας αντιστοίχιση και σύγκριση δαπανών με την ποιότητα υπηρεσιών, μέσω κατάλληλων κοινών δεικτών.
* Το Υπουργείο Εσωτερικών και η ΚΕΔΕ να ανακοινώνουν συγκεντρωτικά στην αρχή κάθε έτους τους συντελεστές των ανταποδοτικών τελών για κατοικίες και καταστήματα για όλους τους δήμους, προκειμένου να αυξηθεί η διαφάνεια.
* Να καθοριστεί πλαφόν για τα δημοτικά τέλη από το Υπουργείο Εσωτερικών, λαμβάνοντας υπόψη το μέσο εισόδημα των δημοτών και τη βιωσιμότητα των δήμων, ως δείκτη απόδοσης σε θέματα απορριμμάτων, ανακύκλωσης και πράσινης ανάπτυξης.
Δείτε εδώ την ανάρτηση.
