Η Οργανωτική Επιτροπή Δημοψηφίσματος στέλνει επιστολή στην ΚΕΔΕ για τη διατήρηση του θεσμού
Έκκληση για σαφή τοποθέτηση υπέρ του τοπικού δημοψηφίσματος, καθώς η κυβέρνηση προωθεί αλλαγές που περιορίζουν τη συμμετοχή των πολιτών.
Η Οργανωτική Επιτροπή Δημοψηφίσματος, με μια δημόσια έκκληση προς την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδος (ΚΕΔΕ), ζητά την ξεκάθαρη υποστήριξη της για τη διατήρηση και ενίσχυση του θεσμού του τοπικού δημοψηφίσματος. Η επιστολή, που απευθύνεται στον πρόεδρο και τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΕΔΕ, εκφράζει την ανησυχία για τις προτεινόμενες ρυθμίσεις στον υπό διαμόρφωση Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, οι οποίες, σύμφωνα με την Επιτροπή, συρρικνώνουν σημαντικά τον θεσμό.
Η Οργανωτική Επιτροπή, η οποία αποτελείται από 70 φορείς και κινήσεις πολιτών, αξιοποιώντας τις προβλέψεις του ν. 4555/2018, έχει ήδη συγκεντρώσει τον απαιτούμενο αριθμό υπογραφών (10% των εκλογέων του Δήμου Θεσσαλονίκης) για να υποβάλει αίτημα διενέργειας τοπικού δημοψηφίσματος. Το ερώτημα που τίθεται στους πολίτες της Θεσσαλονίκης αφορά τη μετατροπή του εκθεσιακού κέντρου της ΔΕΘ σε Μητροπολιτικό Πάρκο, με αποκλειστικά δημόσια χρηματοδότηση, παράλληλα με τη διατήρηση ιστορικών περιπτέρων και τη μεταφορά μεγάλων εκθέσεων σε νέες εγκαταστάσεις στη Σίνδο.
Ωστόσο, η Επιτροπή τονίζει ότι η παρέμβασή της προς την ΚΕΔΕ δεν αφορά τη συγκεκριμένη πρόταση, αλλά τον ίδιο τον θεσμό του τοπικού δημοψηφίσματος. Όπως αναφέρεται, οι προτεινόμενες αλλαγές καταργούν τη δυνατότητα της πρωτοβουλίας πολιτών για τη διεξαγωγή τοπικού δημοψηφίσματος, παραχωρώντας το δικαίωμα αποκλειστικά στις διοικήσεις των Δήμων και των Περιφερειών, με την πλειοψηφία των 2/3 των εδρών. Επιπλέον, το δημοψήφισμα αποκτά μόνο συμβουλευτικό χαρακτήρα και περιορίζεται σε θέματα αποκλειστικής αρμοδιότητας των Δήμων, ενώ απαγορεύεται η διεξαγωγή του καθ’ όλη τη διάρκεια του εκλογικού έτους ή ταυτόχρονα με άλλες εκλογές.
Η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι οι διοικήσεις των ΟΤΑ, έχοντας την πλειοψηφία, μπορούν να εφαρμόζουν τις πολιτικές τους χωρίς την ανάγκη δημοψηφισμάτων, ενώ υπάρχει και η εναλλακτική της δημόσιας διαβούλευσης. Μετά την αναστολή ισχύος των σχετικών άρθρων του ν.4555/2018 το 2020, η τρέχουσα προσπάθεια στοχεύει ουσιαστικά στην κατάργηση του θεσμού, παρά το γεγονός ότι το τοπικό δημοψήφισμα αποτελεί μέθοδο πραγμάτωσης της λαϊκής κυριαρχίας και αυθεντικής πολιτικής συμμετοχής.
Η Επιτροπή κάνει λόγο για παραβίαση του άρθρου 102 του Συντάγματος, εγείροντας ερωτήματα για το αν η αυτοδιοίκηση των ΟΤΑ περιορίζεται αντισυνταγματικά. Παραδείγματα από χώρες όπως η Ελβετία, η Γερμανία και η Ιταλία, όπου οι πολίτες αποφασίζουν για σημαντικά θέματα μέσω δημοψηφισμάτων, έρχονται σε αντίθεση με την ελληνική πραγματικότητα, όπου δρομολογείται η συρρίκνωση ενός δημοκρατικού θεσμού, την ώρα που ολοκληρώνεται η συλλογή υπογραφών για ένα κρίσιμο δημοψήφισμα στη Θεσσαλονίκη. Η Επιτροπή καλεί την ΚΕΔΕ να προστατέψει και να αναβαθμίσει τον θεσμό, τονίζοντας τη σημασία του για τον δημόσιο διάλογο και τη φωνή των πολιτών.